Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үнді актері және музыканты (1900–1942)
Indian actor and musician (1900–1942)
Динанат Мангешкар (29 желтоқсан 1900 – 24 сәуір 1942) – үнді актері, Натья Сангит музыканты және маратхи театрында қызмет еткен хиндустани классикалық әншісі. Ол сонымен қатар танымал әншілер Лата Мангешкар, Аша Бхосле, Мина Хадикар және Уша Мангешкардың, сондай-ақ композитор Хридайнат Мангешкардың әкесі.
Deenanath Mangeshkar (; 29 December 1900 – 24 April 1942) was an Indian actor, a Natya Sangeet musician and a Hindustani classical vocalist who was active in Marathi theatre. He is also the father of well known singers Lata Mangeshkar, Asha Bhosle, Meena Khadikar and Usha Mangeshkar as well as composer Hridaynath Mangeshkar.
Өмірбаян
Пт. Динанат Маңгешкар, көбінесе Дина деп танылған, 1900 жылдың 29 желтоқсанында Гоа штатының Маңгеши қаласында дүниеге келген. Оның әкесі, Ганеш Бхатт Бхикоба (Бхикамбат) Нават Хардикар (Абхишеки), үйленген Кархаде брахманы, ал әкесінің сүйіктісі болған.
Pt. Deenanath Mangeshkar, popularly known as Dina, was born at Mangeshi, Goa on 29 December 1900. His father, Ganesh Bhatt Bhikoba (Bhikambhatt) Navathe Hardikar (Abhisheki) was a married Karhade Brahmin was his father's mistress
Йесубай – Девадаси болғандықтан, белгілі музыкант еді. Динанат әкесінің тегі Хардикар, олардың отбасы Маңгуеши ғибадатханасында Шива лингамын Абишекам (қасиетті ритуалмен жуу) рәсімін орындаған, сондықтан оларды Абхишекилер деп атаған. Үндістандық әнші Джитендра Абишекидің әкесі Динанаттың жартылай бауыры болған.
As a Devadasi, Yesubai was a reputed musician. Deenanath's father's surname was Hardikar, whose family performed the Abhishekam (ritual bathing) of the lingam of Shiva at Mangueshi Temple, thus they were known as Abhishekis. The father of the Indian vocalist Jitendra Abhisheki was Deenanath's half brother.
Мансап
Динанат Маңгешкар бес жасында Шри Баба Машелкардан ән салу және үнді классикалық музыкасын оқып үйренуге кірісті. Ол сондай-ақ Гвалиор гхаранасында шәкірт болуға дайын болды. Ол Рамкришнабуа Вазедің сан алуандығы мен күшті әуезіне ғашы болды және Вазедің формалды түрде қабылданған шәкіртіне (үнді классикалық музыкасындағы ресми шәкірт) айналды. Жастығында ол Биканерге сапар шегіп, Кирана гхаранасының Пундит Мани Прасадтың әкесі, Пундит Сухдев Прасадтан классикалық музыканы ресми түрде үйренді. 11 жасында ол Кирлоскар Сангит Мандали және Кирлоскар Натак Мандали құрамына қосылды. Кейін ол Кирлоскар Мандалинан шығып, достары Чинтаман Ганеш Колхаткар және Кришнарао Колхапуремен бірге Балвант Мандалын құрды. Бұл жаңа топқа Рам Ганеш Гадкари батасын берді, бірақ Гадкари 1919 жылдың қаңтар айында, топ құрылғаннан кейін көп ұзамай қайтыс болды. Динанаттың әдемі сыртқы келбеті мен әуенді дауысы Маратхи театрында оған үлкен танымаллық әкелді. Маратхи сахнасының сол кездегі көрнекті өкілі Бал Гандарва Динанаттың өзінің ұйымына қосылуын "оның аяқтарының астына рупия монеталарынан кілем төсеу арқылы" қарсы алатынын жариялады. 1935 жылы ол 3 фильм түсірді, олардың бірі – Кришнарджун Юддха. Фильм хинди және маратхи тілдерінде түсірілді, ал фильмдегі әнді Динанат өзі орындап, оның орындауы да фильмге енді. Маңгешкар үнді астрологиясын да зерттеген. Астрология мен нумерологияға деген қызығушылығының арқасында, ол үшінші әріпінде анусвар (диакритикалық белгі) бар 5 әріптен тұратын драмалар өзіне бақыт әкеледі деп сенді. Мысалдар: Ранадудубхи (रणदुंदुभी), Раджасаньяс (राजसंन्यास), Дешкантак (देशकंटक). Динанат өндірген драмалар Вазе жазған әндерді шеберлікпен орындауы және патриоттық мазмұнының арқасында халық арасында өте танымал болды.
Deenanath Mangeshkar started taking singing and Indian classical music lessons from Shri Baba Mashelkar at the age of five. He was also to become a disciple at the Gwalior gharana. He was fascinated by the variety and aggressive style of Ramkrishnabuwa Vaze and became Vaze's gandabandh shagird (formally initiated disciple in Indian classical music). In his youth, he also travelled to Bikaner and took formal training in classical music from Pundit Sukhdev Prasad, father of Pundit Mani Prasad, of the Kirana Gharana. He joined the Kirloskar Sangeet Mandali and the Kirloskar Natak Mandali at the age of 11. Later, he left Kirloskar Mandali, and formed Balwant Mandali with his friends Chintaman Ganesh Kolhatkar and Krishnarao Kolhapure. This new group had Ram Ganesh Gadkari's blessing, but Gadkari died in January 1919 shortly after the group was formed. Deenanath's good looks and melodious voice won him popularity in the Marathi theatre. So much so that the then giant of the Marathi stage, Bal Gandharva publicly declared that he would welcome the entry of Deenanath in his organisation "by throwing a carpet of rupee coins under his feet". He produced 3 films in 1935, one of them being Krishnarjun Yuddha. It was made in both Hindi and Marathi, and a song in the film was sung by and filmed on Deenanath. Mangeshkar had also studied Indian astrology. Partly out of his interest in astrology and numerology, he believed that dramas with 5 letters, with anuswar (diacritical) on the third letter, were lucky for him. Examples : Ranadundubhi (रणदुंदुभी), Rajsanyas (राजसंन्यास), Deshkantak (देशकंटक). The dramas produced by Deenanath were extremely popular amongst the masses due to his masterly presentation of the songs composed by Vaze and their patriotic content.
Бірінші неке
Динанаттың алғашқы әйелі Нармада болды (кейін күйеуі оны «Шримати» деп атады). Ол гуджараттық Сет Харидас Рамдас Ладтың қызы – Махараштра штатындағы Тхалнер қаласының (Дхуле мен Джалгаонның арасында, Кандеш аймағы) өркендеген кәсіпкері. Динанат пен Нармада 1922 жылы үйленді. Некеге тұрған кезде Нармада 19 жаста, ал Динанат 21 жаста болды. Олардың Латика есімді қызы болды, ол дүниеге келген сәттен кейін қайтыс болды. Динанаттың әйелі де одан көп ұзамай қайтыс болды.
Deenanath's first wife was Narmada (later renamed "Shrimati" by her husband). She was the daughter of Gujarati Seth Haridas Ramdas Lad – a prosperous businessman of the town of Thalner (between Dhule and Jalgaon (Khandesh), Maharashtra). Deenanath and Narmada were married in 1922. She was 19 at the time of their marriage and Deenanath was 21. They had a daughter named Latika, who died in her infancy. Deenanath's wife also died shortly thereafter.
Екінші неке
Динанаттың екінші әйелі оның бірінші әйелінің қарындасы болған. Оның аты – Шеванти. Кейбір дереккөздер Динанат екінші әйеліне «Шримати» деп те ат қойғанын айтады, алайда көпшілік пікір оның шын мәнінде атын «Судхамати» деп өзгерткенін көрсетеді. Динанат пен Шевантидің некесі 1927 жылы үйде шағын салтанатпен өткізілді. Шевантидің анасы оған қатысуды қаламады. Динанат пен оның екінші әйелінен бес бала дүниеге келді: Лата, Мина, Аша, Уша және Хридайнат. Олардың алғашқы баласы Хема деп аталды. Бірақ Динанат қайтыс болған қызының құрметіне оны Лата деп атады. Осы ат оған жабысып, оның әйгілі үлкен қызы Лата Маңгешкар осы есіммен кеңінен танылды.
Deenanath's second wife was his first wife's sister. Her name was Shevanti. Some sources claim that Deenanath renamed his second wife "Shrimati" as well, however it is widely agreed that in reality, he renamed her "Sudhamati". The marriage of Deenanath and Shevanti was solemnised at a quiet ceremony within the house in 1927. Shevanti's mother chose not to attend. Deenanath and his second wife had five children: Lata, Meena, Asha, Usha, and Hridaynath. Their first child was named Hema. But Deenanath called her Lata in memory of his deceased daughter. The name stuck and it was by that name that his legendary eldest daughter, Lata Mangeshkar, was widely known.
Өлім
Динанат 1930 жылдары қаржылық қиындықтар кезеңінде ішімдік ішуге көшті. Бірнеше апта ауырғаннан кейін, 1942 жылдың сәуір айында Пунада қайтыс болды. Ол қайтыс болғанда 41 жасқа толыпты. Оның отбасы Пуна қаласында Динанат Маңгешкар атындағы аурухана мен ғылыми-зерттеу орталығын салған.
Deenanath took to alcohol during the days of financial hardship in 1930s. After being ill for a few weeks, he died in Pune in April 1942. He was only 41 at the time of his death. His family has erected a Deenanath Mangeshkar Hospital and research centre in his name in Pune.