Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Hirwaun) – Оңтүстік Уэльстегі Ронда-Кинон-Таф округінің Синон аңғарының солтүстік жағында орналасқан ауыл және қауымдастық. Ол Абердар қаласынан 6 шақырым (4 миль) солтүстік-батысқа қарай орналасқан және Абердар пошта аймағына қарасты. 2001 жылғы халық санауы бойынша Хируан халқы 4851 адамды құрады, ал 2011 жылғы санауда 4990 адамға дейін артты. Ауыл «Аңғарлардың басындағы» тас жолында және Брекон-Бейконс ұлттық паркінің оңтүстік жиегінде орналасқан.
Hirwaun ('/h//ɪər//w//aɪ//n/, /local/'/h//ɜːr//w//ɪ//n/; ) is a village and community at the north end of the Cynon Valley in the County Borough of Rhondda Cynon Taf, South Wales. It is 4 mile (6 km) NW of the town of Aberdare, and comes under the Aberdare post town. At the 2001 census, Hirwaun had a population of 4,851. increasing at the 2011 census to 4,990. The village is on the Heads of the Valleys Road and at the southern edge of the Brecon Beacons National Park.
Этимология
Hirwaun (бұрын Hirwain, Herwain және Hyrwen деп те жазылатын) екі кең таралған уэльс топонимінен туындайды: "hir" – ұзын және "gwaun" (мутацияға ұшырағанда "waun") – сортаң дала. 1887 жылы Томас Морган дұрыс атаудың Hirwaun Gwrgant екенін, яғни Гурганның "Waun" дегенді білдіретінін айтқан. Бұл атау Морганвг патшасы Гурган ап Ительмен (1033–1070) байланысты. Ол өз кедей халқына және барлық уэльстіктерге бидай өсіру, қой және мал шаруашылығы үшін "Y Waun Hir" деп аталған ваунның бір бөлігін тегін бергендігі айтылады. Морган сондай-ақ, ежелгі заманда ваун Бленгврахтан (Ридгроз жанында) Тау Күліне дейін, шамамен он шақырымға созылған десті.
Hirwaun (also formerly spelled as Hirwain, Herwain and Hyrwen) derives from two common Welsh toponyms "hir" meaning long and "gwaun" (mutated to "waun") meaning moorland. Writing in 1887, Thomas Morgan stated that the correct name is Hirwaun Gwrgant, meaning Gwrgan's "Waun". This name comes from its association with Gwrgan ab Ithel (1033 1070), a king of Morgannwg who is said to have freely given a portion of the waun (named "Y Waun Hir") to his poor subjects and all other Welshmen for raising corn, and the breeding of sheep and cattle. Morgan further states that in olden times the waun extended from Blaengwrach (near Rhydgroes) to Mountain Ash, a length of nearly ten miles.
Тарих және негіз
Хируанның индустриалды тарихы Хируан темір зауытымен байланысты. Темір зауыты жабылғаннан кейін көмір өндірісі жалғасты, және 20 ғасырдың екінші жартысына дейін маңызды жұмыс беруші болып келді. Кроушай отбасы болат өндірісінде өте күшті болды, тіпті олардың билігі шексіз деуге болады, ал Хируан темір зауыты HMS Victory кемесінде қолданылған зеңбіректерді жасады. Отбасы Хируанның үлкен бөлігіне иелік етті және тіпті өз валютасын, "Хируан Гвинеясын" қолданып, қызметкерлеріне жалақы төледі. Бұл жүк жүйесінің бір түрі еді, ол қызметкерлердің Кардиффке саяхаттауына немесе ақшаларын ауылдың бақыланатын экономикасынан тыс жерде жұмсауына кедергі келтірді. Кеншілер ереуілінен кейін, Уэльстегі жалғыз терең көмір кеніші – 1994 жылы British Coal жапқан Tower Colliery кеніші қалды. Кейін кеншілер оны сатып алып, 1995 жылы қайта ашты. Бірақ ол 2008 жылы жабылды.
Hirwaun has an industrial background centred around the Hirwaun Ironworks. After the ironworks closed, coal mining continued, and was a major employer until the second half of the 20th century. The Crawshay family were powerful, almost all powerful in the production of steel, and the Hirwaun Ironworks had produced cannons used on HMS Victory. The family owned a large portion of Hirwaun and even used their own currency, the "Hirwaun Guinea", to pay employees, a form of truck system which stopped employees travelling to Cardiff or spending their money outside the controlled economy of the village. Following the miners' strike, the only deep coal mine left in Wales was the nearby Tower Colliery, which British Coal shut in 1994. The Colliery was then bought out by its workers, after which it reopened in 1995. It finally closed in 2008.
Өнеркәсіп
Энтони Бэкон 1765 жылы Сайфартфада темір өндіруді бастады. Оның серіктесі Фрэнсис Хомфрей Наполеон соғыстары кезінде зауытты басқарды. Дайын өнім қашырлар мен арбалы жылқылармен Кардифф портына тасымалданды. Кейін зауыт бірнеше иесіне өтті, содан кейін 1819 жылы Уильям Кроушей оны сатып алды. Кроушей зауытты кеңейтіп, осы аймаққа халық ағынына себеп болды. 1830 жылы Хируан зауытында 900-ге жуық адам жұмыс істеді, және сол жылы аймақта алғашқы теміржол бу машинасы жұмыс істей бастады.
Anthony Bacon started iron production at Cyfarthfa in 1765. His business partner, Francis Homfray, ran the works during the Napoleonic Wars. The finished product was transported to the port of Cardiff by mules and pack horses. The works later passed through a succession of owners before being purchased in 1819 by William Crawshay of Cyfarthfa. Crawshay expanded the works, leading to a population influx into the locality. By 1830, nearly 900 men were employed at the Hirwaun works, and in the same year the first railway steam engine seen in the locality began to operate from the works.
Конформистік емес шіркеулер
Хируан ауылында көптеген конформист емес шіркеулер болды, олардың көпшілігі Уэльстің ауылдық аймақтарынан көптеген адамдар келген кезде, өнеркәсіптік елді мекен ретінде қалыптасқан алғашқы күндері салынған. Бұл шіркеулердің ішінде Рамот (Баптист), Небо (Конгрегационалист) және Соар (Уэслиан методист) шіркеулері болды. 1904-05 жылдарғы діни жаңару кезінде, осы қозғалыстың негізгі бастамашысы Эван Робертс ауылға келді.
There were a number of nonconformist chapels in Hirwaun village, most dating from its early days as an industrial settlement when large numbers of people arrived from rural Wales. The chapels included Ramoth (Baptist), Nebo (Congregationalist) and Soar (Wesleyan Methodist). During the 1904 05 Religious Revival, Evan Roberts, the main instigator of the movement, visited the village.
Сәулет
Оңтүстік Уэльстің көптеген көмірші ауылдарынан ерекшеленеді, Хирваунда әртүрлі сәулеттік стильдегі үйлер кездеседі, көбінесе шағын үй блоктарында тығыз орналасқан. Бұл, әртүрлі кезеңдерде әртүрлі қажеттіліктерді қанағаттандыру мақсатында жасалған құрылыстардың нәтижесі, соңғы онжылдықтарда осы ауданды жаңғырту жұмыстары кеңінен жүргізілді. Сондықтан Хирваун біркелкі емес, әртүрлі стильдердің үйлесімінен тұратын ерекше атмосфераға ие, бұл оны Оңтүстік Уэльс аңғарларындағы басқа ауылдардан ерекшелейді.
Unlike most South Wales Coalfield villages, Hirwaun has an array of different architectural housing styles, often cheek by jowl in small blocks. This is due to developments to satisfy different needs at different times, with much gentrification in the last few decades. So Hirwaun has a discontinuous, hotch potch feel to it that marks it out as unusual in the South Wales Valleys.
Қалқа блоктары
2004 жылы мамыр айында Хирваун қаласы жергілікті жаңалықтарда болды, осы кезде 1960 жылдары салынған екі мұнаралы үй динамит арқылы жарылып қиратылды. Олардың бұзылуы Синон аңғарындағы маңызды нысанның жоғалуын білдірді және британдық мемлекеттік тұрғын үйлерді жобалаудағы жалпы сәтсіздіктің көрінісі болды.
Hirwaun made local news in May 2004 when its two 1960s built tower blocks were demolished by dynamite detonation. Their demise marked the end of a major landmark in the Cynon Valley and was symptomatic of a broader failure in the design of British public housing.
Хирваун Ортақ даму
Қазір Хируан орталығы деп белгілі жасыл жердің бір бөлігі тағы да ашық жолмен өндіріліп жатыр. Бұл алғаш рет 1940-1950 жылдары жасалған.
Currently the patch of green land known as Hirwaun Common is being strip mined again. This was first done in the 1940s and 1950s.
Көлік
Ауылға бастапқыда 1851 жылы келген Нейт өзені темір жолындағы Хируун темір жол станциясы қызмет көрсетті. Гелли Тарв торабында станцияның шығысында Нейттен Мертир Тидфилге дейінгі магистраль, Нейт темір жолының Абердарге дейінгі тармағы және Абердар темір жолы қиылысты. Станциядан оңтүстікке қарай жүк сарайы мен жақтаулар орналасқан, олар аймақтағы түрлі өнеркәсіптерге, соның ішінде Хируан темір зауыты, Тауэр кеніші, екі кірпіш зауыты және Пендерин карьерінің трамвайына қызмет көрсетті. 1963 жылы «Бичинг балтасы» аясында оңтүстікке қарай Нейтке, солтүстікке қарай Мертирге және бұрынғы Абердар темір жолының барлық желілері жабылды. Хируан станциясы бұзылды. Мертир желісінің солтүстікке қарай Абердарге дейінгі бөлігі Кардифф орталыққа тек Тауэр кенішінің көмірін тасымалдау үшін ашық қалды, ол өз көмір жуу және тиеу қондырғысын Ригос өнеркәсіптік аймағына жақын бұрынғы жақтаулардың орнына көшірді. 2008 жылдың басында Тауэр екінші рет жабылғаннан кейін, 2009 жылдың қарашасында Уэльс Ассамблеясы Үкіметі (WAG) Network Rail компаниясына Хируанға дейінгі желіні жолаушылар тасымалы үшін қайта ашу мүмкіндігін зерттеуді тапсырды. Желіні өсімдіктерден тазартып болған соң, Network Rail өз есебін WAG-ге ұсынды. Қазіргі уақытта Хируаннан Абердарге дейінгі желінің қайта ашылуы туралы шешім қабылданбады. Робертстаун өткелі шешуші фактор болады. Дегенмен, Уэльс Үкіметі желіні кеңейтуді Оңтүстік Уэльс метросының жеңілдетілген жылдам транзит жүйесінің картасына қосты, ол Кардифф шығанағынан Абердарге, содан кейін Хируанға дейінгі желіні пайдалануды жоспарлап отыр.
The village was originally served by Hirwaun railway station on the Vale of Neath Railway, which arrived in 1851. At Gelli Tarw Junction east of the station, the mainline from Neath to Merthyr Tydfil met the Vale of Neath Railway branch to Aberdare and the Aberdare Railway. South of the station were the goods yard and sidings which served the various industries in the area, including Hirwaun Ironworks, Tower Colliery, two brickworks, and Penderyn quarry tramway. With the Beeching Axe in 1963, the lines south to Neath and north to Merthyr and the former Aberdare Railway were all closed. Hirwaun station was demolished. The line north to Aberdare on the Merthyr Line to Cardiff Central was only kept open for coal traffic to Tower Colliery, which moved its coal washery and loading facility onto the site of the former sidings near the Rhigos industrial estate. After the second closure of Tower in early 2008, in November 2009 the Welsh Assembly Government (WAG) asked Network Rail to conduct a feasibility study on reopening the line to Hirwaun for passenger services. After clearing the line of vegetation, Network Rail submitted its report to WAG. Currently, no decision has been made as to whether the line from Hirwaun to Aberdare will reopen. The Robertstown crossing will be a deciding factor. However, the Welsh Government have added the extension of the line to the map of the South Wales Metro Light Rapid Transit System, which is planned to take over the line from Cardiff Bay to Aberdare and then to Hirwaun.
Спорт
Хируан демалыс алаңы, жергілікті тұрғындар арасында "Әл-ауқат алаңы" деп белгілі, бұл ауылдағы басты спорттық нысан. Алаңда бір футбол алаңы, бір регби алаңы, екі теннис корты (қатты жамылғысы бар) және боулингке арналған алаң бар. Алаңның өзінде жарықтандырылған, жеке жаттығу алаңы да бар.
Hirwaun Recreational Ground, known locally as the Welfare Ground, is the main sporting facility in the village. The ground has one soccer field, one Rugby Union field, two tennis courts (hard surface) and a bowling green. The ground has its own dedicated floodlit training area.
Регби
Hirwaun RFC қазіргі уақытта Уэльс регби одағы лигасында (SWALEC лигасы) 3b South Central аймағында регби ойнайды.
Hirwaun RFC currently play rugby football in the Welsh Rugby Union League (SWALEC League) 3b South Central.
Футбол қауымдастығы
Хируанда Хируан ФК (бұрын Глансинон ФК) Абердар аңғары футбол лигасының жоғары дивизионында футбол ойнайды.
Hirwaun has Hirwaun FC (formerly Glancynon FC) playing association football in the Aberdare Valley Football League premier division.
Скуаш
Ауылда 2012 жылы құрылған «Хирваун сквош федерациясы» сквош командасы бар. Жергілікті Грег Уильямс пен Джейми Эванс құрған бұл команда жергілікті Абердер спорт орталығында ойнайды және Оңтүстік Уэльс сквош қауымдастығы лигаларында бақ сынасады.
The village has a squash team called Hirwaun Squash Federation, formed in 2012. Founded by local lads Greg Williams and Jamie Evans, they play from the local Aberdare Sports Centre and compete in the South Wales Squash Association leagues.