Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Рим консулы
Roman consul
Флавий Гипаций (; 532 жылы қайтыс болды) – Юстин I билігінде Шығыс Римнің қолбасшысы болған, императорлық тегінен тараған шығыс римдік дворяны. Константинопольдегі Ника көтерілісі кезінде Юстиниан I-ге қарсы оны халық император деп жариялап, жақын арада өлім жазасына кесті.
Flavius Hypatius (; died 532) was a Eastern Roman noble of imperial descent who held the position of commander in the East during the reign of Justin I, and was chosen by the mob as emperor during the Nika riots in Constantinople against Justinian I and executed shortly thereafter.
Өмір
Гипаций – император Анастасий I-нің шөбересі, Юстинге дейін билік еткен, және ол сонымен қатар мәртебелі Аниций руымен туыстық байланысқа түскен, бұл оған императорлық тәжге лайықты үміткер болуға негіз берді; алайда Гипаций мұндай ниеттерді көрсетпеді, ал Анастасийдің басқа шөберелері де Юстин мен оның Византия тағына отырған Юстиниан I-нің қамқорлығында болды. Ника бүлігінің қақ еңінен Гипаций, оның інісі Помпей және Проб (Анастасийдің тағы бір шөбересі) императорлық таққа басты үміткерлердің қатарында болды. Халықтың жаңа императорды қалауы анық болған соң, Проб қаладан қашып кетті, ал Гипаций мен Помпей Юстиниан мен Византия Сенатының қалған мүшелерімен бірге Император сарайында паналады. Олар халықтан жеткілікті қолдау таба алмаудан қорқып, Юстинианға қарсы көтеріліс жасағысы келмеді. Дегенмен, Юстиниан сатқындықтан сескеніп, Сенат мүшелерін сарайдан қуды, осылайша екі бауырды халықтың қолына тісерді. Гипацийді оның әйелі Марияның қарсылығына қарамастан үйінен алып кетіп, гипподромда бүлік көтерген халық император деп жариялады. Осыдан кейін Гипаций бастапқы тартыншақтығын жеңіп, император рөлін ойнауға кірісті. Алайда, бүліктер Император гвардиясының күшімен (қан төгілгенмен) сәтті басылды, ал Гипаций Юстинианның әскеріне түсті. Юстиниан Гипацийдің өмірін сақтағысы келген, бірақ оның әйелі Феодора оны жазаны орындауға көндірді, соның салдарынан еріксіз билікті басып алған Гипаций өлімге кесілді.
Hypatius was the nephew of Emperor Anastasius I, who ruled before Justin, and he was also associated by marriage to the noble Anicii clan, which gave him a serious claim to the imperial diadem; however, Hypatius showed no such ambition, and he and the other nephews of Anastasius were well treated by both Justin and his successor to the Byzantine throne, Justinian I. In the height of the Nika riots, Hypatius, along with his brother Pompeius and Probus (another nephew of Anastasius), were among the prime candidates for the imperial throne. As it became clear that the mob wanted a new emperor, Probus fled the city and Hypatius and Pompeius took shelter in the Imperial Palace, along with Justinian and the rest of the Byzantine Senate. They did not wish to rebel against Justinian, fearing they would have too little popular support. Nevertheless, Justinian, fearing treachery, expelled the Senate from the Palace, thus ushering the two brothers into the mob's arms. Hypatius was dragged away from his house, despite the efforts of his wife, Mary, to prevent this, and was proclaimed emperor by the rioting mob at the Hippodrome. Hypatius seems to have thereafter overcome his initial reluctance, and began to play up to the part of emperor. However, the riots were soon successfully (if bloodily) quelled by the Imperial Guard, and Hypatius was captured by Justinian's men. Justinian is reported to have wanted to spare Hypatius's life, but his wife Theodora prevailed upon him to see the punishment meted out, and the involuntary usurper was executed.