Матфей ішіндегі бейбітшілік туралы аят: мағынасы мен тарихы

Кіріспе

Матай 5:9 – Жаңа өсиеттегі Матай ішкі кітабының бесінші тарауының тоғызыншы аяты. Бұл – Тау үстіндегі уағыздың жетінші аяты, сонымен қатар, «Бақыттылар» деп аталатын жетінші аят.

Талдау

Бейбітшілік жасаушылар деген сөз уағыздың кейінгі бөлімдерінен айырмашылығы, бейбітшілікті білдірмейді. Бұл соғыспайтын адамдарға емес, қақтығысты белсенді түрде аяқтайтын адамдарға қатысты. Хилл бейбітшілік жасаушылар сөзі сол кезеңде сирек қолданылғанын және көбінесе бейбітшілік әкелген рим императорларына қатысты қолданылғанын атап өтті. Осылайша, бұл аят әділ соғысты қолдаған Августиннің дәлелінің негізі болды, ол үлкен бейбітшілік әкелген соғыс ақталғанын айтты. Кларк бірінші ғасырдың Рим тыныштығының (Pax Romana) ортасында болғанын және нақты соғыстар сирек болғанын, сондай-ақ бұл аят нақты соғыстар емес, қауымдастық ішіндегі дау-жанжалдарға қатысты болуы мүмкін екенін атап өтті. Харе бұл аяттың Рим тыныштығын мақтамайтынын, керісінше, рим әскерлерінің келісім мен ынтымақтастықты әкелмегенін және мұндай нәрселерді күшпен енгізу мүмкін емес екенін көрсететінін айтады. Дэйвис пен Эллисон бұл аятты Құдаймен татуласқандарды қолдайтын ретінде түсіндіруге болады, бірақ көптеген ғалымдар оның басқа адамдармен татуласқандарды білдіретініне сенімді, бұл Матайда қайталанатын тақырып. Боринг бұл аятты прото-зелоттарды қабылдамауының және христиан қауымының Бірінші еврей-рим соғысына қатыспауының себебін қорғау деп санайды. Мартин Лютер және басқа ерте протестант аудармашылары Исаның жалғыз Құдайдың Ұлы екендігіне қатысты жаңсақтықтың алдын алу үшін «Құдайдың балалары» деген аударманы қолданды. Дегенмен, «Құдайдың ұлдары» деген сөздері дұрыс аударма болып табылады және қазіргі заманғы Библия аудармаларының көпшілігі оны қолданады. Бірнеше жерде Ізгі хабарда жалпы халықтың Құдайдың ұлдары деп аталуы мүмкін екені айтылған, ал Иса жиі Құдайды «Біздің Әкеміз» немесе «Сіздің Әкеңіз» деп атайды. Матай 5:5-тегі «Бақытты момындар» деген сөзден басқа, бұл Бәпағат сөздерінің ең танымал болуы мүмкін. Бұл Англия королі Джеймс I-нің жеке девизі болды және көптеген басқа да топтар мен ұйымдар оны қолданды. Кентерберийлік ертегілердегі «Мелиби туралы әңгімеде» бұл аят басты тақырыптардың бірі болып табылады. Шекспир «Бақыттылық» аятын үш рет келтіреді, бірақ әр жолы ирониямен. Ол Генрих VI-ның 2.1.25-інде, Ричард III-нің 2.1.50-ші бөлігінде және Кориоланның 5.3.138-і мен 40-ында кездеседі. Бұл аят Герман Мелвиллдің «Билли Бадд» романында да маңызды рөл атқарады. Бұл аят Джон Марстонның қабірінде Red Dead Redemption видео ойынында кездеседі. Бұл аят Женева Библиясының екінші басылымында «жақсылық жасаушылар бақытты» деп қате жазылған. Бұл Монти Пайтонның «Брайанның өмірі» фильмінде пародияланды, онда уағыз тыңдап отырған көпшілік оны «сыр жасаушылар бақытты» деп қате естіп, содан кейін сөз тіркесінің мағынасын талқылай бастады.

The word peacemakers does not imply pacifism, unlike later sections of the sermon. It does not refer to those who do not fight, but those who actively bring conflict to an end. Hill notes that peacemakers is a rarely used word in the period, and that it was most commonly used to refer to Roman Emperors who had brought peace. As such this verse formed the heart of St. Augustine's argument in favour of just war, arguing that a war that brought about greater peace was justified. Clark notes that the first century was in the middle of the Pax Romana and actual wars were rare and that the verse may have referred to disputes within the community, rather than actual wars. Hare agrees that this verse isn't praise of the Pax Romana, but rather a reflection that the Roman forces had not brought harmony or cooperation and that such things were impossible to impose by force. Davies and Allison notes that the verse can be read as supporting those who are at peace with God, but they state that most scholars believe it more likely refers to those who are reconciled with other people, a theme which recurs in Matthew. Boring believes this verse is a rejection of the proto Zealots and a defence of why the Christian community did not participate in the First Jewish–Roman War. Martin Luther and other early Protestant translators of the Bible preferred the translation "children of God," because they wanted to avoid any confusion as to whether Jesus was the only Son of God. "Sons of God" is, however, the more accurate translation and is used by most modern Bible translations. In several places the Gospel makes clear that the population in general can be called sons of God and Jesus frequently refers to God as "our Father" or "your Father." Other than "blessed are the meek" in Matthew 5:5 this is perhaps the most famous of the Beatitudes. It was the personal motto of James I of England, and has been used by a number of other groups and organizations. In The Canterbury Tales "The Tale of Melibee" this verse is one of the main themes. The Beatitude is quoted three times by Shakespeare, but each time ironically. It appears a 2.1.25 of Henry VI, part 2, 2.1.50 3 of Richard III, and 5.3.138 40 of Coriolanus. The verse also plays an important role in Herman Melville's Billy Budd. The verse appears on John Marston's grave in the video game Red Dead Redemption. This verse was famously misprinted in the second edition of the Geneva Bible as "blessed are the placemakers." This was parodied in Monty Python's Life of Brian where the crowd listening to the sermon mishears it as "blessed are the cheesemakers" and then begin to debate the meaning of the phrase.

Чиркесі аталарының түсініктемелері

Амброз: Ішкі құпияларыңды кез келген күнәнің ізінен тазартып, араздық пен талас-тартыс мінезіңнен тумауына көз жеткізген соң, өзіңмен бейбітшілік орнатып, осыны басқаларға да таратуға кіріс.