Кіріспе

Совет ақыны, аудармашы және журналист Маргарита Иосифовна Алигер (; 7 қазан 1915 [ескі стиль бойынша 24 қыркүйек 1915] – 1 тамыз 1992) – совет және ресейлік ақын, аудармашы және журналист.

Өмірбаян

Ол Одессада еврей кеңсе қызметкерлерінің отбасында дүниеге келді; нағыз фамилиясы Зелигер (Зейлигер) еді. Жасөспірім шағында химиялық зауытта жұмыс істеді. 1934 жылдан 1937 жылға дейін Максим Горький атындағы әдебиет институтында оқыды. Оның ерте шығармаларының басты тақырыптары – индустрияландыру кезеңінде (туған жылы, 1938; Теміржол, 1939; Тастар мен шөп, 1940) және Екінші дүниежүзілік соғыс жылдарында (Лирика, 1943) совет халқының батырлығы болды. Оның ең әйгілі өлеңі – нацистер өлтірген жас қыз Зоя Космодемьянская туралы "Зоя" (1942). Бұл туынды совет кезеңіндегі ең танымал өлеңдердің біріне айналды. 1940-1950 жылдары Алигердің поэзиясы оптимистік, жартылай ресми өлеңдермен ("Ленинские горы", 1953) және Алигердің өз еліндегі ахуалды шынайы талдауға тырысқан өлеңдермен ("Сенің жеңісің", 1944-1945) ерекшеленді. 1956 жылы Хрущевтің интеллигенция өкілдерімен болған кездесуінде ол жазушыларды саяси жүйеге араласуы үшін айыптады. Ол шарада оған қарсы сөйлеген жалғыз жазушы Алигер болды. Ол зейнетке шыққан соң ғана ол өзінің мінез-құлқы үшін кешірім сұрады. Алигер орыс әдебиеті туралы көптеген эсселер мен мақалалар жазды, сондай-ақ саяхаттарынан алған әсерлерін бөлісті ("Поэзия және ақындар туралы", 1980; "Чилиден оралу", 1966). Оның бірінші күйеуі – композитор Константин Макаров Ракитин, ол 1941 жылы Яртсево маңындағы шайқаста, ұлдары дүниеден өткеннен кейін қаза тапты (олардың қызы Татьяна [1940-1974] ақын және аудармашы болды). Бұл оқиға оны қатты күйзелтіп жіберді. Келесі жылы ол жазушы Александр Фадеевпен романтикалық қарым-қатынаста болды; осы одақтан Мария (Маша Энзенбергер) дүниеге келді, ол Ханс Магнус Энзенсбергерге үйленді және жиырма жыл бойы шетелде тұрды. 1991 жылы Ресейге қысқа ғана уақытқа оралғаннан кейін өзіне қол жұмсады. Алигердің екінші және соңғы күйеуі – Орталық Комитет қызметкері Игорь Черноутсан (1918-1990) болды. Ол барлық күйеулері мен балаларынан аман қалды және қызы Мария Энзенсбергерден кейін аз уақыттан соң қайтыс болды. Маргарита Алигер Переделкинода қыздарының қасына жерленген.