Кіріспе

Танада эффектісі тамыр ұштарының шыны бетке жабысуын білдіреді. Ол электрлік потенциалдарға байланысты деп есептеледі. Бұл әсерді алғаш рет сипаттаған ғалым Такума Танаданың есімімен аталған. Бұл құбылыс доктор Танада шыны ыдыстарды шаю кезінде байқалды, ол кесілген тамыр ұштарының кейде пирекс құмыраларына жабысқанын көрді. Бұл құбылысты жақыннан зерттегеннен кейін, ол бұл процесті АТФ, аскорбат, ауксин, магний, марганец және калий қоспасында зерттеуге болатынын анықтады. Бекерді ақырындап айналдырғанда ұштар жабысатын болды. Ең маңыздысы, реакция жарыққа тәуелді еді. Қызыл жарық ұштардың жабысуына себеп болса, ал алыс қызыл жарық оларды босатуға мүмкіндік берді. Бұл қарапайым тәжірибе фитохромның жұмыс істеуін көрсетті, ал реакцияның жылдамдығы биоэлектрлік потенциалдағы өзгерістердің фитохромдық сигналдың таралуындағы маңызды оқиғалар екенін ұсынды. Тамыр ұштары шыны бетке қызыл жарыққа ұшыраған кезде пайда болатын белгісіз әсерден туындаған оң электростатикалық зарядты қабылдағандықтан жабысады. Шыны бетінде адсорбцияланған фосфат иондарынан теріс заряд пайда болады. Қарсы зарядтар бір-бірін тартады. Бұл құбылыс фотоморфогендік пигмент арқылы биоэлектрлік потенциалды тудырудың алғашқы тіркелген жағдайы. Бірнеше жылдан кейін доктор Танада электр зарядының іздік элемент – бордың әсерінен пайда болатынын анықтады. Бор жетіспейтін өсімдіктердің тамыр ұштары шыныға жабыспайды. Бор қышқылының сұйылтылған ерітіндісінде бұл ұштар біртіндеп шыныға жабыса бастайды.