Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық бизнесмен (1828–1900)
American businessman (1828–1900)
Джеймс Рузвельт I (16 шілде 1828 – 8 желтоқсан 1900), "Сквайр Джеймс" атымен танымал, американдық бизнесмен, саясаткер, жылқы өсіруші және АҚШ-тың 32-ші президенті Франклин Д. Рузвельттің әкесі болған.
James Roosevelt I (July 16, 1828 – December 8, 1900), known as "Squire James", was an American businessman, politician, horse breeder, and the father of Franklin D. Roosevelt, the 32nd President of the United States.
Ерте өмір
Рузвельт 1828 жылғы 16 шілдеде Нью-Йорк штатының Хайд-парк қаласында, кәсіпкер Исаак Дэниел Рузвельт пен Мэри Ребекка Аспинволл отбасында дүниеге келді. Мэри Ребекканың інісі – Уильям Генри Аспинволл, ал олар екеуі бірінші ханым Элизабет Монроның жартылай туған ағалары болатын. Исаактың әкесі – кәсіпкер және саясаткер Джейкобс Рузвельт III, анасы – Кэтрин Уэллс. Джеймстің анасының ата-анасы – Джон Аспинволл мен Сьюзан Хоуленд. 1847 жылы Джеймс Рузвельт Нью-Йорк штатының Шенектади қаласындағы Юнион колледжін бітірді.
Roosevelt was born on July 16, 1828, in Hyde Park, New York, to businessman Isaac Daniel Roosevelt and Mary Rebecca Aspinwall, sister of William Henry Aspinwall, both half first cousins of First Lady Elizabeth Monroe. Isaac's parents were businessman and politician Jacobus Roosevelt III and Catherine Welles. James' maternal grandparents were John Aspinwall and Susan Howland. In 1847, James Roosevelt graduated from Union College in Schenectady, New York.
Мансап
Гарвард университетінен заңгерлік диплом алғаннан кейін Рузвельт Бенджамин Д. Силлиманның заң фирмасына қосылды, ал Силлиман Рузвельттің компанияның тапсырыс берушісі – Мэриленд штатының «Консолидацияланған көмір компаниясы» директорлар кеңесінің құрамына енуіне көмектесті. Дуг Уид Рузвельт осы компанияның дамуын бақылап үйренген тәжірибесін өз кәсібінде пайдаланды деп жазды. Рузвельттің бизнес мүдделері көбінесе көмір және көлік салаларында болды. Ол «Делавэр және Гудзон» темір жолының вице-президенті және «Оңтүстік темір жолы қауіпсіздік компаниясының» президенті болды. 1853 жылы үйленгеннен кейін Лондонға жасаған сапарында Рузвельт Ұлыбританиядағы АҚШ елшісі Джеймс Бьюкененге барып, Бьюкененнің шақыруын қабылдап, елшіліктің хатшысы болып қызмет етті. Конрад Блэк бұл оқиғаның Хайд-парктің Рузвельт отбасы мүшелерінің демократ президенттермен байланысын қалыптастыру дәстүрін басталғанын көрсеткенін жазды. 1863 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін Рузвельт оның мүлігі мен отбасының басшысы мәртебесін мұраға алды. Рузвельт «Спрингвуд» деп атаған поместье сатып алды. 1871 жылы Рузвельт Хайд-парк қалалық басшысы болып сайланды және оған Нью-Йорк штатының ассамблеясына, сенатына немесе Конгреске кандидат болу ұсынылды, бірақ ол саясатқа қызығушылық танытса да, бұл ұсыныстан бас тартты. 1880-жылдары Рузвельт Нью-Йорк штатының губернаторы Гровер Кливлендтің сайлау кампаниясына, ал екі жылдан кейін Кливлендтің президенттік кампаниясына қаржылық көмек көрсетті. 1884 жылғы АҚШ президенттік сайлауында Кливленд президент болып сайланғаннан кейін Рузвельт отбасы Ақ үйге барып, Кливлендтермен үнемі кездесті. Рузвельт Кливленд әкімшілігінде дипломатиялық қызметке тағайындалуы мүмкін деген қауесет тарады, бірақ ол оны жоққа шығарды. Рузвельт ең үлкен ұлы Джеймстің Венадағы АҚШ елшілігінің бірінші хатшысы болып тағайындалуына көмектесті.
After obtaining a law degree from Harvard University, Roosevelt joined the law firm of Benjamin D. Silliman, the latter arranging Roosevelt serve on the founding board of directors to the company's client, the Consolidated Coal Company of Maryland. Doug Wead wrote that Roosevelt applied the skills he learned from watching the growth of this company to his own enterprise. Roosevelt's business interests were primarily in coal and transportation. He was vice president of the Delaware and Hudson Railway and president of the Southern Railway Security Company. During an 1853 trip to London shortly after his marriage, Roosevelt called upon United States Minister to the United Kingdom James Buchanan and accepted an invitation by Buchanan to serve as the minister's secretary at the embassy. Conrad Black wrote that this began the tradition of members of the Hyde Park Roosevelt family being affiliated with Democratic presidents. Following the 1863 death of his father, Roosevelt inherited both his wealth and status as patriarch of the family. Roosevelt purchased an estate that he bestowed the name "Springwood". In 1871, Roosevelt was elected town supervisor of Hyde Park and was pursued as a potential candidate for the New York state assembly or senate or Congress, requests that he turned down despite having an interest in politics. In the 1880s, Roosevelt donated to the New York gubernatorial campaign of Grover Cleveland and Cleveland's presidential campaign two years later. After the 1884 United States presidential election, in which Cleveland was elected president, the Roosevelt family regularly met with the Clevelands in visits to the White House. Roosevelt was seen by the press as a possible appointee for a diplomatic post within the Cleveland administration, though he turned down these rumors. Roosevelt did contribute to his eldest son James being appointed to the post of First Secretary of the United States Legation in Vienna.
Жеке өмір
1847 жылы Юнион колледжін бітіргеннен кейін Рузвельт Батыс Еуропа мен Киелі жерлерге саяхат жасап, 1849 жылы Гарвард құқық мектебіне түсті. 1853 жылы ол екінші туысы Ребекка Брайен Хоулендке, Мередит Хоулендтің қарындасына үйленді. Келесі жылы олардың Джеймс Рузвельт "Рози" Рузвельт есімді ұлы дүниеге келді, ол Хелен Шермерхорн Асторға үйленді. 1875 жылы Ребекканың денсаулығы нашарлап, жүрек ауруының белгілерін көрсетті. Дәрігерлер оған баспалдақпен көтерілуді тоқтатуды кеңес берді, соның салдарынан Джеймс Спрингвудта да, Нью-Йорктегі үйінде де пайдалану үшін лифттер орнатты. 1876 жылдың тамызында жұбайлар Джеймстің яхтасымен Лонг-Айленд саяхатына шықты. Саяхат барысында Ребеккаға күшті жүрек ұстамасы келді және ол көп ұзамай қайтыс болды. Ребекканың қазасынан кейін төрт жыл өткен соң, ол алтыншы туысы Сара Энн Деланомен, саудагер Уоррен Деланоның қызымен кездесті. Олардың кездесуі, оның алыс туысы Теодор Рузвельт Гарвард университетін бітіргендігін тойлаған кеште болды. Джеймс пен Сара 1880 жылдың 7 қазанында неке қиып, 1882 жылы Элеонора Рузвельтқа үйленген Франклин Делано Рузвельттің ата-анасы болды. Джеймс Франклинге қамқор әке болды, бірақ оның қайта-қайта болатын жүрек аурулары оны мүгедек қылды. Франклин әкесін қорғауға белсенді кірісті. 1900 жылдың күзінде Рузвельттің яхтасы жарылып, батып кеткеннен кейін денсаулығы одан да нашарлады. Оның немересі Тэддтің жасағандары, оның ішінде Гарвардтан шығып кетуі және баспасөз тарапынан ұялтуға ұшыраған жоғалып кетуі, Джеймсті көңілінен шығарды. Джеймс Сараға үйленгеннен кейін жиырма жыл өткен соң қайтыс болды және өзінің мүлкінің көп бөлігін оған, ал Франклинге шағын мұра қалдырды. Ол Хайд-Парктегі Сент-Джеймс епископальдық шіркеуінің зиратында жерленген. Оның қабірі екі әйелінің қабірінің арасында орналасқан.
Following graduation from Union College in 1847, Roosevelt traveled through Western Europe and the Holy Land before matriculating at Harvard Law School in 1849. In 1853, he married his second cousin, Rebecca Brien Howland, the sister of Meredith Howland. They had one son the next year, James Roosevelt "Rosey" Roosevelt, who married Helen Schermerhorn Astor. 1875 saw Rebecca's health falter as she demonstrated symptoms of heart disease and she was advised by doctors to stop climbing stairs, leading James to install elevators for her to use in both Springwood and their New York home. In August 1876, the couple traveled on James' yacht for a cruise to Long Island Sound, during which Rebecca experienced a massive heart attack when the pair were underway and died a short time afterward. Four years after Rebecca's death, he met a sixth cousin named Sara Ann Delano, daughter of merchant Warren Delano Jr., at a party celebrating the graduation of his distant cousin Theodore Roosevelt Jr. from Harvard University. James and Sara were married on October 7, 1880, and became the parents of Franklin Delano Roosevelt in 1882, who married Eleanor Roosevelt. James reportedly was a caring father to Franklin, but his recurring heart problems eventually made him an invalid. Franklin reacted by becoming fiercely protective of his father. By the autumn of 1900, Roosevelt's health declined further after his yacht exploded and sank. The exploits of his grandson Tadd, which included dropping out of Harvard prior to a disappearance that was proceeded by mocking from the press, also served to disillusion James. James died twenty years after he married Sara and left the bulk of his estate to her, and a modest inheritance to Franklin. He is buried at the churchyard at St. James Episcopal Church in Hyde Park; his grave is flanked by those of his wives.
Танымал мәдениетте
Рузвельттің дауысын Джон Литгоу 2014 жылы Кен Бернстің "Рузвельттер" деректік фильмінің сериясында сомдады.
Roosevelt is voiced by John Lithgow in The Roosevelts, a 2014 documentary series by Ken Burns.
Мұра
1927 жылы Франклин мен Сара Рузвельттер Джеймс атымен аталатын және бүгінге дейін қолданылып келе жатқан жаңа кітапхана салуға Хайд-Парк қаласына қаржы жұмсады.
In 1927, Franklin and Sara Roosevelt donated money to the town of Hyde Park for the construction of a new library, named after James, and still in use today.