Кіріспе
Капиц провинциясының муниципалитеті, Филиппин. Тапас, ресми түрде Тапас муниципалитеті (Капицнон/Хилигайнон: Banwa sang Tapaz; Акланон: Banwa it Tapaz; ), Филиппиннің Капиц провинциясындағы 1-сыныпты муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 54 423 адамды құрайды. Тапаста қыркүйек айында Патрон-Иеронимді құрметтейтін Патабанг фестивалі және қаңтар айында Санто-Ниноны құрметтейтін Сиринадья фестивалі өтеді. Тағы бір жергілікті фестиваль – Сан-Николас бараңгайындағы Тиньом фестивалі, ол желтоқсан айында Мираның қамқоршысы – әулие Николайға құрмет көрсету үшін өткізіледі. Қала Барангай Такаяндағы Панай Букиднонның шағын қауымымен танымал. Осы қауымда сугуданон эпикалық әнін орындауда шебер бинукот Фелиза тұрады, ол Батыс Висая аймағының ең маңызды эпикалық әндерінің бірі. Фелиза – өзінің қауымында Лигбок тілінде сөйлейтін соңғы адам, осылайша Тапастағы мың жылдық тілдің соңғы бекінісіне айналды. Оның қазасы Тапастағы тілдің және сугуданон эпостық әнінің жойылуына әкелер еді. Сонымен қатар, Фелизаның терісінде бинукот ретінде таңдалған кезде салынған дәстүрлі татуировкалары бар. 2016 жылы Лигбок тілі мен сугуданон эпостық әнінің жойылуы туралы хабарлар тарағаннан кейін, үкімет тілді және эпостық әнді құжаттап, Тапастағы Панай Букиднонның жас ұрпақтарына оқытуды бастады. Барангай Сан-Антониодағы Маруго көлі – ең танымал туристік орын.
Tapaz, officially the Municipality of Tapaz (Capiznon/Hiligaynon: Banwa sang Tapaz; Aklanon: Banwa it Tapaz; ; ), is a 1st class municipality in the province of Capiz, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 54,423 people. The festival in Tapaz are the Patabang Festival in September honoring Patron Saint Jerome, and Sirinadya Festival in January honoring Sr. Santo Niño. Other local festival is Tinuom Festival in Barangay San Nicolas celebrated in the Month of December honoring Patron Saint Nicholas of Myra. The town is known for a small community of indigenous Panay Bukidnon in Barangay Tacayan. The community is home to Feliza, a binukot who has expertise in chanting the suguidanon, one of the most significant epic chants of the Western Visayas region. Feliza is the last known person who can speak the Ligbok language in her community, making her the last bastion for the thousand year old language in Tapaz. Her death would translate to the death of the language in Tapaz itself and the suguidanon epic chant as well. Also, Feliza has traditional tattoos on her skin which were inscribed when she was chosen as a binukot. In 2016, after reports came out on the dying Ligbok language and suguidanon epic chant, the government began documenting the language and epic chant and teaching the language to younger generations of Panay Bukidnon in Tapaz. Marugo lake in Barangay San Antonio barangay is most popular tourist destination.
Тарих
Қазіргі Тапаз жеріне алғаш келген және қоныс тепкен адамдар – лигбок тілінде сөйлейтін Панай Букиднон халқы. Испандықтар Панайға келгенде Думалаг қаласын құрды. Соңында, Тапаз 1835 жылы құрылды, бірақ көп жылдар бойы Думалаг қаласының бір бөлігі болып қала берді. 1862 және 1863 жылдары Әулие Жеромның қамқорлығымен шіркеуді құру туралы екі хат жазылды. Екеуіне де генерал-губернатор Лемери қол қойды, бірақ олар ешқашан іске аспады. Ақырында, 1874 жылы Тапаз Яро епископы Мариано Куартеромен тәуелсіз приход деп жарияланды. 2016 жылы Тапаздың Панай Букиднондарының лигбок тілінің жоғалып бара жатқаны расталды. Бұл тілді және Панай Букиднондары айтатын эпикалық жырды сақтау үшін ауқымды бағдарлама басталды.
География
Тапаз 11° 09’ және 11° 09’ 42" ендігі аралығында және 121° 11’ мен 122° 34’ 45" бойлық аралығында жатыр. Ол Роксас қаласынан шалқары орналасқан.
Демография
2020 жылғы санақта Тапаз халқының саны 54 423 адамды құрады. Тапаздың жергілікті тұрғындары – малайлар, испандар, индонезиялықтар және Панай аралының түпкі тұрғындары болып саналатын аита немесе негритостар сияқты бірнеше этникалық топтардың араласуынан пайда болған. Соңғы жылдары тұрғындар жазық жерде тұратын "Балуднон" және таулы жерде тұратын "Букиднон" деп ерекшеленетін топтарға бөлінді.
The natives of Tapaz are mixture of several ethnic groups as the Malays, Spaniards, Indonesians, and the Aetas or Negritos who are the aborigines of Panay. In the recent years the residents are distincts group as the "Baludnons" those in lowland and "Bukidnons" those in upland.
Білім
Мектеп оқушыларының санының өсуі Тапаз ауданының екіге бөлінуіне себеп болды. Тапаз Шығыс ауданында 22 толыққанды бастауыш мектеп және 14 бастауыш мектеп бар. Тапаз Батыс ауданында 19 толыққанды бастауыш мектеп және 3 бастауыш мектеп бар. Сонымен қатар, 8 орта мектеп және Тапаз тұрғындарының барлығына жоғары білім беруді ұсынатын бір университет кампусы бар.