Фрэнк Кларк: Футболшы және жаттықтырушының өмірі мен мансабы

Кіріспе

Фрэнк Кларк (9 қыркүйек 1943 жылы туған) – ағылшын футболшысы және жаттықтырушы, сондай-ақ «Ноттингем Форест» клубының бұрынғы төрағасы. Кларк «Ньюкасл Юнайтед» сапында 400-ден астам ойын өткізіп, кейін «Ноттингем Форест» клубына ауысты, онда ол Еуропа кубогын жеңіп алды. Ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін, ол тоғыз жыл бойы «Лейтон Ориент» командасын жаттықтырды (содан кейін екі жыл клубтың басқарушы директоры болды), ал 1993-1996 жылдар аралығында «Ноттингем Форест» клубына жаттықтырушы ретінде қайта оралды. Одан кейін ол бір жылдан астам «Манчестер Сити» клубын жаттықтырды.

Ойын мансабы

Ол өзінің мансабын «Крук Таун» клубында бастады. Кәсіби карьерасын «Ньюкасл Юнайтед» клубында бастады және 1962 жылдан 1975 жылға дейін олар үшін барлығы 464 ойын өткізді. Ол «Ньюкаслдың» 1969 жылғы Inter Cities Fairs Cup финалында «Újpesti Dózsa» командасына қарсы 6:2 есебімен (қосымша есеп бойынша) жеңіске жеткен құрамында болды. 1975 жылдың шілде айында ол Брайан Клоумен «Нотингэм Форест» клубына тегін трансфер бойынша келісімшарт жасасты.

Басқарушылық мансап

Ойыншылық карьерасынан кейін 1979 жылдан 1982 жылға дейін Сандерленд клубының бас жаттықтырушысының көмекшісі болды, сосын Лейтон Ориент клубының бас жаттықтырушысы болды. Ориент өзінің екінші маусымында төртінші дивизионға түскенімен, ол 1989 жылы плей-офф жеңімпаздары ретінде жоғары дивизионға көтерілуге жеткізді және екі жылдан кейін клубтың басқарушы директоры болды, ал Питер Юстас бірінші командаға жауапты болды. 1993 жылдың мамырында ол Брайан Клоу зейнетке шыққаннан кейін Ноттингем Форест клубының бас жаттықтырушысы болып қайта келді. Дегенмен, Кларктың кандидатурасы бұрыннан қарастырылып келген, ал Клоу зейнетке шыққан кезде оның басымдығы көмекшісі Рон Фентон болған. Клоудың 18 жылдық басшылығындағы «Форрест» 1993 жылы жаңа Англия Премьер-лигасынан төмендеді, бұл оған лига титулын, екі Еуропа кубогын, төрт Лига кубогын және бірнеше топ-5 нәтижелерді әкелді. Кларкқа «Форресттің» екі маңызды ойыншысын – Рой Кин мен Найджел Клоуды сатуға тура келді, олардың жалпы құны 6 миллион фунттан асты. Алайда, ол Стюарт Пирс, Стив Четтл, Стив Стоун және Ян Воан сияқты ойыншыларды сақтап алып, «Форрестті» бірінші дивизионда екінші орын алып, Премьер-лигаға қайтаруға жеткізді. 1994 жылдың қыркүйегінде ол Премьер-лиганың айының үздік жаттықтырушысы атанды, себебі «Форресттің» маусымды жақсы бастауы оларды титул үшін күреске салған, ал Кларк оларды жоғарылатудан кейін бір маусымда жоғары дивизионның жеңімпазы болуға жеткізе алады деген үміт болды – дәл сол сияқты, оның ізашары 17 жыл бұрын жасағандай. Команда 11 жылдан кейін алғаш рет Еуропа лигасына қатысу жолдамасын алды. Кларктың басшылығымен «Форрест» 1995-96 жылдары УЕФА кубогының ширек финалына жетті, бұл сол маусымдағы еурокубоктердегі ағылшын командаларының ең жақсы көрсеткіші болды, бірақ команданың лигадағы көрсеткіштері төмендеп, тоғызыншы орынды иеленді. Кларк 1995 жылы жазда «Ливерпульге» 8,5 миллион фунтқа сатылған шабуылшы Стэн Коллимордың орнын табуға да қиналды. 1996 жылдың желтоқсанында «Форрест» Премьер-лиганың төменгі сатысында күресіп жатқанда Кларк клубтағы директорлар кеңесіндегі дағдарысқа алаңдаушылығын білдірді, бәсекелес тараптар клубты сатып алуға тырысты. Оның клубтағы ертегі табысы оны Англия құрамасының бас жаттықтырушысы лауазымына байланыстырды, өйткені Терри Венаблс бір жыл бұрын орнынан кету ниетін жариялаған. Кларк желтоқсанда клубтан кетті. Кларк «Форрест» клубының бас жаттықтырушысы болып жұмыс істеген кезеңде Стэн Коллимор және Ларс Бохинен сияқты бірнеше ойыншыларды сатып алды. Коллимор 1995 жылы маусым айында «Ливерпульге» сатылды, ол «Саутхенд Юнайтедтен» «Форрестке» келгеннен кейін екі жыл өткен соң, сол кездегі британдық трансферлік рекордтық 8,5 миллион фунтқа сатылды. Алайда, ол «Сити Граундта» өткізген соңғы 18 айда бірнеше көңілі толмаған трансферлер жасады. Олардың біріншісі Андреа Силенци болды, ол Стэн Коллимордың орнына келісімшартқа отырды, Премьер-лигада ойнаған алғашқы итальяндық ойыншы атанды, бірақ үміттерге сай келмеді және екі жыл ішінде Италияға оралды. Бір жылдан кейін келісімшартқа отырған хорват қорғаушысы Никола Джеркан «Форресттің» 1996-97 жылғы төмендеу науқанында бар болғаны 14 ойын өткізді, содан кейін бір маусымға «Рапид Венаға» жалға берілді, содан кейін бірде-бір ойын ойнамай, тағы бір маусымға «Сити Граундқа» оралды және ақырында 1999 жылдың жазында клубтан шығарылды. Кларктың соңғы бас жаттықтырушылық қызметі «Манчестер Ситиде» «Сити Граундтан» кеткеннен кейін болды. Ол «Ситидің» Премьер-лигадан төмендегеннен кейін жеті ай өткен соң «Майн Роудқа» келді, клуб екінші рет төмендеу қаупінде тұрды. Кларк оларды сол маусымда бірінші дивизионда 14-орынға жеткізді, бірақ «Ситидің» күресі 1997-98 жылдары қайта басталды және Кларк 1998 жылдың ақпан айында жұмыстан босатылды, ол жұмыстан босатылғаны туралы жергілікті радиодан үйінде отырып білді. Кларк клубтың миллиондаған фунт стерлинг қарызы болғанда және ең көп жалақы алатын ойыншыларын, соның ішінде бірнеше көңілі толмаған трансферлер мен бірінші командада тұрақты орын алмайтын ойыншыларды сату қажеттілігімен күресуге тиіс болды. 1997 жылдың шілде айында ол 22 жастағы Ли Брэдбериді «Портсмуттан» «Ситиге» әкелу үшін клубтық рекордтық 3 миллион фунт төледі, бірақ ойыншы күткендей нәтиже көрсетпеді, жарақаттармен күресіп, тұрақсыз формада болды және ақырында 1998 жылдың қазан айында «Кристал Пэласқа» сатылды. Кларктың ізбасары Джо Ройл «Ситиді» төмендеуден құтқара алмады, бірақ кейін «Ситиді» екі рет қатарынан жоғары дивизионға көтерді.

After his playing career he was assistant manager of Sunderland from 1979 to 1982 and then became manager of Leyton Orient. Although Orient were relegated to the Fourth Division in his second season as manager, he guided them to promotion as playoff winners in 1989 and became managing director of the club two years later, with Peter Eustace being placed in charge of the first team. In May 1993, he returned to Nottingham Forest as manager, as a replacement for the retiring Brian Clough. however Clark's name was submitted far earlier, and by the time of Clough's retirement his preference was his assistant Ron Fenton. Clough's 18 year reign as Forest manager had ended in relegation from the new FA Premier League in 1993, having brought a league title, two European Cups, four League Cups and several top five finishes, and Clark had to deal with the sale of two of Forest's key players Roy Keane and Nigel Clough for a combined total of more than £6million soon after his return to the City Ground. However, he was able to hold onto the likes of Stuart Pearce, Steve Chettle, Steve Stone and Ian Woan, and took Forest back into the Premier League at the first time of asking, as they finished runners up in Division One. He was also Premier League Manager of the Month for September 1994, as Forest's fine start to the season saw them in the heat of a title challenge and hopes were high that Clark could take them to the rare distinction of top division title glory a season after promotion – just as his predecessor had done 17 years earlier. They eventually finished third in the table, and qualified for Europe for the first time in 11 years. Forest reached the UEFA Cup quarter finals in 1995 96 under Clark the best run of any English side in European competitions that season, although their league form dipped and they finished ninth. Clark also struggled to find a suitable successor to striker Stan Collymore, who was sold to Liverpool for £8.5million in the summer of 1995. In December 1996, with Forest struggling at the bottom of the Premier League, Clark expressed his concern with the boardroom crisis at the club, with rival parties attempting to buy the club. His earlier success with the club had led to him being linked to the England job when Terry Venables announced his intention to resign less than a year earlier. Clark left the club in December. Clark made some shrewd signings as Forest manager, including Stan Collymore and Lars Bohinen. Collymore was sold to Liverpool in June 1995 for a then British transfer fee record of £8.5million, two years after joining Forest from Southend United. However, he also made several notably disappointing signings during his final 18 months at the City Ground. The first of these was Andrea Silenzi, who was signed as a replacement for Stan Collymore, becoming the first Italian player to appear in the Premier League, but failed to live up to expectations and had returned to Italy within two years. Croatian defender Nikola Jerkan, signed a year later, played just 14 games in Forest's 1996 97 relegation campaign, before being loaned out to Rapid Vienna for a season and then returning to the City Ground for a further season, without playing a single game, and finally being discarded by the club in the summer of 1999. Clark's final managerial appointment came at Manchester City immediately after his departure from the City Ground. He arrived at Maine Road seven months after City's relegation from the Premier League, with the club in danger of a second successive relegation. Clark steered them to 14th place in Division One that season, only for City's struggles to return in 1997–98 and Clark to be sacked in February 1998, and learnt the news of his dismissal as manager while listening to the local radio at home. Clark was faced with having to halt City's decline while the club was millions of pounds debt and needing to sell its highest paid players, including a number of disappointing signings and players who were no longer commanding regular selection in the first team. He had paid a club record £3million to bring 22 year old striker Lee Bradbury to City from Portsmouth in July 1997, but the player failed to live up to expectations, struggling with injuries and inconsistent form, and was eventually sold to Crystal Palace in October 1998. Clark's successor, Joe Royle, was unable to save City from relegation, but then guided City to back to back promotions.

Ноттингем орманының төрағасы

Кларк 2011 жылдың 12 қазанында Найджел Доутиден кейін «Ноттингем Форест» футбол клубының төрағасы болды. Стив МакКларен отставкаға кеткеннен кейін клуб сол кезде басқарушысыз қалды. Кларк 2013 жылдың 17 қаңтарында клубтың елшісі лауазымынан босатылды.