Кіріспе
Киелі кітаптағы оқиға
Жұмбақ туралы теңеу (немесе Қымбат бағалы інжу-маржан) – Иса Мәсіх айтқан теңеулердің бірі. Ол Матай 13-ші тарауда келтірілген және Көк Патшалығының зор құндылығын көрсетеді. Бұл Матай 13-ші тараудағы соңғы теңеулердің бірі, "Торлау" теңеуінен бұрын айтылады. Ол "Жасырын қазына" теңеуінен кейін келеді, олардың тақырыптары ұқсас. Бұл теңеу басқа синоптикалық Евангелияларда кездеспейді, бірақ оның бір нұсқасы Тома Евангелиясында, 76-шы мәлімдемеде бар (канондық емес). Доменико Фетти сияқты суретшілер бұл теңеуді бейнелеген. Теңеуде былай делінген: "Көк Патшалығы мынаған да ұқсайды: бір саудагер жақсы інжу-маржан іздеп, біреуін тапқанда, бар мүлкін сатып, оны сатып алады." – Матай 13:45-46, Жаңа Аударма.
Again, the kingdom of heaven is like unto a merchant man, seeking goodly pearls: Who, when he had found one pearl of great price, went and sold all that he had, and bought it.|Matthew 13:45 46, King James Version
Чиркесі аталарының түсініктемелері
Хризостом: "Евангелияны уағыздау қазына сияқты көп пайда ғана емес, сонымен қатар інжу-маржан сияқты құнды; сондықтан қазына туралы мысалдан кейін, Ол інжу-маржан туралы мысал келтіреді. Ал уағыздау үшін екі нәрсе қажет: осы өмірдің істерінен қол үзгендік және сергек болу, осы саудагермен бейнеленген. Шындық бір, көп емес, сондықтан бір ғана інжу-маржан табылады делінеді. Инжу-маржанға ие болған адам өзінің байлығын біледі, бірақ басқалар оны білмейді, көбінесе оны кішкентай болғандықтан қолында жасырады. Осылайша, Евангелияны уағыздауда да: оны ұстағандар өздерінің бай екенін біледі, ал сенбегендер бұл қазынаны білмейді, сондықтан біздің байлығымызды да білмейді. Иероним: "Жақсы інжу-маржандармен Таурат пен Пайғамбарлар түсіндірілуі мүмкін. Онда Маркион мен Манихейді тыңдаңдар: жақсы інжу-маржандар – Таурат пен Пайғамбарлар. Ең қымбат інжу – құтқарушының білімі және Оның құрбандыққа шалынуы мен қайта тірілуінің құдіреті, оны саудагер, Пауыл апостол сияқты тапқанда, ол бірден Таурат пен Пайғамбарлардың барлық құпияларын және өзінің кінәсіз ғұмырын өткізген ежелгі салт-дәстүрлерін жек көріп, оларды Мәсіхті жеңу үшін дұрыс емес деп санайды (Фил. 3:8). Жаңа інжу-маржанның табылуы ескі інжу-маржандарды жоққа шығарады деген сөз емес, бірақ оған қарағанда барлық басқа інжу-маржандардың құны жоқ."
Суреттер
Жаңа өсиеттегі әңгімелердің бірі көркем өнерде бірнеше рет бейнеленген, оның ішінде Доменико Фетти, Джон Эверетт Миллаис және Ян Люйкеннің туындылары бар.
Басқа медиада
Бұл мысал "Жұлдыздар жолы" сериалындағы "Эмпат" атты түпнұсқа серияның соңында Скотти айтады.