Баколод муниципалитеті: тарихы мен мәдениеті

Кіріспе

Баколод, ресми түрде Баколод муниципалитеті (Маранао: Inged a Bacolod; ; ), Филиппиннің Ланао-дель-Норте провинциясындағы 4-ші санаттағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 24 367 адамды құрайды. Қаланың ішінде Fuerza de Bacolod деп аталатын ежелгі испан бекінісі орналасқан, оны Филиппин Ұлттық мұражайы тиісінше сақтауға және адал түрде қалпына келтіруге мұқтаж.

Этимология

Баколод маранао тілінде "кең жағажай" дегенді білдіреді. Маранаолар және басқа да адамдар теңіз жолымен саяхаттап өтетін кезде, қазіргі Баколод аймағындағы жағажайды төмен су кезінде өте кең көреді, сондықтан олар осы жерді "баколод" деп атаған. Бұл жер бұрын Ланао-дель-Норте провинциясының ең көне қаласы – Коламбуган муниципалитетіне қарасты қарапайым ауыл болған. Бұл арал Бинуни аталатын баракканың ішінде орналасқан.

Тарих

Филиппин архипелагының испандық отарлауы басталғанға дейін Баколодта тұратын адамдардың көпшілігі маранаолар болды. Ескі басшылардың айтуынша, испан отаршылдық кезеңінде Ланао-дель-Норте облысының ішкі аймақтарынан шыққан басшылар жиі Коламбоган муниципалитетінің жағалауынан қазіргі Озамис қаласының жағалауына қайықпен өтіп, басқа жерде тұратын адамдарды ұрлап, оларды жұмысшы (жеке көмекші) ретінде пайдаланатын, олардың көпшілігі висайлықтар еді. Сонымен қатар, солтүстік Замбоанга және Мисамис Оксиденталдағы Мутиа әулетінің Ланао-дель-Норте облысының ішкі аймақтарынан шыққандығы туралы әңгіме бар, және олардың ұлы-ұлы-ұлы әкесінің әкесі Мутиа әулетінің үйінің ортасында ілінген тыйым салынған кітаптың бір бөлігін алып, балаларына оған тиіспеуді және ашпауды ескерткендіктен, бұл әңгіме әлі күнге дейін айтылып келеді. Бір күні кімде бір кітапты ашқанда, онда испан, ағылшын тілдерінде немесе тіпті араб тіліне жақын тілде жазылған, бірақ таныс емес жазулар болды. Америка отаршылдық кезеңінде, Ұлттық жер қоныстану басқармасы (NLSA) арқылы, Филиппин Өкілдер палатасы Минданао аралына басып кіру және жерді Филиппин үкіметіне көмектесу үшін пайдалану туралы ұсыныс жасады, ал сол кездегі қарсыластардың бірі – конгрессмен Дату Салипада Халид Пендатун болды. Ұсыныс президент Мануэль Л. Кесоннан бекітіліп, қол қойылды. Қоныс аударушылар Лусон және Висаядан келген, ауыл шаруашылығы, инженерлік, орман шаруашылығы, құрылыс сияқты білікті жұмыстарды білетін адамдардан құралды. Ланао-дель-Нортеде қоныс аударушыларды тасымалдау Маранао тайпаларының басшыларымен және жер иелерімен сәтті келісімдерге қол жеткізу арқасында жүзеге асты. Жаңа өмір бастау үшін жер иелері қоныс аударушыларға бес гектар жерді сыйға берді. Қоныс аударушылардың отбасылары жер иелеріне жұмыс істеді, ал олар өте жақсы жұмысшылар болғандықтан, жер иелері оларға шағын жер телімін сыйлық ретінде берді. Айтуынша, қоныс аударушылар жер иелерімен тауарларды алмастырып жер алған. Кейбір жер иелерінің ұлдары өздерінің жұмысшыларының қыздарына үйленді, нәтижесінде Ланао-дель-Норте және Мисамис Оксиденталда тұратын көпшіліктің қанында Маранао тайпасының (мұсылман қаны) қаны бар. Екінші жағынан, әскери жағдай енгізілген кезде бұл елді мекенде мұсылман емес және мұсылман арасында проблемалар мен қақтығыстар туды.

Before the Spanish colonization of the Philippine archipelago began, the majority people living in Bacolod were the Maranaos. According to the story from the old leaders, during Spanish colonial period some of the leaders from the interior areas of Lanao del Norte usually cross the beach of municipality of Kolambogan to the coastline of what is now Ozamis City by boat to kidnap people living in other side and make them as workers (personal helper), many of whom are Visayans. There was also a story that Mutia family in Zamboanga del Norte and Misamis Occidental is originally came from interior areas in Lanao del Norte and even now still existing the story because of the great great great grandfather of their great great grandfather of Mutia Families in Zamboanga del Norte and Misamis Occidental lifted a small one piece of a forbidden book hanging in the center of the house and said to the children not to touch or even open the book. Soon when somebody opened the book they saw an unfamiliar writing that it is said to have written in Spanish, English, or even a language closer to Arabic. During the American colonial period, under the National Land Settlement Administration (NLSA) of the Commonwealth Government, there was a Philippine House of Representative proposal to invade the Island of Mindanao to use the some land to help the Philippine Government, and one of the opposition that time is Congressman Datu Salipada Khalid Pendatun. The proposal was approved and signed by President Manuel L. Quezon. The settlers compose of people from Luzon and Visayas who have various knowledgeable skill jobs such as farming, engineering, logging, construction, etc. In Lanao del Norte, the transport of settlers was paacefully successful due to the smooth negotiations with the Maranao tribal leaders and landlords. As a welcome sign, the landlords donated a five hectare plot of land to the settlers to start a new life. The family of settler worked to the landowners in the process, and as a gift since they are very good workers, the land lord gave the small piece of land. It is said that settlers trade goods to the landlord in exchange of lands. Some of landlords' sons marry the daughter of their workers which result and until the majority living in Lanao del Norte and Misamis Occidental has blood in Maranao Tribe (Muslim Blood). On the hand, the settlement has going problem and conflict between Non Muslim and Muslim when Martial Law is implemented.

Барангай

Баколод саяси тұрғыдан 16 барангайға бөлінген. Әр барангай пуроктардан тұрады, ал кейбіреулерінде сайтолар да бар.