Жұпар жарқанаттар: Dryas iulia – Оңтүстік Америка мен АҚШ-та кездесетін, қызғылт-сары түсті, жылдам ұшатын көбелек. Сипаттамасы, таралуы мен ерекшеліктері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Көбелек түрі
Species of butterfly
Dryas iulia (көбінесе қате жазылатын julia), әдетте Джулия көбелегі, Джулия геликониясы, жалын немесе жалтөлек деп аталады, ол щетка аяқты (немесе нимфалид) көбелектердің бір түрі. Өзінің Dryas туысының жалғыз өкілі, ол Бразилиядан Оңтүстік Техас және Флоридаға дейін таралған, ал жаз айларында кейде солтүстікке қарай Шығыс Небраскаға дейін кездеседі. 15-тен астам түршесі сипатталған. Оның қанаттарының ені 82-92 мм арасында, ал ол қара белгілермен қызғылт-сары түсті (еркектерде жарықрақ), бұл түр құстар үшін аздаған дәмі бар және "қызғылт-сары" Мюллерлік мимикрия кешеніне жатады. Бұл көбелек жылдам ұшады және орманның шеттерінде, жолдарда және ашық алаңдарда жиі кездеседі. Ол гүлдердің нектарымен, мысалы, лантанамен (Lantana) және шопан шұбырымен (Scandix pecten veneris), сондай-ақ кайманның көз жасымен қоректенеді, көбелек оның көзін тітіркендіріп, көз жасын шығарады. Оның құрттары құмарлық жүзімдерінің жапырақтарымен қоректенеді, соның ішінде Passiflora affinis және Техастағы сары құмарлық гүлдері (P. lutea). Оның жұптасу мінез-құлқы күрделі және ұзаққа созылатын уақытты қамтиды, ал оның нәтижесі аналықтың бақылауында болып көрінеді. Бұл жыныстық қақтығыстың эволюциясына қатысты сұрақтар тудырады. Беттің төменгі жағында көптеген Джулия көбелегінің түршелерінің суреттерін табуға болады.
Dryas iulia (often incorrectly spelled julia), commonly called the Julia butterfly, Julia heliconian, the flame, or flambeau, is a species of brush footed (or nymphalid) butterfly. The sole representative of its genus Dryas, it is native from Brazil to southern Texas and Florida, and in summer can sometimes be found as far north as eastern Nebraska. Over 15 subspecies have been described. Its wingspan ranges from 82 to 92 mm, and it is colored orange (brighter in male specimens) with black markings; this species is somewhat unpalatable to birds and belongs to the "orange" Müllerian mimicry complex. This butterfly is a fast flier and frequents clearings, paths, and margins of forests and woodlands. It feeds on the nectar of flowers, such as lantanas (Lantana) and shepherd's needle (Scandix pecten veneris), and the tears of caiman, the eye of which the butterfly irritates to produce tears. Its caterpillar feeds on leaves of passion vines, including Passiflora affinis and yellow passionflower (P. lutea) in Texas. Its mating behavior is complex and involves a prolonged courtship whose outcome appears to be controlled by the female. This raises questions pertaining to the occurrence of the evolution of sexual conflict. Images of many Julia butterfly subspecies can be found at the bottom of the page.
Тарату
Дриас иулия Солтүстік, Орталық және Оңтүстік Американың тропикалық және субтропикалық аймақтарында кең таралған. Оңтүстік Америкада, Бразилия, Эквадор және Боливия сияқты елдерде Джулия баболығы жиі кездеседі. Бұл баболық Кариб теңізінің көптеген аралдарында да кеңінен таралған, Куба, Доминика, Багам аралдары және Пуэрто-Рико сияқты жерлерде эндемик түрлері бар. Солтүстікке қарай жылжығанда, бұл түрді Орталық Америкада Техас пен Флоридаға дейін жиі кездестіруге болады (кейде жаз айларында Небраска аймағына дейін ұшып келеді).
Dryas iulia is common in the tropical and subtropical areas of North, Central, and South America. In South America, throughout countries like Brazil, Ecuador, and Bolivia, the Julia butterfly is commonly distributed. The butterfly is also widespread throughout a number of the Caribbean islands, with endemic subspecies located in Cuba, Dominica, the Bahamas, and Puerto Rico, among others. Moving further north, the species can be commonly witnessed in Central America up into Texas and Florida (and can occasionally be found to move into the Nebraska area during the summer).
Тіршілік ету ортасы
D. iulia субтропикалық және тропикалық ормандардағы ашық, күнге толы кеңістіктерді ұнатады. Бұл көбелек адамның әсерінен туған бау-бақшалар, мал жайылымдары және орман аралықтары сияқты ашық жерлерде де көп кездеседі. D. iulia негізгі қоныс тегі ретінде бірнеше өсімдіктерде (немесе Латын Америкасындағы бұталарда) тіршілік етеді, оның ішінде Passifloraceae тұқымдасына жататын құмарлық жүзімі де бар. 1500 км қашықтықтағы бақылаулар, бәлкім, ғылыми зерттеулерді алғаш рет жердегі теледидар арқылы көрсетілген фильмдер арқылы үйлестірудің бастапқысы болды. Әйелдері, гүлдердің нектарын алудан басқа, Lantana және Eupatorium сияқты (еркек және әйел D. iulia көбелектері сияқты) гүлдердің тозаңын жұмыртқа салу үшін қажетті қоректік заттар алу үшін де пайдаланады.
D. iulia prefer open, sunny breaks in the subtropical and tropical forests it inhabits. The butterfly is also common in open areas such as gardens, cattle grazing lands, and forest clearings, due to human impact. D. iulia can be found on a few main hostplants (or shrubs in Latin America) including the passion vine of the family Passifloraceae. Observations of this from points 1500 km apart, were probably the first time scientific observations were coordinated via films broadcast on terrestrial television. Females, meanwhile, besides visiting certain flower species for their nectar, like Lantana and Eupatorium (as both male and female D. iulia butterflies do) – also use pollen from flowers to gain nutrients needed for egg production.
Ұялы өсімдіктердің эволюциялық стратегиясы
Пассифлора өсімдіктері мен Д. иулия (басқа геликондық көбелектермен бірге) коэволюцияның күшті дәлелдерін көрсетті, себебі көбелектер салған жұмыртқаларының жақсырақ сақталуын қамтамасыз етуге тырысады, ал өсімдіктер личинкалардың жеуінен болатын зардапты тоқтатуға ұмтылады. Passiflora туысының көптеген өкілдері гусеницалардың бұзуы қиын болатын өте қалың, жуан жапырақтарды дамытқан. Кейбір пассифлора өсімдіктері одан да әрі барып, көбелектерге жұмыртқа салуға өте қолайлы жер сияқты көрінетін кішкентай жапырақтарды шығарады, бірақ олар бірнеше күн ішінде сабақтан үзіліп, D. iulia жұмыртқаларын бірге алып кетеді. Басқа Passiflora өсімдіктері оны қонақ тегі ретінде пайдаланатын көбелек түрлерінің жұмыртқаларын имитациялайды, сондықтан ұшып өтетін көбелек өсімдікте бұрыннан жұмыртқа бар деп ойлап, жұмыртқа салмайды. Осылайша, көбелектер жұмыртқа салатын жерлерін таңдауда көбірек сақтанып, өздерінің қожайын өсімдігі – пассифлора қолданатын стратегияларды жақсырақ анықтай білуге дамыды.
Passiflora vines and D. iulia (among other Heliconian butterflies) have shown strong evidence of coevolution, as the butterflies attempt to gain better survival for their laid eggs and the plants attempt to stop their destruction from larval feeding. Many members of the genus Passiflora have evolved to produce very tough, thick leaves that are hard to break down by caterpillars. Some Passiflora vines have gone further by producing small leaves that look like a perfect place for the butterflies to lay eggs but break off at the stem within a few days, carrying the D. iulia eggs with them. Other Passiflora vines actually mimic eggs of the butterfly species that use it as a hostplant, so that a passing butterfly thinks the plant already has eggs on it and consequently does not oviposit. The butterflies have thus evolved to be more discerning in their egg placement, and better able to detect strategies used by their host plant, the Passiflora
Саздыққа құю мінез-құлқы
Саздыққа бату – D. iulia сияқты көптеген көбелек түрлеріне тән ерекше әлеуметтік мінез-құлық. Ол еркек көбелектердің ылғалды жерге жиналып, суды сүзіп, еріген минералдарды ішуімен байланысты. Қоспалдану кезінде еркек көбелек сперматофорындағы минералдарды пайдаланады, оларды келесі жұптасу алдында толықтыру қажет. Егер еркек көбелек осы мінез-құлық үшін қолайлы орын тапса, басқа еркек көбелектер де жылдам қосылып, жүздеген көбелектер сол жерге тартылуы мүмкін. Бірнеше түр топқа қосылуы мүмкін, бірақ көбелектер түрлер арасында тең бөлінбейді. Керісінше, D. iulia және басқалары әдетте өз түрлерінің өкілдерінің жанында қалады.
Mud puddling is a peculiar social behavior engaged in by a number of butterfly species, including D. iulia. It involves male butterflies crowding around damp ground in order to drink dissolved minerals through a process of water filtration. During copulation, the male butterfly uses minerals in his spermatophore, which must be replenished before the following mating. When a male finds a suitable spot for the behavior, other males can quickly join and hundreds of butterflies may become attracted to the site. Multiple species may join the group, but the butterflies do not evenly distribute between species. Instead, D. iulia and others usually remain near members of their own species.
Қорғау түсі
Dryas iulia көбелектері оранжевый Мюллерлік мимикрия кешенінің бір бөлігі болып табылады, бұл қорғаныш тактикасын қолданатын ұқсас Heliconian түрлерінің бірі. D. iulia түлкілерінің негізгі тамақ көзі Passifloracae-де цианидтің аздаған мөлшері бар. Бұл көбелектің жыртқыштар үшін жегілікті емес етуіне әкелген цианогенді гликозидтердің пайда болуына себеп болды, олардың пайда болуы қоныс берген өсімдіктен жиналған қоймалар мен дернәсілдің синтезінің нәтижесі. D. iulia-дағы мимикрияда басқа көбелек түрлері Julia көбелегіне ұқсас болу үшін эволюциялады, осылайша олардың болжамды жегілікті еместігін көрсетеді.
Dryas iulia butterflies are part of the “orange” Müllerian mimicry complex, one of the similar Heliconian species that employ this protective tactic. Passifloracae, the primary food source of D. iulia caterpillars, contains trace amounts of cyanide. This has led to the development of cyanogenic glycosides that make the butterfly unpalatable to its predators, which come from a mixture of storage from their hostplant and larval synthesis. The mimicry in D. iulia involves other butterfly species having evolved to look similar to the Julia butterfly in order to convey their presumed unpalatability.
Жұмыртқа
Дриас иулия жұмыртқалары салған кезде ашық сары түсті болады, бірақ шайқау кезінен бұрын күңгірт қызғылт немесе қоңыр түске өзгереді. Көппіршіктің әрбір жұмыртқасы оның қожайын өсімдігінің жаңа жапырақ бүршіктеріне, әдетте құмарлық гүлдің жүзімдігіне жеке-жеке салынады. Байқалған құдалану қадамдары төменде егжей-тегжейлі сипатталған:
Dryas iulia eggs tend to be a light yellow color when laid, which turns to a darker orange or brown shade before hatching. Each of the butterfly's eggs are separately laid onto new leaf tendrils of its host plant, usually the passionflower vine. The observed courtship steps are outlined in detail below:
Біріншіден, ата D. iulia аналыққа артынан жақындайды. Содан кейін аналық ұшып кетеді, ал аталық аналықтан алда және жоғары ұшады. Аталықтың осы позициясы аналықтың аталықтың иіс бездерін сезініп, жыныстық қызығушылыққа ие болуы үшін жасалады. Келесіде, аналық ұшу арқылы аталықтан биікке көтерілуге тырысады, бұл жұптасуға қарсы мінез-құлық ретінде қарастырылады, содан кейін қонады. Одан кейін аталық D. iulia аналықтан жоғары және алдында қанат қағуын жалғастырады, ал екеуі де бір бағытқа қарайды. Содан кейін аналық артқы және алдыңғы қанаттарын ашып, дірілдетеді. Оның артқы қанаттары толық ашылады, ал алдыңғы қанаттары тек ішінара ғана ашылады. Осы уақытта аналық көтерілген құрсағынан иіс бездерін бөліп шығарады. Содан кейін аталық қанаттарын аналықтың артынан, содан кейін алдынан қағуын жалғастырады. Егер аналық құдаланудан қанағаттанса, ол құрсағын төмен түсіріп, жұптасуға дайындалу үшін қанаттарын жабады. Олар инвазивті Пассифлора түрлерін жейді, әдетте Passiflora suberosa және кейде Passiflora foetida түрлерін.
First, the male D. iulia approaches the female from behind. Then, the female takes flight, with the male flying in front of and above the female. This position is taken by the male so that the female can smell the male's scent scales and become sexually stimulated. Next, the female attempts to fly higher than the male, which can be seen as an anti copulatory behavior, before landing. After that, the male D. iulia continues to beat his wings above and in front of the female, while both face the same direction. The female butterfly then opens and vibrates her hind wings and front wings. Her hind wings are fully opened, while her forewings are only partially so. At the same time, the female emits scent glands from her raised abdomen. The male then beats his wings behind and then in front of the female once again. If the female is satisfied by the courtship, she lowers her abdomen and shuts her wings in preparation for mating. They feed on invasive Passiflora species around its invasive range, usually Passiflora suberosa and sometimes Passiflora foetida.