Кіріспе

Болгарияның Жасыл партиясы (Зелена партия) – Болгариядағы экологиялық бағытталған саяси партия. Ол 1989 жылы София қаласында Александр Каракачановпен құрылды, ол кейін партия төрағасы болды.

Тарих

Жасылдар партиясы 1989 жылдың 28 желтоқсанында Александр Каракачанов құрған. Оған "Экогласность" қозғалысының белсенділері кірді. Партия құрылғаннан кейін бірден Болгарияның Демократиялық күштер одағына (ДКО) қосылды, ол сол кезде тоталитарлыққа қарсы саяси партиялар мен ұйымдардың кең коалициясы еді. Партия 7-ші Ұлы Ұлттық Ассамблеяда 17 өкілмен өкілдік етті, онда Болгарияның Еуропалық Одаққа қабылдану туралы ұсыныстың бастамашысы және оны ұсынған тарап болды. Соңғы рет 38-ші Ұлттық Ассамблеяда екі депутатпен өкілдік етті.

Бірігу

2008 жылы "Жасыл Болгария" деп аталатын шағын партия Жасыл партиямен бірігіп, "Жасыл партия – Болгария жасылдары" партиясын құрды. Жаңа партияның саяси кеңесіне Стойян Динков төрағалық етті (2008–2009 жж.). Бірігуден кейін Александр Каракачанов президент болды. Алғашқыда "Жасыл Болгария" партиясынан болған Трифон Грудев вице-президент болды.

Сайлауға қатысу

Партия әдетте солшыл және орташыл-солшыл күштермен коалиция құруға тырысады. 1989 жылы ол тоталитаризмге қарсы кең коалиция – UDF-тің құрылтайшы мүшесі болды. 7-ші Ұлы Ұлттық Ассамблея сайлауында Жасылдар партиясы 17 депутатты жеңіп алды. 1991 жылғы Ұлттық Ассамблея сайлауында партия 2,81% дауыс жинады, бірақ депутаттардың ешқайсысы сайланбады. Партия 1994 жылғы сайлауда «Республика үшін демократиялық балама» коалициясына қосылып, 3,84% дауыс жинады. 1997 жылғы сайлауда «Ұлттық құтқару одағы» коалициясының құрамында Жасылдар партиясының екі депутаты сайланды. 2005 жылы Жасылдар партиясы «Болгария үшін коалиция», сондай-ақ «Үштік коалиция» деп танылатын коалицияның мүшесі ретінде Ұлттық Ассамблея сайлауына қатысты. Жасылдар партиясының сайланған өкілдері болмады және саяси келіспеушіліктерге байланысты мерзімі аяқталғанға дейін коалициядан шықты. Атап айтқанда, партия биліктегі коалицияның неолибералды саясатқа бет бұруымен және мемлекеттік ормандарды ауыстыруымен келіспеді. Жасылдар партиясы биліктегі үкіметтің бұл әрекеттеріне наразылық білдіріп, ауыстырылған ормандар мен жерлерді қайтару туралы заң жобасын ұсынды. 2007 жылғы Еуропалық Парламент сайлауында табиғатты қорғаушы Томас Белев 2007 жылы азаматтық квота бойынша кандидат ретінде тіркелді. Партия 9 976 дауыс жинап, дауыс берудің 0,51% құрады. Партия 2009 және 2013 жылдары ұлттық немесе Еуропалық Парламент сайлауына қатыспады. Дегенмен, олар 2014 жылғы сайлауға қатысып, шамамен 9 000 дауыс немесе жалпы дауыс берудің 0,4% жинады. Партия, әдетте, басқа болгарлық жасыл партияларына қарағанда жоғары дауыс жинайды. Оның ең жақсы нәтижесі Благоевград муниципалитетінде тіркелді, онда ол 8,4% дауыс жинады және жергілікті парламентте 6 депутаты бар.

Билікке қатысу

1991–1992 жылдары Филипп Димитровтың басқару кезінде Жасылдар партиясы UDF-тың құрамына кірді. Осы кезеңде Александр Каракачанов UDF тарапынан қолдау алып, София қаласының мэрі болып сайланды. 2005 жылдан 2009 жылға дейін Жасылдар партиясы Құқықтар мен бостандықтар қозғалысы (MRF) және Тұрақтылық пен прогресс үшін ұлттық қозғалыс (NMSS) сияқты екі парламенттік партияның қолдауымен Болгария үшін биліктегі коалицияға қатысты. Коалициялық үкіметте Жасылдар партиясынан бір вице-министр болды. Жасылдар партиясы төрағасының орынбасары Димитар Бонгалов Әділет министрлігінің түрмелерді, жазаларды орындауды және жазаларды орындау жөніндегі бас басқарманы бақылауды жүзеге асыруға жауапты вице-министрі болып тағайындалды. 2007 жылы Бонгалов партияның қолдауын жоғалтып, орынбасар қызметінен, содан кейін вице-министр қызметінен кетті. Оның орнына Жасылдар партиясынан Илонка Иванчева Райчинова келді. Жасылдар партиясы саяси келіспеушіліктерге байланысты Станишев үкіметі аяқталар алдында коалициядан шықты.