Кіріспе

Италияның Лацио әкімшілік бөлінісіндегі Рим қаласы

Неми – Орталық Италиядағы Рим метрополиялық қаласының (Рим астанасы) Альбан тауларында, Неми көліне (вулкандық кратер көлі) қарап тұрған қала және коммуна. Бұл қала Велетриден солтүстік-батысқа қарай, ал Римнен оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан. Қаланың аты латын тіліндегі *nemus* сөзінен шыққан, ол "қасиетті орманы" деген мағынаны білдіреді. Көне заманда бұл аймақта қала болмаған, бірақ орманда Римнің ең танымал культтерінің және ғибадатханаларының бірі – Диана Неморенси ғибадатханасы орналасқан. 1514 жылы Маркантонио I Колонна Немиге "Статути е Капитули дел Кастелло ди Неми" заңдарын сыйға берді.

Калигуланың кемелері

Рим императоры Калигула Диана Неморенсиске табынумен байланысты, осы көлде пайдалануға арналған бірнеше аса үлкен әрі қымбат кемелер салды. Бір кеме Мысырдың Изис немесе Диана Неморенсис құрметіне арналған рәсімдерге арналған ғибадатхана болды, ол сүйреуге арналған, ал екіншісі – ғимараттары бар ләззат қайығы. Калигуланың билігі құлатылғаннан кейін қайықтар батырылды. Кемелер қайтадан табылғанда, сәулетші Леон Баттиста Альберти оларды жүзуге арналған бөшкелерге арқанмен байлап, кемелерді көтеруге тырысты. Бұл әдіс тапқыр болғанымен, кең ауқымды шіру салдарынан сәтсіз аяқталды. 1929 жылдан 1932 жылға дейін Бенито Муссолинидің бұйрығымен қайықтар құтқарылды. Бұл – Рим императорларының өзін бұрынғы Рим императорларымен байланыстыруға тырысқан көптеген әрекеттерінің бірі ғана. Кемелерді көлдегі су деңгейін төмендету арқылы, ежелгі римдіктер қазған жер асты каналдарын пайдаланып ашты. Қазба жұмыстарын Гвидо Учелли басқарды және осы туралы Гвидо Учеллидің "Le Navi di Nemi" (Рим, 1950) кітабында баяндалған. Олар 1944 жылдың 31 мамырында өртеніп жойылды. Бұл екінші дүниежүзілік соғыстың соңында Италиядан шегініп жатқан жеңілген неміс әскерлерінің іс-әрекеті ме, әлде мұражай ғимаратына паналаған қарақшылардың салдарынан болды ма, әлі де даулы. Қазбалардан қалған қалдықтар мен олардың көшірмелері қазір Римдегі Палаццо Массимодағы Museo Nazionale Romano-да көрсетілуде. Кемелердің қаңқаларының қалдықтары бүгінге дейін Nemi-дегі Museo delle Navi Romane-де сақтаулы.

Басқа көрікті жерлер

Немидің өзінде кейінгі орта ғасырдан 18 ғасырға дейінгі бірнеше шіркеулер бар, сонымен қатар қала мен айналасына биік тұратын Русполи қамалы орналасқан, оның негізгі бөлігі 10 ғасырға дейін барады.

Қымыз

Неми жабайы жеміс-жидектерімен, атап айтқанда, саудаға түсетін сорттардан кішірек және тәттірек болатын шілтесімен танымал. Немидегі шілтелер жанартау кратерінің беткейлерінде өсіріледі, бұл күннің жылуын сақтап, желден қорғайтын микроклиматты құрайды. Неми жыл сайын шілте фестивалін өткізеді.