Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Филиппин жазушысы (1916–2002)
Filipino writer (1916 2002)
Франсиско "Франц" Арселана (6 қыркүйек 1916 – 1 тамыз 2002) – филиппин жазушысы, ақын, эссеші, сыншы, журналист және оқытушы.
Francisco "Franz" Arcellana (September 6, 1916 – August 1, 2002) was a Filipino writer, poet, essayist, critic, journalist and teacher.
Өмірбаян
Франсиско Арселлана 1916 жылдың 6 қыркүйегінде дүниеге келген. Ол бала кезінде-ақ жазушы болу арманында болған. Алайда, шығармашылығының нақты бастауы орта мектепте оқып жүрген кезінде "Торрес Торч" ұйымының мүшесі болғаннан кейін басталды. Арселлана Филиппин университетінің Дилиман қаласындағы түрлі студенттік газеттерінде жазуын жалғастырды. Кейін ол Рокфеллер грантын алып, 1956-1957 жылдары Айова университетінде шығармашылық жазудан оқыды және Breadloaf Writers' Conference-те қатысты. Ол ағылшын тіліндегі филиппиннің қазіргі заманғы қысқа әңгімесінің маңызды негізін салушысы саналады. Арселлана филиппин әдебиетінде қысқа әңгімені лирикалық, поэзияға жақын прозалық форма ретінде дамытуға үлкен үлес қосты. Оның еңбектері бүгінде Филиппиннің жоғары оқу орындарында оқытылады. Көптеген шығармалары тагалог, малайзия, орыс, итальян және неміс тілдеріне аударылған. Арселлана 1951 жылы "Мамыр гүлдері" атты әңгімесімен Дон Карлос Паланканың әдебиет сыйлығында екінші орынды жеңіп алды. Оның он төрт әңгімесі Хосе Гарсия Вилланың 1928-1939 жылдар аралығындағы құрмет тізіміне енді. Оның маңызды жетістіктерінің қатарында 1954 жылы Филиппин өнер қауымдастығынан алған өнер сыншысының алғашқы сыйлығы, 1981 жылы Манила қалалық әкімдігінен алған "Көрік және мәдениеттің қамқоршысы" сыйлығы және 1988 жылы Унион нг mga Манунулат са Филиппин (УМПИЛ) ұйымынан алған ағылшын тіліндегі әдебиет саласындағы "Балагтастың ұлы туындысы" сыйлығы бар. Филиппин университеті Арселланаға 1989 жылы гуманитарлық ғылымдар докторы атағын берді. Франсиско Арселлана 1990 жылдың 23 мамырында Филиппиннің сол кездегі президенті Корасон Акино тарапынан әдебиет саласындағы ұлттық суретші деп жарияланды. 2009 жылы, яғни қайтыс болғаннан кейін жеті жыл өткен соң, оның отбасы Арселлананың есімін мәңгі есте қалдыру үшін кітап шығарды. "Франц" атты кітап – Арселлананың әріптестері, достары, студенттері және отбасы мүшелерінен жинаған эсселер жинағы. Онда ұлттық суретші Ник Хоакин, Буч Далисей, Река Тринидад, Цзинг Идальго, Джемино Абад, Ромина Гонсалес, Эдвин Кордевилла, Дивина Аромин, Дорин Ю, Дантон Ремото, Хосе Эстебан Арселлана және тағы басқалардың еңбектері бар. Арселлана 2002 жылдың 1 тамызында дүние салды. Ұлттық суретші ретінде ол "Батырлар зиратында" (Libingan ng mga Bayani) мемлекеттік салтанатпен жерленді. Оның немересі Лиам Герцспрунг 2005 жылы оның құрметіне арналған фортепиано концертін орындады.
Francisco Arcellana was born on September 6, 1916. He already had ambitions of becoming a writer early in his childhood. His actual writing, however, started when he became a member of The Torres Torch Organization during his high school years. Arcellana continued writing in various school papers at the University of the Philippines Diliman. Later on he received a Rockefeller Grant and became a fellow in Creative Writing at the University of Iowa and at the Breadloaf Writers' Conference from 1956– 1957. He is considered an important progenitor of the modern Filipino short story in English. Arcellana pioneered the development of the short story as a lyrical prose poetic form within Filipino literature. His works are now often taught in tertiary level syllabi in the Philippines. Many of his works were translated into Tagalog, Malaysian, Russian, Italian, and German. Arcellana won 2nd place in the 1951 Don Carlos Palanca Memorial Awards for Literature, with his short story, The Flowers of May. Fourteen of his short stories were also included in Jose Garcia Villa's Honor Roll from 1928 to 1939. His major achievements included the first award in art criticism from the Art Association of the Philippines in 1954, the Patnubay ng Sining at Kalinangan award from the city government of Manila in 1981, and the Gawad Pambansang Alagad ni Balagtas for English fiction from the Unyon ng mga Manunulat sa Pilipino (UMPIL) in 1988. The University of the Philippines conferred upon Arcellana a doctorate in humane letters, honoris causa in 1989. Francisco Arcellana was proclaimed National Artist of the Philippines in Literature on May 23, 1990 by then Philippine President Corazon C. Aquino. In 2009, or seven years after his death, his family came out with a book to pay tribute to National Artist for Literature Arcellana. The book entitled Franz is a collection of essays gathered by the Arcellana family from colleagues, friends, students and family members, including fellow National Artist Nick Joaquin, Butch Dalisay, Recah Trinidad, Jing Hidalgo, Gemino Abad, Romina Gonzalez, Edwin Cordevilla, Divina Aromin, Doreen Yu, Danton Remoto, Jose Esteban Arcellana and others. Arcellana died on August 1, 2002. As a National Artist, he received a state funeral at the Libingan ng mga Bayani. His grandson Liam Hertzsprung performed a piano concert in 2005 dedicated to him.