Кіріспе

Калиопате Тавола (1946 жылы туған) – Фиджи аграр экономисі, дипломат және саясаткер, 2000 жылдан 2006 жылға дейін өзінің елінің Сыртқы істер министрі қызметін атқарды. Ол сонымен қатар Сыртқы сауда және Қант министрі болды.

Дипломатиялық мансап

Кадаву архипелагындағы Дравуни кішкентай аралының тумасы Тавола Рату Сукуна еске алу мектебінде білім алып, 1973 жылы Ауыл шаруашылығы министрлігінде ауыл шаруашылығы экономисі болып жұмыс істеуге кірісті. 1984 жылы ол Фиджи жоғары комиссиясының кеңесшісі ретінде Лондонға жіберілді; ол сонымен қатар Фиджи қант сату компаниясын өкілдік етті. 1988 жылы ол Брюссельге ауыстырылып, Бельгиядағы елші болып тағайындалды және Франция, Португалия, Испания, Люксембург және Грекияда, сондай-ақ ЮНЕСКО мен Әлемдік сауда ұйымында аккредитацияланды. Ол он жыл бойы осы лауазымда қызмет етті.

Саяси мансап

Премьер-министр Лейсения Карасе 2000 жылдың шілдесінде билікке келген Уақытша үкіметте Сыртқы істер министрі болып Таволаны тағайындады. Бұл, Махендра Чодхридің сайланған үкіметіне қарсы жасалған Джордж Спейттің төңкерісін тоқтатқан қарсы төңкерістен кейін болды. 2001 жылдың қыркүйек айында демократияны қалпына келтіру мақсатында өткізілген жалпы сайлауда Тавола Сокосоко Дуавата ни Левенювауа партиясынан Лами ашық сайлау округінің өкілі болып сайланды және одан кейін министрлік лауазымын сақтап қалды. Сыртқы істер министрі ретінде Тавола Фиджидің халықаралық беделін қорғауға міндетті болды, себебі кейбір елдер үкіметтің 2000 жылғы төңкеріске қатысушыларға көрсеткен кешірімділігін сынады. Сонымен қатар, ол Қытай Халық Республикасымен жақындастыру саясатына қарсы Тайваньмен (ҚХР) қарым-қатынасты дамытуға тырысқан өз үкіметінің кейбір өкілдерімен де жұмыс істеуге мәжбүр болды. 2005 жылдың 5 мамырында Тайвань президенті Чэн Шуй Бьянның жеке сапары көптеген саясаткерлер тарапынан жылы қабылданды, ал 16 мамырда Денсаулық сақтау министрі Соломона Наивалу Таволаның нұсқауларын елемей, Женевадағы Дүниежүзілік денсаулық ассамблеясында Тайваньға бақылаушы мәртебе беруге дауыс берді.

Зейнеткерлікке шығу және қайта тағайындалу

2006 жылғы 2 ақпанда Islands Business басылымында жарияланған сұхбатында Тавола жасына, денсаулығына және отбасылық міндеттемелеріне байланысты алдағы 2006 жылғы Фиджидің жалпы сайлауына қатыспайтынын хабарлады. "Өмірдегі басқа да міндеттерім мен отбасы және денсаулық жағдайларына байланысты, егер мен алдағы жалпы сайлауға түсетін болсам, өзіме де, елге де зиян келтірер едім", - деді ол. "Мен зейнетке шығу жоспарын жасаған едім. Кеңес беру жұмыстарын бастауға ниеттеніп жүргенмін", - деді ол 2006 жылғы 11 маусымда жарияланған Fiji Live сұхбатында. "Премьер-министрдің маған соңғы сәтте осы маңызды лауазымға қайта оралуды қарастыру туралы ұсыныс жасауы себебі болды". Fiji Live жаңалықтар қызметі 4 ақпанда Таволаның Фиджидегі ең танымал саясаткер екенін мәлімдеді. 2000 жылғы Фиджи төңкерісінен кейін Тавола Фиджи Республикасы Әскери күштері мен Джордж Спейт басқарған көтерілісшілер тарапынан қабылданатын жалғыз министрлік үміткер болды. Fiji Live сондай-ақ, ол 2003 жылдан бастап үкімет пен әскерилер арасындағы қарым-қатынас нашарлағаннан кейін әскерилердің құрметіне ие болған жалғыз кабинет министрі болды деп хабарлады. Дегенмен, ол 2006 жылғы Фиджи төңкерісінен кейін әріптес министрлерімен бірге кабинеттегі лауазымын жоғалтты. Қазіргі уақытта Тавола Тынық мұхиты мемлекеттік саясаты институтының кеңесіне мүше және Меланезиялық Spearhead Group (MSG) ұйымының бірінші жоғары деңгейдегі өкілі болып табылады.

Құрметтер

2014 жылдың қарашасында Фиджи орденінің офицері атанды. 2020 жылдың қазан айында Фиджи тәуелсіздігінің 50 жылдығын мерекелеуге арналған естелік медальмен марапатталды.