Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Американдық әдеби сыншы (1919–1970)
American literary critic (1919–1970)
Стэнли Эдгар Хайман (11 маусым 1919 – 29 шілде 1970) – американдық әдеби сыншы, ол негізінен сындық әдістер туралы жазды: сыншылар әдеби мәтіндерді талдау үшін қолданатын ерекше стратегиялар. Ол жазушы Ширли Джексонның күйеуі болған.
Stanley Edgar Hyman (June 11, 1919 – July 29, 1970) was an American literary critic who wrote primarily about critical methods: the distinct strategies critics use in approaching literary texts. He was the husband of writer Shirley Jackson.
Өмір
Хайман Нью-Йорктің Бруклин ауданында Мо Хайманның ұлы болып дүниеге келді және қатаң сақталатын еврей дінінде тәрбиеленді. 1940 жылы Сиракуз университетін бітірді, сол жерде Ширли Джексонмен танысты. Джексонның бір әңгімесін оқығаннан кейін Хайман оған үйленетінін мәлімдеді. Олардың төрт баласы болды. Өмірінің көп бөлігінде «The New Yorker» журналының штат жазушысы болды, жоғары білімі болмаса да, Вермонт штатының Беннингтон қаласындағы Беннингтон колледжінде оқытушылық қызмет атқарды. 1961 жылдан 1965 жылға дейін Хайман «Жаңа көшбасшы» журналының әдеби сыншысы болды. Ол моногамияға сенбеді және некеде тұрған кезінде көптеген қарым-қатынастар жасады, көбінесе студенттерімен. Ширли Джексонның өмірбаясын жазғандардың айтуынша, оның некесі Хайманның, әсіресе бұрынғы студенттерімен болған адалдықсыздықтарынан қиындық көрді, және ол ашық қарым-қатынас орнату туралы ұсынысына мәжбүр түрде келісті. Хайман әйелінің еңбектерін тұрақты түрде қолдады және оның өмірінде танылмауына ренжіді. Ол былай деп жазды: «Менің ойымша, болашақта оның азап пен адамдық емес нәрселерге қатысты күшті көріністері маңызды да мағыналы болып көрінеді, ал Ширли Джексонның еңбектері біздің заманымызда жарық көрген әдебиеттердің шағын бөлігіне жатады, олар уақытқа төзуге лайықты». Хайман сондай-ақ олардың қаржысын басқарды (Джексонның табысының бір бөлігін оған өз қалауынша бөліп берді), «Лотерея» және кейінгі жұмыстарының табысынан кейін ол одан әлдеқайда көп табыс тапқанына қарамастан. Джексонның 1965 жылы қайтыс болғаннан кейін бір жыл өткен соң Хайман өзінің қызы Джоанның сыныптасы және Беннингтон колледжінде оның студенті болған Фиби Петингеллге үйленді. Хайман 1970 жылдың 29 шілдесінде күдікті жүрек талмасынан қайтыс болғаннан кейін үш ай өткен соң, Хайман 1940 және 1950 жылдары әдебиет теориясының дамуына зор ықпал етті. Өз заманының барлық маңызды сын әдістемелеріне күмәнді қарап, ол сын теориясының алғашқы үлгісін жасады, сыншылардың өз әдістерінен қалай жаңылысуы мүмкін екенін зерттеді. «Әрбір сыншы», - деп жазды Хайман «The Armed Vision» еңбегінде, «өз жұмысын бағалау үшін негізгі метафораға немесе метафоралар тізбегіне сүйенеді – осы метафора оның жұмысын қалыптастырады, ақпараттандырады және кейде шектейді». Хайман өзінің негізгі міндеті ретінде басқа сыншылардың жұмысын және ойлауын ұйымдастырған негізгі тақырыптарды көрсетуді қарастырды. Хайман сонымен қатар танымал джаз сыншысы болды, ол жазушы және оқытушы ретіндегі мансабына қоса, осы тақырыпта жүздеген эссе жазды. Ол Ральф Эллисонның мансабына маңызды ықпал етті, бірақ олардың көптеген келіспеушіліктері болды.
Hyman was born in the Brooklyn borough of New York, the son of Moe Hyman, and raised Orthodox Jewish. He graduated from Syracuse University in 1940, where he met Shirley Jackson. After reading one of Jackson's stories, Hyman declared that he was going to marry the author. They had four children together. He was a staff writer for The New Yorker for much of his life, and although he did not possess a graduate degree, taught at Bennington College in Bennington, Vermont. From 1961 to 1965, Hyman was the literary critic of The New Leader. He did not believe in monogamy and had numerous affairs during their marriage, often with his students. According to Shirley Jackson's biographers, her marriage was plagued by Hyman's infidelities, notably with his former students, and she reluctantly agreed to his proposition of maintaining an open relationship. Hyman was a consistent supporter of his wife's work and resented the lack of recognition she received during her lifetime. He wrote, "I think that the future will find her powerful visions of suffering and inhumanity increasingly significant and meaningful, and that Shirley Jackson's work is among that small body of literature produced in our time that seems apt to survive." Hyman also controlled their finances (meting out portions of Jackson's earnings to her as he saw fit), despite the fact that after the success of "The Lottery" and later work she earned far more than he did. A year after Jackson's death in 1965, Hyman married Phoebe Pettingell, who had been a classmate of his daughter, Joanne, and his student at Bennington College. Three months after Hyman's death from a suspected heart attack on July 29, 1970, Hyman was influential in the development of literary theory during the 1940s and 1950s. Equally skeptical of every major critical methodology of his time, he worked out an early instance of a critical theory, exploring ways that critics can be foiled by their own methods. "Each critic," Hyman wrote in The Armed Vision, "tends to have a master metaphor or series of metaphors in terms of which he sees the critical function this metaphor then shapes, informs, and sometimes limits his work." Hyman saw it as his own critical task to point out these overriding themes by which, tacitly, other critics organized their work and their thinking. Hyman was also a noted jazz critic, who wrote hundreds of essays on the subject in addition to his career as a writer and teacher. He had an important influence on Ralph Ellison's career, although they had many disagreements.