Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Непалда йетиге тиесілі деп саналатын қол табылды
Purposed hand of a yeti found in Nepal
Пангбоче қолы – Непалдағы Пангбочедегі буддалық монастырьдағы артефакт. Оны қолдаушылар бұл қолдың Гималай тауларында мекендейтін, ғылыми тұрғыдан мойындалмаған жануар – йетиге тиесілі екенін айтады. Қолдың бір саусағынан алынған сүйектің ДНК-сы адам ДНК-сы екені анықталды.
The Pangboche Hand is an artifact from a Buddhist monastery in Pangboche, Nepal. Supporters contend that the hand is from a Yeti, a scientifically unrecognized animal purported to live in the Himalayan mountains. A finger bone from the hand was tested and the DNA shown to be human.
Ежелгі дәуір
Пангбоче монастырының мүшелерінің айтуынша, Лама Сангва Дорже бір кезде ой жүгірту үшін үңгірге кірген. Ол онда болғанда, Йети оған құрмет көрсетіп, тамақ, су және отын әкеліп, соңында оның буддалық шәкіртіне айналды. Йети өлгеннен кейін Сангва оның қолын және бас терісін жинап, монастырға әкелді, онда олар қасиетті реликвия ретінде сақталды. Олар қазіргі заманға дейін ауылды аралап, уақыт-уақыт құнарлылықты қамтамасыз ету рәсімі ретінде көрсетіліп тұрды.
According to members of the Pangboche monastery, Lama Sangwa Dorje once walked into a cave to meditate. During his stay, a yeti revered him, bringing him food, water and fuel, and eventually became his Buddhist disciple. When the yeti died, Sangwa collected the hand and scalp and took them back to the monastery, where they remained as sacred relics, periodically paraded around the village as a fertility ritual, until they were discovered in the modern age.
Батыстың ашылуы және Бёрннің алғашқы ұрлығы
Мұнай бизнесмені және авантюрист Том Слик алғаш рет 1957 жылы "Аббоминабель Сноумен" деп аталатын алғашқы саяхаттарының бірінде Пангбочедегі монастырда ырымдық артефакт ретінде сақталған "Ети қолының" болу мүмкіндігі туралы естіді. Слик экспедициясы осы қолдың суреттерін Батысқа алғаш әкелді. Кейін Том Слик Гималай және оның төңірегінде экспедициялар ұйымдастырды, оның серіктестері "Пангбоче қолы" туралы толыққанды ақпарат жинады және оны одан әрі зерттеу жоспарланды. 1959 жылы Слик экспедициясының мүшесі Питер Берн, иесі болған монахтар зерттеу үшін алып кетуге рұқсат бермегеннен кейін, артефакттың бөліктерін ұрлаған. Берннің сөзіне қарағанда, оған үлкен, мумияланған примат қолы көрсетілген. Берн ұрланған сүйек сынықтарын адам сүйектерімен ауыстырғанын және ұрлықты жасыру үшін қолын қайта орағанын мәлімдеді. Криптозоолог Лорен Коулман 1980 жылдары Том Сликтың өмірбаянын жазғанда осы оқиғаны қайта жариялады. Коулман Слик архивіндегі жазбалар, Бернмен сұхбаттасулар және Стюартпен хат алмасу арқылы оқиғаның егжей-тегжейін растады. Берн кейінірек Стюарттан алған хат арқылы Пангбоче қолы туралы оқиғаны растады. 1960 жылғы әйгілі "Дүниежүзілік кітап" экспедициясы, мақсаттарының бірі Қытайдың зымырандарды ұшыруы туралы ақпарат жинау болған, аясында сэр Эдмунд Хиллари мен Марлин Перкинс қолды зерттеу үшін Непалға қосымша сапар жасады. Хиллари оның алғашқы материал мен Берн орнатқан адам сүйектерінің қосындысы болу мүмкіндігін білмеді. Хиллари артефактты жалған деп шешті.
Oil businessman and adventurer Tom Slick first heard accounts of the possible existence of a "Yeti hand" held as a ritual artifact in the monastery at Pangboche during one of his first "Abominable Snowman" treks in 1957. The Slick expeditions were the first to bring photographs of the hand back to the West. During later Tom Slick sponsored expeditions in and around the Himalayas, his associates gathered more information on the "Pangboche hand," and an effort to further examine it was planned. In 1959, a member of Slick's expedition that year, Peter Byrne, reportedly stole pieces of the artifact after the monks who owned it refused to allow its removal for study. Byrne stated that he was shown what looked to be a large, mummified primate hand. Byrne claimed to have replaced the stolen bone fragments with human bones, rewrapping the hand to disguise his theft. Cryptozoologist Loren Coleman rediscovered this story while writing Tom Slick's biography in the 1980s. Coleman confirmed details of the incidents with written materials in the Slick archives, interviews with Byrne, and correspondence with Stewart. Byrne later confirmed the Pangboche hand story via a letter from Stewart that Byrne published in a general book on Nepalese wildlife. During the highly publicized 1960 World Book expedition, which had many goals including gathering intelligence on Chinese rocket launchings, Sir Edmund Hillary and Marlin Perkins took a sidetrip in Nepal to investigate the hand. Hillary was unaware of the possibility that he was looking at a combination of the original material and the human bones placed there by Byrne. Hillary determined the artifact was a hoax.
Кейінгі зерттеулер мен даму
Лондон университетінің приматологы Уильям Чарльз Осман Хилл, Бёрн ұсынған бөлшектерді физикалық түрде зерттеді. Оның алғашқы қорытындылары оның гоминид екенін көрсетті, ал 1960 жылы ол Пангбоше фрагменттерінің неандертальге жақын екенін анықтады. 1991 жылы Кольманның зерттеулерімен байланысты, Слик экспедициясының консультанты және американдық антрополог Джордж Агогиноның, күдікті Йеті қолынан үлгілер сақтап қалғаны анықталды. NBC бағдарламасы "Шешілмеген жұмбақтар" үлгілерді алып, олардың адам тіндеріне ұқсас екенін, бірақ адам емес екенін және тек "адамға жақын" екенін анықтады. Бағдарлама эфирге шыққаннан кейін, қолдың өзі Пангбоше монастырынан ұрланып, антиквариат сатудың заңсыз жолдары арқылы жеке коллекцияға өткені хабарланды. Джордж Агогино 2000 жылдың 11 қыркүйегінде қайтыс болғанға дейін Пангбоше Йеті қолына қатысты маңызды файлдарын Лорен Кольманға тапсырды. 2010 жылы Weta Workshops компаниясы жоғалған қол мен бас сүйегінің суреттеріне сүйене отырып, бас сүйегі мен қолының көшірмесін жасады. Майк Оллсоп 2011 жылдың мамыр айында Пангбошедегі монахтарға бас сүйегі мен қолының көшірмесін тапсырды. 2011 жылдың 27 желтоқсанында Эдинбургте жүргізілген тесттер нәтижесінде қолға тиесілі саусақта адам ДНК-сы табылды. Доктор Роб Огден: "Біз адам ДНК-сының деректер базасындағы көптеген жақын тізбектермен өте күшті сәйкестік таптық. Біз адам күткенбіз және адамды таптық".
London University primatologist William Charles Osman Hill conducted a physical examination of the pieces that Byrne supplied. His first findings were that it was hominid in nature, and later in 1960 he decided that the Pangboche fragments were a closer match with a Neanderthal. In 1991, in conjunction with Coleman's research, it was discovered that the Slick expedition consultant and American anthropologist George Agogino had retained samples of the alleged Yeti hand. The NBC program Unsolved Mysteries obtained samples and determined they were similar to human tissue, but were not human, and could only verify they were "near human." After the broadcast of the program, the entire hand was stolen from the Pangboche monastery, and reportedly disappeared into a private collection via the illegal underground in the sale of antiquities. George Agogino, before his death on September 11, 2000, transferred his important files on the Pangboche Yeti hand to Loren Coleman. In 2010, Weta Workshops produced a replica skull and hand based on photos of the missing hand and skull. Mike Allsop handed over the replica skull and hand to monks at Pangboche in May 2011. On 27 December 2011 it was announced that a finger belonging to the hand contained human DNA, following tests carried out in Edinburgh. Dr. Rob Ogden commented that "We have got a very, very strong match to a number of existing reference sequences on human DNA databases Human was what we were expecting and human is what we got."