Жозе Симон Пардо и Барреда: Перу президентінің өмір жолы мен саясаты
José Pardo y Barreda
Жозе Симон Пардо и Барреда – Перудің 35-ші және 39-шы президенті (1904-1919). Перу саяхатшысы, «Civilista» партиясының басшысы, дипломат отбасынан шыққан.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Перу президенті, 1900-жылдардың басында әр түрлі кезеңдерде қызмет еткен
President of Peru variously in the early 1900s
Хосе Симон Пардо и Барреда (24 ақпан 1864 – 3 тамыз 1947) – перулік саясаткер, Перудің 35-ші (1904–1908) және 39-шы (1915–1919) президенті болған.
José Simón Pardo y Barreda (February 24, 1864 – August 3, 1947) was a Peruvian politician who served as the 35th (1904–1908) and 39th (1915–1919) President of Peru.
Өмірбаян
Лима қаласында дүниеге келген ол Перудің тұңғыш азаматтық президенті (1872-1876) және «Цивилиста» партиясының негізін қалаушы Мануэль Юсто Пардо и Лавалленің ұлы еді. Ол Перудің екінші буын президенттерінің бірі (екіншісі – бұрынғы диктатор Мариано Игнасио Прадоның ұлы Мануэль Прадо). Оның атасы, Фелипе Пардо и Алиага (1806-1868), көрнекті дипломат, жазушы және саясаткер, сонымен қатар Виванко мен Кастилья президенттік мерзімінде және олардан бұрын, Перу Мемлекеттік Кеңесінің вице-президенті және Сыртқы істер министрі болды. Хосе Пардо «Цивилиста» партиясын басқарды, Эдуардо Лопес де Романьяның кезінде Сыртқы істер министрі, ал Мануэль Кандамоның кезінде Премьер-министр (1903-1904) қызметін атқарды. Кандамоның қайтысынан кейін Серапио Кальдерон уақытша президент болып, жаңа сайлау жариялады. «Цивилиста» партиясы Хосе Пардоны өзінің үміткері етіп көрсетті, ал Демократиялық партия Николас де Пьероланың кандидатурасын ұсынды, ол сайлау алдында «кепілдіктердің жетіспеуі» туралы айтып, зейнетке шықты. Осы факті Пардоның сайлануына әкелді. Оның екі президенттік мерзімі либералды саясатпен ерекшеленді. Оның үкіметі Перулықтардың барлығына білім беруді жақсартуға бағытталды. Оның әкесі Мануэль Пардо ұсынған 1876 жылғы заңға сәйкес, Перудегі бастауыш білім беру бүкіл елдегі муниципалитеттердің жауапкершілігінде болды. Хосе Пардо Әділет министрінің және нұсқауларының тікелей қатысуымен бұл мәселені шешуге кірісті. 1905 жылы қабылданған заң білім беру жүйесін Орталық үкіметке бағындырды. Сондай-ақ, заң ауылдар мен кен орындары сияқты алыс жерлерде бастауыш білім беруді тегін және міндетті етуді, ал екі жүзден астам тұрғыны бар әрбір елді мекенде барлық балаларға арналған кемінде бір кішкентай мектеп ашуды талап етті. «Ерлерге арналған нормалды мектеп» (Escuela Normal de Varones) ерлер мұғалімдерін даярлау үшін, ал «Әйелдерге арналған нормалды мектеп» (Escuela Normal de Mujeres) әйелдер мұғалімдерін даярлау үшін құрылды. Пардо бүкіл республика бойынша қадағалау жұмысын жүзеге асыратын инспекторлардың бағынысында болған Бас нұсқау бөлімін құрды. Мәдениет саласында келесі мекемелер құрылды: Ұлттық тарих академиясы, Көркемөнер мектебі (Bellas Artes), Ұлттық музыка академиясы және Ұлттық тарих мұражайы. Мемлекеттік офицерлерді даярлау мақсатында жоғары әскери мектеп те құрылды. Екінші үкімет кезінде Хосе Пардо Бірінші дүниежүзілік соғыстың салдарымен және «күнделікті 8 сағаттық жұмыс күнін» талап ету арқасында туған еңбек қозғалысымен күресті. Бұл талап 1919 жылдың 15 қаңтарында қанағаттандырылды. Екінші мерзімі аяқталуға бір ай қалғанда, ол Аугусто Б. Легуя жасаған төңкеріс салдарынан қызметтен алынды. Ол Лимаға оралуға дейін келесі он бір жылды Францияның оңтүстігінде сүргінде өткізді. Ол 1947 жылы қайтыс болды. 1900 жылы Пардо өзінің туысы Кармен Херен Барредаға үйленді. Олардың некесінен жеті бала дүниеге келді: Мануэль, Хосе (Фуэнте Гермоса де Миранда маркизі, 1999 жылы қайтыс болғанға дейін), Энрике, Кармен, Хуан, Оскар және Фелипе. Қазіргі маркиз Хосе Пардо Паредес (1947 жылы туған) – президент Хосе Пардоның немересі.
Born in Lima, Peru, he was the son of Manuel Justo Pardo y Lavalle, who had been the first civilian president of Peru (1872 1876) and the founder the Civilista Party; he is one of two second generation Peruvian presidents (Manuel Prado, son of former dictator Mariano Ignacio Prado, is the other). His grandfather, Felipe Pardo y Aliaga (1806 1868), was a distinguished diplomat, writer and politician who was also Foreign Minister and Vice President of the Peruvian Council of State before, during and after the presidencies of Vivanco and Castilla. José Pardo headed the Civilista Party and was Foreign Minister under Eduardo López de Romaña and then Prime Minister (1903 1904) under Manuel Candamo. After Candamo's death, Serapio Calderón became the interim president and called for new elections. The Civilista Party named José Pardo as its candidate, while the Democratic Party presented the candidacy of Nicolás de Piérola, who retired early before the elections mentioning a "lack of guarantees." This fact led Pardo to become elected. Both his presidential terms were marked by liberal politics. His government was marked by pushing for better education for all Peruvians. The elementary education in Peru, according to the Law of 1876 proposed by his father, Manuel Pardo, was under the responsibility of the municipalities throughout the country. José Pardo, under his Secretary of Justice and instruction, decided to confront the problem. The law promulgated in 1905 reformed the education system to depend on the Central Government. It also called for primary education to be free and compulsory in far away places such as villages and mines, and that at least a small school for all children be located in any place with more than two hundred inhabitants. The Escuela Normal de Varones ("Normal school for males") was founded for the formation of male teachers, as well as the Escuela Normal de Mujeres ("Normal school for females"). Pardo created a General Branch of Instruction to where inspectors in charge of the work of surveillance in the whole Republic depended. In the cultural field the following were established: The National Academy of History, the School of Fine Arts (Bellas Artes), the National Academy of Music, and the National Museum of History. The superior combat school was also founded to form major state officers. During his second government José Pardo confronted the consequences of the First World War, as well as the labor agitation for the obtainment of the "8 working hours" a day. It was finally granted on January 15, 1919. With barely a month before the end of his second term, he was ousted in a coup by Augusto B. Leguía. He spent the next eleven years in exile in the South of France, until his return to Lima. He died there in 1947. In 1900, Pardo married his first cousin, Carmen Heeren Barreda. The marriage produced seven children: Manuel, José (the Marquis of Fuente Hermosa de Miranda, until his death in 1999), Enrique, Carmen, Juan, Oscar and Felipe. The current Marquis, José Pardo Paredes (born 1947), is one of President Jose Pardo's grandchildren.