Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қытайдың Ганьсу провинциясы, Сяхе округіндегі Тибет буддалық монастыры
Сиккимдегі монастырь
Tibetan Buddhist monastery in Xiahe County, Gansu, China
the monastery in Sikkim
Лабранг монастыры (қытайша: Lābǔléng Sì, 拉卜楞寺) – Тибет буддасының Гелуг мектебінің алты ірі монастырының бірі. Оның толық атауы – Genden Shédrup Dargyé Trashi Gyésu khyilwé Ling. Лабранг монастыры Амдоның дәстүрлі тибет аймағында, Ганьсу провинциясы, Ганьнан Тибет автономиялық префектурасының Сяхе округінде орналасқан. Лабранг монастырында Тибет автономиялық аймағынан тыс жерлердегі ең көп санды монахтар тұрады. Сяхе провинция орталығы Ланчжоу қаласынан шамамен төрт сағаттық жерде орналасқан. 20 ғасырдың басында Лабранг Амдодағы ең үлкен және беделді монастырь болған. Ол Сары өзеннің саласы – Даксия өзенінің жағасында орналасқан.
Labrang Monastery (; Chinese: Lābǔléng Sì, 拉卜楞寺) is one of the six great monasteries of the Gelug school of Tibetan Buddhism. Its formal name is Genden Shédrup Dargyé Trashi Gyésu khyilwé Ling
Labrang is located in Xiahe County, Gannan Tibetan Autonomous Prefecture, Gansu, in the traditional Tibetan area of Amdo. Labrang Monastery is home to the largest number of monks outside the Tibet Autonomous Region. Xiahe is about four hours by car from the provincial capital Lanzhou. In the early part of the 20th century, Labrang was by far the largest and most influential monastery in Amdo. It is located on the Daxia River, a tributary of the Yellow River.
Тарих
Монастырь 1709 жылы алғашқы Джамянг Жепа, Нгаванг Цондру құрған. Бұл Тибет автономиялық аймағынан тыс Тибет буддизмінің ең маңызды монастырь қалаларының бірі. Лабранг монастыры Азияның екі ірі мәдениеті – Тибет және Моңғолия – қиылысында орналасқан және ең ірі буддалық монастырь-университеттердің бірі болған. 20 ғасырдың басында онда бірнеше мың монах тұрған. Лабранг сондай-ақ көптеген жылдық діни фестивальдардың орталығы болды және 1700-1950 жылдар аралығындағы өзара одақтар мен қанды қақтығыстар арқылы аймақтық тәуелсіздікті сақтауға тырысқан Тибет билігінің маңызды орталығы еді. 1985 жылдың сәуір айында Ассамблея залы өртеніп кетті. Оның орнына жаңа ғимарат салынды және 1990 жылы киеленді.
The monastery was founded in 1709 by the first Jamyang Zhépa, Ngawang Tsöndrü. It is one of Tibetan Buddhism's most important monastery town outside the Tibetan Autonomous Region. Labrang Monastery is situated at the strategic intersection of two major Asian cultures—Tibetan and Mongolian — and was one of the largest Buddhist monastic universities. In the early 20th century, it housed several thousand monks. Labrang was also a gathering point for numerous annual religious festivals and was the seat of a Tibetan power base that strove to maintain regional autonomy through the shifting alliances and bloody conflicts that took place between 1700 and 1950. In April 1985 the Assembly Hall burned down. It was replaced and the new building was consecrated in 1990.
Сипаттама
Монастырь кешені ауылдың батыс бөлігінде үстемдік танытады. Ақ қабырғалары мен алтын жалатылған шатырлары Тибет және Үндістанның вихара сәулет стилінің үйлесімді қосындысын көрсетеді. Монастырьда 18 зал, алты оқу орны, алтынмен қапталған ступа, сутралар бойынша пікірсайыс алаңы және шамамен 60,000 сутра сақталған. Онда Будда мүсіндерінің, сутралардың және қабырға суреттерінің үлкен коллекциясы бар буддалық мұражай орналасқан. Сонымен қатар, тарих кітаптарын қоса алғанда, көптеген тибет тіліндегі кітаптар, дәрі-дәрмектер, күнтізбелер, музыка және өнер бұйымдары сатып алуға қол жетімді. Бұрын 50 футтан астам биіктігі бар, алтынмен боялған Будданың зор мүсіні болған, оның айналасында нишаларда орналасқан Буддалардың қатарлары салынған. Бүгінде монастырь буддалық рәсімдер мен іс-шаралардың маңызды орталығы болып табылады. 4-17 қаңтар және 26 маусымнан 15 шілдеге дейін (бұл күндер ай күнтізбесіне сәйкес өзгеруі мүмкін) Будданың ашылуы, сутра оқу, дұға ету, сутралық пікірсайыстар және тағы басқалар сияқты маңызды буддалық рәсімдер өтеді.
The monastery complex dominates the western part of the village. The white walls and gilded roofs feature a blend of Tibetan and Indian Vihara architectural styles. The monastery contains 18 halls, six institutes of learning, a gilded stupa, a sutra debate area, and houses nearly 60,000 sutras. It has a Buddhist museum with a large collection of Buddha statues, sutras and murals. In addition, a large amount of Tibetan language books, including books on history are available for purchase, together with medicines, calendars, music and art objects. There used to be a great gold painted statue of the Buddha, more than 50 feet high, which was surrounded by rows of surrounding Buddhas in niches. The monastery today is an important place for Buddhist ceremonies and activities. From January 4 to 17 and June 26, to July 15, (these dates may change according to the lunar calendar), the great Buddhist ceremony will be held with Buddha unfolding, sutra enchanting, praying, sutra debates, etc.
Ма-кликаның шабуылдары
Генералдар Ма Ци және Ма Буфан басшылығымен Хуэй Ма тобы, жалпы Голок тибеттеріне қарсы науқанның бір бөлігі ретінде Лабрангқа бірнеше шабуыл жасады. Ма Ци 1917 жылы Лабранг монастырын басып алды, бұл тибеттік емес адамдардың оны басып алуының алғашқы жағдайы болды. Ма Ци Хуэй әскерімен тибет әскерін жеңді. Оның әскерінің жауынгерлік қабілеттері үшін Қытай арқылы саяхаттап жүрген шетелдіктер мақтады. 1918 жылы Хуэй және тибеттіктер арасындағы этникалық қақтығыстардың тууынан кейін Ма Ци тибеттіктерді жеңді. Ол 8 жыл бойы қалаға ауыр салық салды. 1921 жылы Ма Ци және оның мұсылман әскері Лабранг монастырының тибет монахтарын, оған қарсылық көрсеруге тырысқанда, жазалап өлтірді. 1925 жылы тибеттік көтеріліс басталды, мыңдаған тибеттіктер Хуэйлерді қуып шықты. Ма Ци 3000 Хуэй әскерімен жауап берді, Лабрангты қайтарып алды және қашып кетуге тырысқан мыңдаған тибет монахтарын автоматпен атып өлтірді. 1919 жылы мұсылман күштерінің шабуылы кезінде монахтарды тірідей өртеп өлтірді. Хуэй әскері Лабрангтың төңірегіне денелерді шашыратып тастады. Ма Ци Лабрангты көптеген рет қоршады. Тибеттіктер Лабрангты бақылау үшін оның Хуэй күштеріне қарсы күресті, бірақ Ма Ци 1927 жылы оны тастап кетті. Дегенмен, бұл генерал Маны Лабранг соңғы рет көруі емес еді. Ма Ци 1928 жылы Голоктарға қарсы геноцидтік соғыс бастады, оларды жеңіп, Лабранг монастырын басып алды. Хуэй әскері монастырды қайта тонап, қиратты. 1929 жылы Лабранг маңындағы Сяхе шайқасынан кейін, Хуэй әскері өздерінің лагерінде әшекей ретінде 154 тибеттің кесілген басын пайдаланды. Рок әскери лагерьдің төңірегіне "жас қыздар мен балалардың" бастары тіккенін сипаттады. Әрбір мұсылман атты әскерінің ілгегіне 10-15 бас байланған. Бастар мұсылман гарнизонының қабырғаларына гүл шоғыры сияқты ілінген.
The Hui Ma clique under Generals Ma Qi and Ma Bufang launched several attacks against Labrang as part of a general anti Golok Tibetan campaign. Ma Qi occupied Labrang Monastery in 1917, the first time non Tibetans had seized it. Ma Qi defeated the Tibetan forces with his Hui troops. His forces were praised by foreigners who traveled through Qinghai for their fighting abilities. After ethnic rioting between Hui and Tibetans emerged in 1918, Ma Qi defeated the Tibetans. He heavily taxed the town for 8 years. In 1921, Ma Qi and his Muslim army decisively crushed the Tibetan monks of Labrang Monastery when they tried to oppose him. In 1925, a Tibetan rebellion broke out, with thousands of Tibetans driving out the Hui. Ma Qi responded with 3000 Hui troops, who retook Labrang and machine gunned thousands of Tibetan monks as they tried to flee. During a 1919 attack by Muslim forces, monks were executed by burning. Bodies were left strewn around Labrang by Hui troops. Ma Qi besieged Labrang numerous times. Tibetans fought against his Hui forces for control of Labrang until Ma Qi gave it up in 1927. However, that was not the last Labrang saw of General Ma. Ma Qi launched a genocidal war against the Goloks in 1928, inflicting a defeat upon them and seizing Labrang Monastery. The Hui forces looted and ravaged the monastery again. After the 1929 battle of Xiahe near Labrang, decapitated Tibetan heads were used as ornaments by Hui troops in their camp, 154 in total. Rock described "young girls and children"'s heads staked around the military encampment. Ten to fifteen heads were fastened to the saddle of every Muslim cavalryman. The heads were "strung about the walls of the Moslem garrison like a garland of flowers."
Соңғы оқиғалар
2008 жылдың наурыз айында Тибет көтерілісінің жылдығына орай, тәртіпсіздікке қарсы полиция Лабранг монастырын қоршап алды, әскери бөлімдер жергілікті халықтың монастырға жол табуына бөгет жасады. Қытай қауіпсіздік күштері монахтарды монастырдан шығуға жібермей, тұтқындап ұстады.
During the Tibetan uprising anniversary in March 2008, riot police surrounded Labrang monastery and military units blocked roads to keep local people from gaining access to the monastery. Monks were prevented from leaving by Chinese security forces and held under arrest.