Кіріспе

Құс түрі Үлкен ани (Crotophaga major) – көкектер тұқымдасына жататын құс. Оны кейде қара көкек деп те атайды. Ол тропикалық Оңтүстік Америкада, оңтүстік Аргентинаның солтүстігіне дейін таралған.

Таксономия

1760 жылы француз зоологы Матурин Жак Бриссон өзінің «Орнитология» еңбегінде үлкен анидің сипаттамасын және суретін берді, бұл материал Каенде, Француз Гвианасынан әкелінген нұсқаға негіделген. Ол француз тілінде Le grand Bout de Petun және латын тілінде Crotophagus Major деген атауларды пайдаланды. Бриссон латынша атауларды ұсынғанмен, олар екі атаулы жүйеге сәйкес келмейді және Зоологиялық номенклатура жөніндегі халықаралық комиссия тарапынан мойындалмайды. Үлкен ани 1779 жылы француз ғалымы Жорж Луи Леклер, Буффон графы, өзінің «Құстардың табиғи тарихы» еңбегінде де сипатталды және суреттелді. 1788 жылы неміс натуралисі Иоганн Фридрих Гмелин Карл Линнейдің «Жаратылыстың жүйесі» еңбегін қайта қарап, кеңейткен кезде үлкен аниді де қосты. Ол оны тегіс мүңкілікті анимен бірге Crotophaga туысына жатқызды, Crotophaga major деген екі атаулы атауын берді және бұрынғы авторларды сілтеді. Гмелин типтік орналасқан жерін Каен деп көрсетті. Туыстың атауы ежелгі грек тіліндегі «кене» мағынасын беретін krotōn және «жеу» мағынасын беретін phagos сөздерінің қосындысынан тұрады. Түр монотипті: ешқандай кіші түрлер танылмайды.

Сипаттама

Үлкен анидің ұзындығы шамамен болады. Еркектердің салмағы шамамен , ал ұрғашылардың салмағы . Ересек құстардың түсі көкшіл жалтыр қара, ұзын құйрығы, ірі өсіңкі қара мурын және ақ қарындасы бар. Жасы кішкентай құстардың қарындасы қоңыр түсті. Олардың дауыстары қақалау және түрік сияқты "кро-кро" деп келеді.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Бұл ани Панама мен Тринидадтан бастап тропикалық Оңтүстік Америка арқылы Аргентинаның солтүстігіне дейін қоныстайтын түр. Ол мангр батпақтарында, су жағасындағы жартылай ашық орманды жерлерде және орман шеттерінде кездеседі. Ол өзінің ареалының кем дегенде бір бөлігінде маусымдық көшпенді болып табылады.

Мінез-құлық

Бұл өте әлеуметтік түр, әрқашан дауысты топтарда кездеседі.

Тамақтандыру

Үлкен ани ірі жәндіктермен (мысалы, қоңырқайлар, шегірткелер және гусеницалар) және тіпті өрмекшілермен қоректенеді. Көптеген аналықтар ұяға борпылдақ, терең көк түсті жұмыртқаларын салады, содан кейін оларды күтіп, тамақтандыруды бөліседі. Осы көбейту топтарына көбеймейтін көмекшілер де кіруі мүмкін. Ұяларда 3–10 жұмыртқа табылған, олардың инкубация мерзімі 11–12 күнге созылады, ал балапандар бес күннен кейін ұядан ұшып кете алады. Егер олар ұшып кетпесе, бірнеше апта бойы тамақтандырылады. Ұя салу тобына қатысты, анасы азық іздеуге кеткен кезде, алғашқы екі жұмыртқаны ұядағы басқа мүшелер қабылдамайды. Жұмыртқаны қабылдамау үлкен топтарда жиірек болады, және бір теория бойынша, ұяны жыртқыштардан қорғау үшін көп ани болуы мен түр ішіндегі бәсекелестікті азайту үшін аз ани болуы арасында тепе-теңдік бар делінеді. Бұл бір ұяда орташа есеппен екі-үш жұптан тұрады, одан көп саны сирек кездеседі.