Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бенгал суретшісі (1921–1988)
Bengali artist (1921 1988)
Қамрул Хасан (1921–1988) – бангладештік суретші. Хасан Бангладеште «Потуа» деп аталады, бұл сөз көбінесе халық суретшілерімен байланысты, өйткені оның стилі қарапайым болғанымен, өте заманауи, себебі ол халық стилінен өзге кубизмді де шығармаларына қосатын. Хасанның көркемдік мұрасынан бөлек, оның екі туындысы Бангладештің саяси тарихының бір бөлігіне айналды. Біріншісі – Бангладеште геноцид жасауға бұйрық берген Пәкістан президенті Яхья Ханның үркітіліп салынған суреті. Екіншісі – ол қайтыс болмас бұрын, Бангладештің сол кездегі диктаторы Хосейн Мохаммад Эршадты әжуалай салды. Бұл эскиз «Деш адж бишобехейяр қоппре» («Біздің жеріміз қазір ұятсыздықтың чемпионының қолында») деп аталды. Ол сондай-ақ Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ARP-ге қосылды. «Форвард Блок», «Гононатая Андолон» (Халық театры) және тіпті Коммунистік партияның бірнеше жетекшілерімен байланыс орнатты. 1971 жылдың 25 наурызында ол басшылығымен Хатирпул ауданында түнгі уақытта окоптар қазылды. Содан кейін ол сәуірдің бірінші аптасында Калькуттаға барып, азаттық соғысының мақсатында көрме ұйымдастырды. Жаңадан азат болған Бангладешті дамытуға көмектесу үшін желтоқсанның соңғы жартысында Дакаға оралды. Ол сонымен қатар Бангладештің мемлекеттік мотивін, «Бостандық күрескерлерінің әл-ауқатын жақсарту қоры», «Бангладеш Парджатан Корпорациясы», «Бангладеш Банкі» және «Биман Бангладеш Эйрлайнз» компанияларының логотипін жасады.
Quamrul Hassan (; 1921–1988) was a Bangladeshi artist. Hassan is referred to in Bangladesh as Potua, a word usually associated with folk artists, due to his down to earth style yet very modern in nature as he always added Cubism other than the folk style to his artworks. In addition to his artistic legacy, two of Hassan's work have come to be part of Bangladesh's political history. The first of this is a monstrous rendition of Yahya Khan, the Pakistani president who ordered genocide in Bangladesh. The second was just before his death, mocking the then dictator of Bangladesh, Hossain Mohammad Ershad. This sketch was titled Desh aaj bisshobeheyar khoppre (Our land is now in the hand of the champion of shamelessness). and he also joined ARP during the Second World War. He developed connections with the Forward Block, Gononatya Andolon (People's Theatre) and even with several leaders of the Communist Party, On 25 March 1971, trenches were dug out late night at Hatirpul area under his leadership. Then he left for Kolkata in the first week of April where he arranged an art exhibition in favor of the liberation war. He came back to Dhaka during the last half of December to help develop the newly liberated Bangladesh. He also designed state monogram of Bangladesh, Freedom Fighters Welfare Trust, Bangladesh Parjatan Corporation, Bangladesh Bank, and Biman Bangladesh Airlines.
Мансап
Үндістанның бөлінуінен кейін, Зайнул Әбдинмен бірге 1948 жылы Мемлекеттік Көркемөнер институтын (қазіргі Көркемөнер факультеті) құрды. Азаттық соғысы кезінде ол Бангладеш үкіметінің эмиграциядағы Ақпарат және радио департаментінің өнер бөлімінің директоры болып қызмет етті.
After the Partition of India, together with Zainul Abedin, he established the Government Institute of Fine Arts (at present, the Faculty of Fine Arts) in 1948. During liberation war he served as the Director of the Art Division of the Information and Radio Department of the Bangladesh Government in exile.
Өнер
Зейнул Әбдин, Жәмини Рой сияқты суретшілердің шабытына нәр алып, Қуамрул Хасан халықтық өнер дәстүріне жаңа тыныс беруді жөн санады, оған заманауи идеяларды енгізді. Ол өз туындыларында халық өнерінің пата суреттерінің екі өлшемділігін пайдаланып, оларға үш өлшемділік сезімін сыйруға тырысты. Ол көптеген суреттерінде түстерді араластырмай, пата суретшілері сияқты негізгі түстерді қолданды. Кейде, халық суретшілері сияқты, түстерді тональды өзгерістер жасамай, тегіс жағу арқылы қолданды. Дегенмен, ол бір жазықтықта әртүрлі түстерді пайдаланып, түс перспективасын жасауға ұмтылды, осылайша суретте биіктік пен қашықтық сезімін тудыруға болады. Бұл әдіс Анри Матисске тән. Халықтық өнерге байланысты қызметінің нәтижесінде оның бойында патриотизм қалыптасты. Оның ең танымал туындылары: «Гун Тана», «Қуанышты оралу», «Бирал», «Набанна», «Горур Снан» және т.б. Бұл суреттерде төменгі топтағы адамдардың өмірі бейнеленген, бұл оның суреттеріндегі басты мақсат болды. Хасан – майлы бояу, гуашь, акварель, пастель, гравюра, ағаш кесу, линолеум, қалам және сызғыш сияқты барлық сурет өнері техникаларын меңгерген жан-жақты суретші. Ол, әсіресе 1974 жылғы ашаршылықтан кейін, ағаш кескіндемелерімен де жұмыс істеді, олар оның ашу-ызасын білдіретін туындыларға толы болды. Квамрул саяси және ашаршылық туындыларында адамдардағы зұлымдықты бейнелеу үшін жыландар, шақалдар мен сұрғындарды пайдаланды. Ауылдық әйелдер мен олардың ауыр жағдайы – Хасанның қайта-қайта жұмыс істеген тақырыбы. Оның әйелдерге деген көзқарасы олардың арасындағы байланысты көрсетеді, көптеген суреттерінде әйелдер тобы бейнеленген, жеке суреттер сирек кездеседі. Дегенмен, ол романтизм мен реализмді үйлестіреді; күшті қисық сызықтар мен түстердің контрасты сезімталдыққа шақырады, қатал шындықтың қаталдығын жұмсартады. Оның әйелдер суреттерін үш кезеңге бөлуге болады: 50-ші жылдардағы махаббат және некеге дейінгі кезең, 50-ші жылдардың соңы мен 70-ші жылдардың басы – бақытты отбасылық өмір, ал 70-ші және 80-ші жылдар – некеден ажырасу кезеңі. Бірінші кезең – қайтыс болған анасының естеліктерімен байланысты. Бұл кезеңдегі суреттер суретшінің жоғалған анасы туралы естеліктерінен жасалған, бірақ абстрактілі түрде бейнеленген. Мысалы, үш әйел бір мәселе талқылап отырған сурет. Шындығында, бұл оның анасы екі басқа әйелге әңгіме айтып отырған көрініс. Екінші кезең – ол әйеліне ғашық болған және олардың қызы болған кез. Осы кезеңнің ең танымал туындылары: «Afterbath», «Jalkeli (су ойыны)», «Loneliness» және т.б. Үшінші кезең – ол әйелімен қандай да бір себеппен ажырасып кеткен кез. Осы кезеңде ол басқа суреттерінде көрінетін сезімдерді баса көрсетудің орнына әйелдердің жалаңаш суреттерін салуды жалғастырды. Оның саяси суреттері оның саяси көзқарасын және патриотизмін көрсетеді. Оның осы санаттағы ең танымал туындылары: «Азаттық күрескерлері», «Азаттық күрескер әйелдері», «Гонахаттар Агей» және «Гонахаттар Порей» (Жаппай қырғынға дейін және кейін) және т.б. «Image’74» атты сериясы оның саяси көзқарасын көрсетеді, ол Бангладеш саясаткерлерінің, бюрократтарының және бизнесмендерінің жеке пайдасы үшін мораль мен этиканы құрбан ету бейілін бейнелейді.
Getting inspired from Zainul Abedin, Jamini Roy, Quamrul Hassan chose to give the folk art tradition a breath of life by incorporating modern ideas in it. He always borrowed the two dimensionality of pata paintings of folk art in his work, he also attempted to give the quality of three dimensionality in it. Instead of using mixed colours, in most of his paintings he used primary colors like pata painters. Sometimes, like folk artists, he applied flat colors without creating tonal variations. However, he has attempted to create color perspective by using various colors in one plane, so that a sense of height, distance can be created in the image. This technique was inspired from Henri Matisse. Patriotism was born in him due to his involvement in folk art. Some of his notable works are: Goon Tana, The Happy Return, Biral, Nabanna, Gorur Snan etc. All of these paintings highlight the lives of lower class people which has been the topmost priority of his paintings. Hassan was a versatile artist working in practically all media oil, gouache, watercolors, pastel, etching, woodcut, linocut, pen and pencil. He also worked with woodcuts, specially after the famine of 1974, works that expressed his rage and anger. Quamrul used snakes, jackals and owls to portray the evil in humans, both in his political work and his famine work. Rural women and their plight is another theme Hassan has repeatedly worked on. His treatment of women emphasize the bond between them, most of his paintings of women are of a group of women, only rarely a solo painting can be found. However, he mixes romanticism with realism; the strong curved lines and the contrasted use of color contribute to a sensuous appeal that blunts the edges of harsh reality. His paintings of women can be divided into three phases: the 50s Love and Premarital stage, the end of 50s and the beginning of 70s the happy conjugal life, and the 70s and the 80s the time of marital separation. First stage marks the memories of his late mother. The paintings of the stage were made simply from the painters memories of his lost mother but in an abstracted form. Like the painting three women gossiping over a topic. It was actually his mother gossiping to two other women. Second stage marks the time when he was in love with his wife and they together had a daughter. The notable works of the period can be Afterbath, Jalkeli (waterplay), Loneliness etc. And the third stage marks the time when he and his wife were separated due to some reasons and at this period instead of highlighting some emotions that are visible in his other paintings, he kept on drawing female nudes. His political paintings reflected his political understanding and patriotism. Some of his notable works under the category are: Freedom Fighters, Female Freedom Fighters, Gonohatyar Agey O Gonohatyar Porey ( Before and after the mass killing) etc. His series titled Image'74 shows his political view which portrays the tendency of sacrificing morals and ethics over some personal gains among politicians, bureaucrats and the businessmen of Bangladesh.