Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Футболдан ойынды бастау тәсілі
Method of starting play in association football
Стандартты бастау футбол ойынын бастау және кейбір жағдайларда қайта бастау тәсілі болып табылады. Стандартты бастауға қатысты ережелер Ойын Ережелерінің 8-ші қағидасының бір бөлігін құрайды.
A kick off is the method of starting and, in some cases, restarting play in a game of association football. The rules concerning the kick off are part of Law 8 of the Laws of the Game.
Процедура
Доп орнында тұрып, орталық нүктеде болуы керек. Барлық ойыншылар, бастауды орындайтын ойыншыны қоспағанда, өз жартысында болуы тиіс, ал қарсыластардың барлығы доп ойнатылғанға дейін доптан кемінде 10 ярд (9,15 м) қашықтықта болуы керек (бұл қашықтық алаңда орталық шеңбермен белгіленеді). Төреші бастау сигналын бергеннен кейін, доп кез келген бағытта тепкіленеді. Доп тепкіленгеннен кейін анық қозғалса, ойынға енгізілген болып саналады. Бастауды орындайтын ойыншы допқа басқа ойыншы тигенше, оны қайтадан тигізе алмайды. Қарсыластар қақпасына тікелей бастаудан гол соғылуы мүмкін. Өз қақпасына тікелей бастаудан гол соғылуы мүмкін емес; егер доп бастауды орындайтын команданың қақпасына тікелей түсіп кетсе, қарсыластар командасына бұрыш соққысы беріледі.
The ball must be stationary and on the centre spot. All players, except for the kicker, must be in their own half of the field of play, and all opposing players must remain at least 10 yards (9.15 m) from the ball (a distance marked on the pitch by the centre circle), until the ball is in play. Once the referee has given the signal for the kick off, the ball is kicked in any direction. The ball is in play once it is kicked and clearly moves. The player taking the kick off may not touch the ball again until it has been touched by another player. A goal may be scored directly from a kick off against the opposing team. An own goal may not be scored directly from the kick off; if the ball goes directly into the goal of the team taking the kick off, a corner kick is awarded to the opposing team.
Құқық бұзушылықтар
Егер ойынды қозғалатын доппен немесе дұрыс емес жерден бастаса, бастау қайтадан жасалады. Егер қарсыластың жартысында бастауды ойнамайтын ойыншы болса немесе қарсыластың орталық шеңберден 10 ярдтан кем қашықтықта тұрса, қайтадан бастау қажет. Ойынды қайта бастауды артық кешіктірген ойыншыға ескерту беріледі. Допты бастаушы ойыншы басқа ойыншы тигенге дейін екінші рет допқа тисе, ол бұзушылық болып есептеледі; бұл қарсы командаға сол жерден берілетін тікелей емес бос соққымен жазаланады, егер екінші тию ауыррақ бұзушылық болса, онда тікелей бос соққымен жазаланады.
If the kick off is taken with a moving ball, or from the wrong place, it is retaken. A retake is also required if a player other than the kicker is in the opponents' half, or an opponent is less than 10 yards from the centre spot. A player who excessively delays the restart of play is cautioned. It is an offence for the kicker to touch the ball a second time before another player has touched it; this is punishable by an indirect free kick to the opposing team from where the offence occurred, unless the second touch was also a more serious handling offence, in which case it is punishable by a direct free kick.
1863 жылға дейін
Англияның дәстүрлі футболының ережелері туралы белгілі аз нәрселердің бірі – матчтардың қалай басталатыны: бірнеше жерде ойынды бейтарап төреші алаңның ортасына допты "лақтырып" бастау қалыпты болған. Ойыншылар доп төмен түскен кезде оны иелену үшін күреседі. 1849 жылы жарияланған Суррей футбол клубының ережелері де ойынның "алаң ортасына лақтырылған" доппен басталатынын көрсетеді. 1841 жылғы Рождество күні өткен матч алаңның ортасына доп қойылып басталды. Ойын басталғанда, әр команда бірінші соққыны жасауға тырысты. Футболдың ең көне жарияланған ережелері (Рэгби мектебі, 1845) ойынды алаңның ортасынан "қимылмен" бастау керектігін, ол орындықтан соққы болуы тиіс екенін көрсетеді. Осы дәуірдегі көптеген ережелерде де осыған ұқсас "қимыл" алаң ортасынан қарастырылған; оларға 1856 жылғы Кембридж ережелері, 1858 жылғы Шеффилд ережелері және 1858 жылғы Харроу футболының ережелері кіреді. Бір ерекшелік – 1862 жылғы Итон далалық ойынының ережелері, онда алаң ортасында "күрестің" (рагбидегі шайқасқа ұқсас) жүргізілуі көрсетілген. Том Браунның мектеп күндері романы (1857 жылы жарық көрген, бірақ 1834 жылдан 1842 жылға дейінгі Рэгби мектебіндегі автордың тәжірибесіне негізделген) қимылдың егжей-тегжейлі сипаттамасын береді: [H]as'nt ескі Брук өзінің сәтті жарты пенниімен жеребе тастап, гол таңдауын және қимыл жасау құқығын жеңіп алды ма? Жаңа допты мектеп немесе арал қақпасына қарай, ортада, жалғыз тұрғанын көресіз, бір минуттан соң ол сол жаққа қарай жылжып кетеді [ ] [Ол] ескі Брук жарты ондай жылдам қадам жасап, допты мектеп қақпасына қарай айналдырып жібереді; ол жерге тигенше жетпіс метрдей ұшады, ешқандай жерде он екі немесе он бес футтан биік көтерілмейді, үлгілі қимыл; мектеп үйі шу көтеріп, асығып шабады; доп қайтарылады, олар онымен кездесіп, қозғалыстағы мектептің көпшілігіне кері айдайды. Жоғарыдағы үзіндіден көрініп тұрғанындай, Рэгби ойынында жеребе салған жеңімпазға гол таңдау және қимыл жасау құқығы берілген. Бұл 1863 жылғы Кембридж ережелерінде де осылай болған, ал 1859 және 1860 жылдардағы Мельбурн ФК ережелерінде жеребе салған жеңімпаз голдарды таңдаса, жеңілген команда қимыл жасады.
One of the few things known about the rules of English traditional football is the means by which the matches were started: it appears to have been the custom in several places for the game to start with the ball being "thrown up" in the middle of the field of play by a neutral official. The players would then contest for possession of the ball as it descended. The rules of Surrey Football Club, published in 1849, likewise specify that the game is started by the ball being "tossed up in the centre of the ground". A game played on Christmas Day 1841 began with the ball placed in the middle of the field of play. A pistol was fired to signal the beginning of the match, after which each team attempted to "get[] the first kick". The oldest published laws of football (Rugby School, 1845) specify that the game is to be started with a "kick off" from the middle of the field of play, which must be a place kick. Most codes of laws from this era provide for a similar "kick off" from the centre of the ground; these include the Cambridge rules of 1856, the Sheffield rules of 1858, and the 1858 rules of Harrow football. One exception is the laws for the Eton field game (1862), which specify instead a "bully" in the middle of the field (similar to a scrummage in rugby union). The novel Tom Brown's School Days (published in 1857 but based on the author's experiences at Rugby School from 1834 to 1842) gives a detailed description of the kick off: [H]as'nt old Brooke won the toss, with his lucky halfpenny, and got choice of goals, and kick off? The new ball you may see lie there quite by itself, in the middle, pointing towards the school or island goal; in another minute it will be well on its way there [ ] [O]ld Brooke takes a half a dozen quick steps, and away goes the ball spinning towards the School goal; seventy yards before it touches ground, and at no point above twelve or fifteen feet high, a model kick off; and the School house cheer and rush on; the ball is returned, and they meet it and drive it back amongst the masses of the School already in motion. The passage above suggests that the winner of the toss, in the Rugby game, was awarded both kick off and choice of goals. This was also the case in the Cambridge Rules of 1863, while in the Melbourne FC Rules of 1859 and 1860 the winner of the toss chose goals, with the loser taking the kick off.
1863 жылғы FA заңдары
1863 жылғы түпнұсқа ФА ережелерінде "жеңімпаз жеребе тастау арқылы голдарды таңдауға құқылы. Ойынды жеребеде ұтылған команда алаң ортасынан допты тепкілеу арқылы бастайды, ал қарсы команда доп тепкіленгенге дейін 10 метрге жақындамауы керек" делінген. "Орындық тепкіш" деп жерде, кез келген қалыпта допты орналастыруды таңдаған ойыншының допты тебуі түсіндіріледі. Допты жерге қоюды талап ететін бастапқы тепкіш, ойыншының қалауынша тебуге болатын бос тепкіштен ерекшеленді, бұл қолмен тебуге (сақтау соққысы немесе допты жоғарылатып тебу) рұқсат беру ретінде түсіндірілді. Тағы бір ережеде "гол соғылғаннан кейін ұтылған команда бастайды және голдар ауыстырылады" делінген.
The original FA laws of 1863 specify that "[t]he winner of the toss shall have the choice of goals. The game shall be commenced by a place kick from the centre of the ground by the side losing the toss, the other side shall not approach within 10 yards of the ball until it is kicked off". A "place kick" is further defined as "a kick at the ball while on the ground, in any position in which the kicker may choose to place it". The kick off, which required the ball to be on the ground, was thus distinguished from the free kick, which could be taken "in such manner as the kicker may think fit", language which was interpreted as permitting a kick from hand (a drop kick or a punt). Another law states that "[a]fter a goal is won the losing side shall kick off and the goals shall be changed."
Бастапқы бастама
1863 жылғы бастапқы заңдарда алғашқы соққыны жеңілген команда беруі тиіс еді. 1873 жылы жеребе тастауды жеңген командаға жақтарды таңдау немесе алғашқы соққыны жасау мүмкіндігі берілді. 1997 жылы заң қайта өзгертілді, сол себепті алғашқы соққыны тағы да жеребеден ұтылған команда жасады. Заң тағы да өзгертілді, яғни 2019 жылдың 1 маусымынан бастап жеребе тастауды жеңген команда тағы да соққы жасау мен жақтарды таңдау арасынан таңдай алады. Бұл ереже өзгертуінің себебі мынадай: «Жақында заңға енгізілген өзгерістер бастапқы соққыны көбірек динамикалық етіп жасады (мысалы, гол тікелей бастапқы соққыдан соғылуы мүмкін), сондықтан жеребеден жеңген капитантар көбінесе бастапқы соққыны жасауды сұрайды».
The original laws of 1863 specified that the initial kick off should be taken by the side losing the toss. In 1873, the team winning the toss was given the option of whether to choose ends or to take the initial kick off. In 1997, the law was changed back, so that the initial kick off was once again taken by the team losing the toss. The law was changed once again so beginning on 1June 2019, the side winning the toss once again has the choice between kicking off and choosing ends. The justification for this rule change was that "[r]ecent law changes have made the kick off more dynamic (e. g. a goal can be scored directly from the kick off) so captains winning the toss often ask to take the kick off."
Екінші жартысында бастау
1863 жылғы бастапқы заңдарда жарты уақыт ескерілмеген. 1870 жылы Wanderers F. C. ұсынысымен жарты уақытта алаптар ауыстырылатын болды, бірақ бұл тек бірінші жартыда гол соғылмаған жағдайда ғана жасалатын; заңда екінші жартыда ойынды қалай бастау керектігі нақты көрсетілмеген. 1874 жылы Harrow Chequers ұсынған заңға өзгеріс енгізіліп, екінші жартының басында гол соғылмаса, ойын басталуы тиіс екені белгіленді; бұл ойынды бастапқыда бастаған командадан соққы жасалды. 1875 жылы Queen's Park F. C. ұсынған тағы бір өзгеріс қабылданды; жарты уақытта үзіліс болады және алаптар міндетті түрде ауыстырылады, ал екінші жартыдағы допты бастапқы соққыны бірінші жартыда жасаған командаға қарама-қарсы команда соғады.
The original laws of 1863 made no provision for half time. In 1870, based on a proposal by Wanderers F. C., a change of ends was introduced at half time, but only if no goals had been scored in the first half; the law did not specify the means by which play should be started in the second half. In 1874, a change in the laws proposed by Harrow Chequers specified that a kick off should occur at the start of the second half, provided no goal had been scored up to that point; this kick off was taken by same side as originally kicked off the game. In 1875 a further change proposed by Queen's Park F. C. was accepted; there is always a break and change of ends at half time, and the kick off for the second half is taken by the opposite team to that which kicked off the first half.
Ойыншылардың орны
1863 жылғы бастапқы заңдарда ойыншылардың бастапқы соққы кезіндегі орналасуына ешқандай шектеу қойылмаған (офсайдтан басқа), тек қарсыластар допқа 10 метрден жақын келуге болмаған. 1874 жылы барлық ойыншылар өз жарты алаңында болуы керек деген жаңа шектеу қосылды. 2017 жылы заң өзгертіліп, соққы оқушының қарсыластар жартысында болуына рұқсат берілді.
The original laws of 1863 placed no restriction (other than offside) on the players' position during the kick off, except that opponents could not approach within 10 yards of the ball. In 1874, a new restriction was added that all players had to be in their own half of the field. In 2017, the law was altered to allow the kicker to be in the opponents' half.
Тіккізу бағыты
1882 жылдың желтоқсанында өткен Халықаралық футбол конференциясының нәтижесінде, ойынды бастау үшін допты алға қарай тепкілеу қажет болды деген шешім қабылданды. Бұл өзгеріс 1883 жылы Ойын Ережелеріне енгізілді. Бұл шектеу 2016 жылы жойылды.
As a result of the International Football Conference of December 1882, it was decided that the kick off had to be kicked forwards. This change was implemented in the Laws of the Game in 1883. This restriction was removed in 2016.
Топтың ойынға шығуы
1905 жылы доптың ойынға қосылуы үшін "толық айналым жасауы немесе оның шеңберін бойымен жүруі" қажет екені нақтыланды. 1997 жылы бұл талап алынып тасталды: доп тепкенде және қозғалғанда ойынға қосылады. 2016 жылы доптың "көрінетіндей" қозғалуы керек екені нақтыланды.
In 1905, it was specified that the ball "must make a complete circuit or travel the distance of its circumference" before being in play. In 1997, this requirement was eliminated: the ball became in play as soon as it was kicked and moved. In 2016, it was specified that the ball must "clearly" move.
Дриблинг
1875 жылы допты ойынға қойған ойыншыға, допты басқа ойыншы тепкенге дейін оны қайтадан ойнауға рұқсат етілмеді.
In 1875, it was forbidden for the player taking the kick off to play the ball again until it had been kicked by another player.
Алғашқы ұпай
1875 жылы ойынды бастаған соққыдан тікелей гол соғуға тыйым салынды. 2016 жылы кері соққы заңдастырылғанда, ойынды бастаған соққыдан өз қақпасына гол салу мүмкіндігі (өте сирек кездесетін жағдай) жойылды, оның орнына қарсыластарға бұрыш соққысы беріледі.
In 1875, it was forbidden to score a goal directly from the kick off. In 2016, at the same time the backwards kick off was legalized, the possibility of scoring an own goal directly from the kick off (an extremely unlikely situation) was removed, with a corner kick being awarded to the opponents instead.
Тік белгілері
1891 жылы алаңның ішкі бөлігіндегі белгілер енгізілді. Оларға алаң ортасындағы "қолайлы белгі" және қарсыластардың кіруіне тыйым салынған аймақты көрсету үшін "10 ярд радиустағы шеңбер" (қазір "орталық шеңбер" деп аталады) кірді.
In 1891, internal pitch markings were introduced. These included a "suitable mark" at the centre of the pitch and a "circle of radius 10 yards" (now known as the "centre circle") to mark the area within which opponents were forbidden.
Заң бұзушылықтар бойынша іс-қимыл
1882 жылы, допты соққыдан кейін екінші рет ұрған ойыншыға қарсы командаға тікелей еркін соққы тағайындалды, бұл соққы басқа ойыншыға тимай тұрып орын алды. 1887 жылы, заңдарды бұзудың кез келген басқа да жағдайы үшін де тікелей еркін соққы берілді; 1903 жылы бұл ереже қайтадан ойнауға өзгертілді.
In 1882, an indirect free kick was awarded to the opposition when the player taking the kick off touched the ball a second time before it had touched another player. In 1887, an indirect free kick was also awarded for any other infringement of the laws; in 1903 this was changed to a retake.