Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағаш өңдеу құралы ретінде негізінен қолданылатын үлкен басы бар балтаның түрі – ағаш өңдеу құралы.
Type of axe with a large head that is primarily used as a tool
the woodworking tool
Кең балта – үлкен, кең басы бар балта. Кең балтардың кесу жиегінің екі түрі бар, екеуі де бұталарды кесу арқылы арқалықтарға айналдыруға қолданылады. Бір түрінде бір жағы жалпақ, ал екінші жағы қисайтылған, базильді жиек, сондай-ақ бүйірлік балта, бір жақты немесе кескіш жиек деп аталады. Екінші түрінде екі жағы да қисайтылған, кейде қос жақты балта деп аталады, бұл тігізгіш тәрізді кесуді тудырады. Базильді кең балтардың сабы жалпақ жағынан иілуі мүмкін, бұл кескіштің кесілген бетке қатысты қолайлы тұруына және кескіштің қолына кеңістік беруге мүмкіндік береді. Жазық жиек бетін тегіс ету үшін қолданылады, бірақ тек бір бағытта ғана жұмыс істей алады және оң және сол қолға арналған болады. Екі жақты балтаның сабы тік болып келеді және оны екі жағынан да ағашқа соғуға болады. Екі жақты кең балтамен кесу, ойыс жасау, сондай-ақ кесу жұмыстарын жүргізуге болады. Кесу кезінде бұтаның бүйірінен ойыстар жасап, белгіленген сызыққа дейін кесіледі, бұл процеске сызық салу (scoring) дейді. Осы ойыстар арасындағы ағаш бөліктері балтамен алынып тасталады, бұл процеске жоғарылату (joggling) дейді, содан кейін қалған ағаш сызыққа дейін кесіледі.
A broadaxe is a large broad headed axe. There are two categories of cutting edge on broadaxes, both are used for shaping logs into beams by hewing. On one type, one side is flat, and the other side beveled, a basilled edge, also called a side axe, single bevel, or chisle edged axe. On the other type, both sides are beveled, sometimes called a double bevel axe, which produces a scalloped cut. On the basilled broadaxe the handle may curve away from the flat side to allow an optimal stance by the hewer in relation to the hewn surface, and to allow clearance for the hewer's hands. The flat blade is to make the surface flat but can only be worked from one direction and is right handed or left handed. The double bevel axe has a straight handle and can be swung with either side against the wood. A double beveled broad axe can be used for chopping or notching as well as hewing. When used for hewing, notches are chopped in the side of the log down to a marked line, a process called scoring. The pieces of wood between these notches are removed with an axe, a process called joggling, and then the remaining wood is hewn to the line.
Тарих
Кең балталар Еуропа мен Солтүстік Америкада ежелгі заманнан бастап 19 ғасырдың соңына дейін қолданылып келді. Кең балталар көбінесе ағаштан жасалған кемелер, бұйындармен салынған үйлер, ағаш қаңқалы құрылыстар және кейде «балта байламдары» деп аталатын теміржол тіректерін жасау үшін пайдаланылды. Кейбір кең балталардың пішінінде балтаның бір бөлігі «сақал» деп аталады, сондықтан мұндай балталар «ұзын сақалды балта» деп аталады.
Broad axes have been used since ancient times until the end of the 19th century in Europe and North America. Broadaxes were commonly used in manufacture of square timbers for wooden shipbuilding, log building, timber framing, and railroad ties sometimes called axe ties. Some broad axes are of a shape where part of the axe is called a beard so the axe is called a long bearded axe.
Қазіргі қолданысы
Ағаш кесу фабрикалары мен заманауи электр құралдарының енгізілуінен бері, бұл құрал қазір өндірісте сирек қолданылады, бірақ әлі де қалпына келтіру жұмыстарында немесе дамытылмаған аймақтарда қолданылып жүр.
Since the introduction of sawmills and modern power tools, the use of this tool is now uncommon in manufacturing but still used in restoration carpentry or undeveloped regions.