1991 жылғы "Сциентологияның гөрінуші ашкөздік және билік культі" мақаласы

Кіріспе

1991 жылы сайентология туралы жаңалықтар журналында жарияланған «Ашкөздік пен биліктің өркендеген культі» деген мақала 1991 жылы АҚШ-тың тергеу журналисі Ричард Бехар жазған, ол сайентологияны өткір сынға алады. Мақала алғаш рет 1991 жылғы 6 мамырда Time журналында сегіз беттік бас мақала ретінде жарияланды. Бехар бұған дейін Forbes журналында да сайентология туралы мақала жариялаған. Time журналына материал дайындау кезінде Сайентология шіркеуімен байланысты адвокаттар мен жеке тергеушілердің өзін тергегенін, сондай-ақ тергеушілердің оның достары мен туыстарымен де байланысқа түскенін айтты. Бехардың мақаласында Л. Рон Хаббард және сайентологияның дамуы, жылдар бойы туған дау-дамайлар мен сот процестерінің тарихы, психиатрия және АҚШ Ішкі кірістер қызметімен болған қақтығыстар, Ноа Лоттиктің өзіне қол жұмсауы, оның дін ретіндегі мәртебесі және бизнес байланыстары туралы мәліметтер келтірілген. Мақала жарияланғаннан кейін Сайентология шіркеуі мақаладағы мәселелерді шешу үшін жариялық қатынастар науқанын ұйымдастырды. Олар USA Today газетінде он екі апта бойы жарнамалар жариялады, ал шіркеу басшысы Дэвид Мискевидж Time журналынан Тед Коппельмен «Nightline» бағдарламасында сұхбаттасты, онда ол мақала авторының объективтілік танытпағанын айтты. Мискевидж мақаланың ішкі себебін «Эли Лилли» компаниясының Сайентологияның «Прозак» дәрісіне қарсы күресіне байланысты болды деп мәлімдеді. Сайентология шіркеуі Time Warner және Бехарға қарсы қорқытып-үркіту ісін қозғады, сондай-ақ мақаланың жариялануын тоқтату үшін Еуропаның бірнеше елінде «Reader’s Digest» журналын сотқа берді. 1996 жылы Time Warner-ға қарсы сот ісі қабылданбады, ал Сайентология шіркеуінің АҚШ Жоғарғы Сотына берген кассациялық шағымы 2001 жылы қарастырылмады. Бехар мақаласы үшін бірнеше марапат алды, оның ішінде Джеральд Лоуб сыйлығы, Уорт Бингем сыйлығы және Медиадағы жанқиялық сыйлығы. Мақаланың медиадағы сайентологияға қатысты қазіргі көзқарасқа әсері болды, кейбір басылымдар журналистердің Time Warner-дың сот процесінен өткен тәжірибесіне байланысты сақтық танытатынын болжады. Мақала CNN арнасында Андерсон Купер, BBC-де 2007 жылғы «Панорама» бағдарламасында «Сайентология және мен» атты материалда келтірілді, сондай-ақ сайентология тарихына шолу жасау үшін секта және жаңа діни қозғалыстар тарапынан жазылған кітаптарда пайдаланылды.

1991 newsmagazine article on Scientology

"The Thriving Cult of Greed and Power" is an article, written in 1991 by U. S. investigative journalist Richard Behar, which is highly critical of Scientology. It was first published by Time magazine on May 6, 1991, as an eight page cover story, Behar had previously published an article on Scientology in Forbes magazine. He stated that he was investigated by attorneys and private investigators affiliated with the Church of Scientology while researching the Time article, and that investigators contacted his friends and family as well. Behar's article covers topics including L. Ron Hubbard and the development of Scientology, its controversies over the years and history of litigation, conflict with psychiatry and the U. S. Internal Revenue Service, the suicide of Noah Lottick, its status as a religion, and its business dealings. After the article's publication, the Church of Scientology mounted a public relations campaign to address issues in the piece. It took out advertisements in USA Today for twelve weeks, and Church leader David Miscavige was interviewed by Ted Koppel on Nightline about what he considered to be an objective bias by the article's author. Miscavige alleged that the article was actually driven by the company Eli Lilly, because of Scientology's efforts against the drug Prozac. The Church of Scientology brought a libel suit against Time Warner and Behar, and sued Reader's Digest in multiple countries in Europe in an attempt to stop the article's publication there. The suit against Time Warner was dismissed in 1996, and the Church of Scientology's petition for a writ of certiorari to the Supreme Court of the United States was denied in 2001. Behar received awards in honor of his work on the article, including the Gerald Loeb Award, the Worth Bingham Prize, and the Conscience in Media Award. The article has had ramifications in the current treatment of Scientology in the media, with some publications theorizing that journalists are wary of the litigation that Time Warner went through. The article has been cited by Anderson Cooper on CNN, in a story on Panorama 2007 program "Scientology and Me" on the BBC, and has been used as a reference for background on the history of Scientology, in books from both the cult and new religious movement perspectives.

Мақалаға арналған зерттеулер

"Ар-намыс пен биліктің өркендеуі" атты еңбегін жазудан бұрын Бехар 1986 жылы Forbes журналында "Саентологияның пайғамбары және пайдасы" деген мақала жариялаған, онда Саентология шіркеуінің іскерлік қызметі мен Л. Рон Хаббардтың қаржылық жетістіктері туралы баяндалған. Бехар "Ар-намыс пен биліктің өркендеуі" зерттеуін жүргізу кезінде оны және Time журналының штаттан тыс редакторын Саентология шіркеуімен байланысы бар он адвокат пен алты жеке тергеуші тергегенін жазды. Бехардың сөзіне қарағанда, тергеушілер оның достарымен және бұрынғы әріптестерімен хабарласып, оның салық немесе есірткіге қатысты мәселелері болған ба деп сұраған, сондай-ақ ұлттық несие бюросынан заңсыз алынған жеке несиелік есебінің көшірмесін алған. Бехар мақала үшін 150 сұхбат өткізген. Бехар бұл адамдардың мақсаты "оған қорқыныш көрсету, мазалау және беделін түсіру" болғанын жазды. Мақалада Л. Рон Хаббардтың Саентология шіркеуін құруы, шіркеу мен оның еншілес кәсіпорындарына қатысты даулар, сондай-ақ саентологтың өзіне-өзі қол жұмсауы туралы мәліметтер келтірілген. Лоттик – орыс тілін зерткен студент, ол Саентология курстарын бірнеше рет оқыған; ол қонақүйдің он қабаттан секіріп құлап қайтыс болған. Саентология шіркеуі мен Лоттиктің отбасы Саентология курстарының оған тигізген әсері туралы әртүрлі пікірде. Ешбір тарап кінәні мойындамаса да, оның өліміне қатысты алаңдаушылықтарын білдірді. Бастапқыда оның әкесі Саентологияның Дейл Карнегидің өзін-өзі жетілдіру техникаларына ұқсас деп ойлаған; алайда, өткен оқиғалардан кейін аға Лоттик бұл ұйымның "психопаттар мектебі" екеніне сенді. Майк Риндер, сол кезде Саентология шіркеуінің арнайы істер жөніндегі басшысы және шіркеу өкілі: "Менің ойымша, Эд Лоттик айнаға қарауы керек. Менің ойымша, Эд Лоттик ұлының өмірін шыдайсыз етіп жіберді".

Саентология шіркеуінің жауабы

Саентология шіркеуі "Артықшылық пен биліктің гүлденген табыны" атты кітаптың жарық көруіне жауап ретінде 1991 жылдың мамыр және маусым айларында USA Today журналында әр апта сайын он екі апта бойы түрлі-түсті толық беттік жарнамалар жариялап, Time журналының мұқабалық мақаласын сынады. Саентология шіркеуінің екі ресми жауабы "Time журналының 1991 жылғы 6 мамырдағы санындағы жалғандықтарды түзету" және "Уақыт айта алмаған оқиға" деп аталды. Жарнамалық науқанға дейін сайентологтар Бехардың мақаласындағы мәселелерге қарсы 88 беттік кітапшалар таратты. "Фактілер мен қиянат" атты материал Бехардың мақаласын сынап, "Бехардың мақаласында сайентологтар жүргізген, қоғамдық қайыраткерлер мойындаған ондаған қоғамдық қызмет бағдарламалары туралы ақпарат жоқ" деп мәлімдеді. USA Today газетіндегі жарнамалардың бірі Time журналын Адольф Гитлер мен нацистік Германияны насихаттауда деп айыптады және 1936 жылғы Time журналының мұқабасында Гитлердің суреті бар болатын. Саентология шіркеуі Time журналын "фашизмді қолдаудың қорқынышты тарихы" деп айыптайтын баспасөз хабарламасын жіберді және мақала Time журналына "мүдделі тараптардың" қысымы салдарынан жазылғанын мәлімдеді. Саентология шіркеуі USA Today журналының 1,8 миллион данасына 48 беттік жарнамалық қосымша орналастырды. 1991 жылдың маусым айында Newsweek журналы Time журналының қызметкерлеріне қоңырау шалып, мақала туралы құпиялылық сақтау туралы қол қойған-қол қоймағанын сұраған, Time журналының заңгерлік көмекшісі екенін мәлімдеген адамнан хабар алғанын жазды. Бағдарламада Саентологияның белсенді сыншылары бар екені айтылып, Бехардың 1991 жылғы мақаласына сілтеме жасалды. Бехар бағдарламаға қатысып, адамдардың Саентологияға қосылу себептерін түсіндірді, ұйымның "жасырын мақсаты" – адамдарды қымбат аудиторлық кеңес алуға итермелеу екенін айтты. Шіркеу Time журналында Саентология халықаралық шіркеуі туралы жалған және жамандаушы мәлімдемелер жасалғанын мәлімдеді. Сот процесі кезінде Саентология шіркеуі Бехарды жеке сотқа шақыруға тырысты, ол Ішкі кірістер қызметімен айналысып жатқан жеке сот ісінде, сондай-ақ федералды судья оған ақпарат бергенін айыптады. 1996 жылға дейінгі сот ісі барысында Time Warner заңдық қорғанысқа 7,3 миллион доллар жұмсады. Саентология шіркеуі Time журналындағы мақалада сөз болған бірнеше адамды да сотқа берді. Франция, Италия және Нидерландыда соттар Саентология шіркеуінің өтініштерін қабылдамады немесе жариялану күнінен кейін ұзақ мерзімге тыйым салу тыңдауларын белгіледі. Reader's Digest журналының бас редакторы Кеннет Томлинсон The New York Times газетіне "баспагерлер журналистік мақаланың таралуын тыйым салатын сот шешімін қабылдай алмайды. Сот шешімі сөз және баспасөз бостандығын бұзады" деді. 2001 жылдың қаңтар айында АҚШ Федералдық апелляциялық соты Time Warner-ге қарсы Саентология халықаралық шіркеуінің ісін қабылдамау туралы шешімді қолдады. Өз шешімінде Екінші апелляциялық округтік соты Time Warner "Артықшылық пен биліктің гүлденген табыны" атты мақаланы зұлым ниетпен жарияламағанын, Time Warner "шіркеудің шексіз заңдық ресурстарынан қорқуға дайын емес" деп шешті. Жоғары Сотқа ұсынған аргументтерінде Саентология шіркеуі шіркеу басшыларының бұрын "бұрыс әрекеттер жасағанын" мойындады, бірақ сонымен қатар: "өткендегі бұзық әрекеттер туралы айыптаулар жалған және бұрмаланған, жаңа дінді әдетте күдікпен қабылдаудың, түсінбеушілік пен бейтараптықтың салдары" деп мәлімдеді.

The Church of Scientology responded to the publication of "The Thriving Cult of Greed and Power" by taking out color full page ads in USA Today in May and June 1991, on every weekday for twelve weeks, denouncing the Time magazine cover article. Two official Church of Scientology responses were titled "Facts vs. Fiction, A Correction of Falsehoods Contained in the May 6, 1991, Issues of Time Magazine", and "The Story That Time Couldn't Tell". Prior to the advertising campaign, Scientologists distributed 88 page bound booklets which disputed points from Behar's article. The "Fact vs. Fiction" piece was a booklet, which criticized Behar's article and asserted "Behar's article omits the information on the dozens of community service programs conducted by Scientologists which have been acknowledged by community officials". One of the advertisements in USA Today accused Time of promoting Adolf Hitler and Nazi Germany, and featured a 1936 issue of Time which had Hitler's picture on the front cover. The Church of Scientology sent out a news release condemning Time "horrible history of supporting fascism", and said that the article was written because Time had been pressured by "vested interests". The Church of Scientology placed a 48 page advertising supplement in 1.8 million copies of USA Today. In June 1991, Newsweek reported that staffers for Time said they had received calls from a man claiming to be a paralegal for Time, who asked them if they had signed a confidentiality form about the article. The program noted that Scientology has vocal critics and cited Behar's 1991 article. Behar appeared on the program and gave his opinion of why individuals join Scientology, stating that the organization's "ulterior motive" is really to get people to take high priced audit counseling. The Church alleged false and defamatory statements were made concerning the Church of Scientology International in the Time article. During the litigation, the Church of Scientology attempted to subpoena Behar in a separate ongoing lawsuit with the Internal Revenue Service, and accused a federal magistrate of leaking information to him. In the course of the litigation through 1996, Time Warner had spent $7.3 million in legal defense costs. The Church of Scientology also sued several individuals quoted in the Time article. In France, Italy, and the Netherlands, the courts either dismissed the Church of Scientology's motions, or set injunction hearings far beyond the date of actual publication. Worldwide editor in chief of Reader's Digest, Kenneth Tomlinson, told The New York Times that "a publisher cannot accept a court prohibiting distribution of a serious journalistic piece. The court order violates freedom of speech and freedom of the press". In January 2001, a United States federal appeals court upheld the dismissal of the Church of Scientology International's case against Time Warner. In its opinion, the United States Court of Appeals for the Second Circuit ruled that Time Warner had not published "The Thriving Cult of Greed and Power" with an actual intent of malice, Time Warner said it refused to be "intimidated by the church's apparently limitless legal resources." In arguments presented to the Supreme Court, the Church of Scientology acknowledged that church officials had "committed improper acts" in the past, but also claimed that: "allegations of past misconduct were false and distorted, the result of the misunderstanding, suspicion and prejudice that typically greet a new religion".

Марапаттар

Бұл туындыны жазудың нәтижесінде Бехарға 1992 жылғы Жеральд Лоуб сыйлығы, бизнес және қаржы журналистикасы саласындағы еңбегі үшін, Уорт Бингем сыйлығы, Америка журналистер мен авторлар қоғамының "Журналистиканың жоғары принциптерін сақтаған және осы жолда жеке құрбандықтарға барғандарға" берілетін "Медиадағы ар-ождан" сыйлығы, сондай-ақ конгрессмен Лео Джей Райанның құрметіне Cult Awareness Network's Leo J. Ryan сыйлығы табысталды. Паулетт Купер да "Саентология жанжалы" кітабы үшін 1992 жылғы Америка журналистер мен авторлар қоғамының "Медиадағы ар-ождан" сыйлығымен марапатталды.

Талдау

"Ақылсыз терапия" Саентологияның "журналист Ричард Бехардың өтте сынды мақаласы жарық көргеннен кейін, одан да көп даңққа ие болғанын" байқады.

Мұра

Саентология шіркеуінің жеке тергеушілерді пайдалануы 1998 жылы «Бостон Геральд» газетінде жарияланған мақалада айтылды және «Артықшылық пен биліктің өркендеген табыны» зерттемесін жүргізген Бехардың тәжірибесімен салыстырылды. Reader’s Digest пен Саентология арасындағы қақтығыстар тарихынан кейін, 2005 жылы Том Круз туралы мақала авторы белгілі талаптарға келісті, оның ішінде Саентология мәселелерін Круз туралы жазылған материалға тең дәрежеде жариялау, Круз туралы сұрақтарды Саентология шіркеуінің өкілдеріне жіберу және мақала авторын бір күндік шіркеу курсына жіберу. Сондай-ақ 2005 жылы Salon журналында жарияланған мақалада Саентология шіркеуінің сот процестері мен Time Warner және басқа да бұқаралық ақпарат құралдарына қарсы жеке тергеулерінің нәтижесінде Саентология туралы журналистік зерттеулердің саны азайды ма деген сұрақ көтерілді. «Артықшылық пен биліктің өркендеген табыны» мақаласы бүгінге дейін журналистер Саентология шіркеуі туралы тарихи мәліметтердің көзі ретінде пайдаланады. 2007 жылдың сәуір айында CNN арнасының жүргізушісі Андерсон Купер бұрынғы Арнайы істер жөніндегі директор Майк Риндермен «Сайентологияның ішінде» деген тақырыпта Anderson Cooper 360° бағдарламасында тікелей эфирде сұхбат жүргізді. CNN-нің бұл хабарына 2007 жылдың мамыр айында BBC Panorama арнасында көрсетілген «Сайентология және мен» атты тергеу бағдарламасы түрткі болды. Сұхбат барысында Андерсон Купер «Артықшылық пен биліктің өркендеген табыны» мақаласынан тікелей цитата келтіріп, Риндерден «Ақ қар операциясы» тарихы туралы және шіркеудің қазіргі уақытта осы тактиканы қолданатыны туралы сұрады. Риндер «Ақ қар операциясына» қатысқан адамдардың енді Саентология шіркеуінің қызметіне қатыспайтынын және бұл оқиғаның «ескі тарих» екенін мәлімдеді. Содан кейін Купер тағы да Time журналындағы мақалаға сілтеме жасап, Бехардың мақаласын зерттеу кезінде Саентология байланыстары оны заңсыз тергегенін айтқанын еске салды. Купер Риндерден Time Warner-ға қарсы арыз туралы сұрақ қойды, ал Риндер Саентология шіркеуінің Time Warner-ға қарсы барлық шағымдары кейіннен қабылданбағанын мойындады.

The Church of Scientology's use of private investigators was cited in a 1998 article in the Boston Herald, and compared to Behar's experiences when researching "The Thriving Cult of Greed and Power". Because of the history of conflict between Reader's Digest and Scientology, the writer of a 2005 cover story on Tom Cruise agreed to certain demands, including giving Scientology issues equal play in the writer's profile of Cruise, submitting questions for Cruise to Church of Scientology handlers, and sending the writer of the article to a one day Church immersion course. Also in 2005, an article in Salon questioned whether the tactics of the Church's litigation and private investigations of Time Warner and other media sources had succeeded in decreasing the amount of investigative journalism pieces on Scientology in the press. "The Thriving Cult of Greed and Power" continues to be used today by journalists in the media, as a reference for historical information on the Church of Scientology. In April 2007, CNN anchor Anderson Cooper interviewed former Office of Special Affairs director Mike Rinder, in a live piece on Anderson Cooper 360° titled "Inside Scientology". The CNN story was prompted by the May 2007 airing of a BBC Panorama investigative program, "Scientology and Me". In the interview, Anderson Cooper quoted directly from "The Thriving Cult of Greed and Power" article, when asking Rinder about the history of Operation Snow White, and if those tactics were currently used by the Church. Rinder answered by stating that the individuals involved with Operation Snow White were no longer involved in Church of Scientology activities, and that the incident was "ancient history". Cooper then again referenced the Time magazine article noting that Behar asserted that he was illegally investigated by Scientology contacts during research for his article. Cooper questioned Rinder on the dismissed lawsuit against Time Warner, and Rinder acknowledged that all of the Church of Scientology's appeals against Time Warner were eventually rejected.