Кіріспе

Тынық мұхитындағы дауыл маусымы

1985 жылғы Тынық мұхитындағы дауыл маусымы – тіркелген деректер бойынша үшінші ең белсенді Тынық мұхитындағы дауыл маусымы. Ол 1985 жылдың 15 мамырында Тынық мұхитының шығысында және 1985 жылдың 1 маусымында Тынық мұхитының орталық бөлігінде ресми түрде басталды, ал 1985 жылдың 30 қарашасына дейін жалғасты. Бұл мерзімдер әдетте әр жылдың қыркүйек-қазан айларында Солтүстік-Шығыс Тынық мұхитында тропикалық дауылдардың көп бөлігі қалыптасатын кезеңді белгілейді. Сол кезде 1985 жылғы маусым Шығыс Солтүстік Тынық мұхитындағы ең белсенді маусым болды, онда 28 тропикалық дауыл қалыптасты. Олардың 24-іне ат қойылды, 13-і дауылдық күшке жетті, ал 8-і Саффир-Симпсон шкаласы бойынша 3-ші санатқа немесе одан да жоғары санатқа жетіп, күшті дауылға айналды. Сол кезде 24 ат қойылған дауыл рекордтық көрсеткіш болды; алайда, бұл рекорд жеті жылдан кейін, 1992 жылы жаңартылды, сондықтан ол бассейндегі екінші ең белсенді маусым деп танылды, бірақ 2015 жылғы маусым оны дәл отыз жылдан кейін басып өтті. Белсенділікке қарамастан, 1985 жылы құрлыққа тек бір дауыл келді. «Уолдо» дауылы Мексиканың Солтүстік-Батысында орташа зиян келтіріп, Канзаста бір адамның өмірін қиды. «Паулин» және «Рик» дауылдарынан соққан толқындар Гавайиде аз ғана зиян келтірді. «Неле» дауылы Солтүстік-Батыс Гавай аралдарында қиындықтар тудырды, ал «Игнасио» дауылы Гавайиге қауіп төндірді, бірақ нәтижесінде тек аз жаңбыр жауып, зиян шекпеді. TOC

Маусымдық жиынтық

Осы жылы Тынық мұхитының солтүстік-шығысында (Солтүстік Америкаға қарай 140° батыс) 25 тропикалық циклон қалыптасты. Олардың үшеуі депрессия сатысынан асып өтпеді, ал 22-сі ат қойылды. Бұл көрсеткіш 1966–1985 жылдардағы орташа көрсеткіштен алты бірлік артық, бірақ 1992 жылғы Тынық мұхитындағы дауыл осы көрсеткішті басып өтті. Қазіргі таңда бұл маусым үшінші орында тұр, жақында ғана 2015 жылғы Тынық мұхиты дауыл маусымы оны басып өтіп, жалпы есеп бойынша екінші орынға ие болды. Аталған жүйелердің 10-ы тропикалық дауылға дейін күшейді, 12-сі дауылға, ал 8-і Саффир-Симпсон дауыл шкаласы бойынша 3-ші санатқа немесе одан да жоғары деңгейге жетіп, күшті дауылдар санатына кірді. Маусым 170 күнге созылды, бұл 1984 жылғы Тынық мұхиты дауыл маусымынан үш күнге ұзақ, сонымен қатар қалыпты көрсеткіштен де бірнеше күн артық. Шығыс Тынық мұхиты дауыл орталығы (EPHC) маусым ішінде 620 хабарлама жариялады, бұл өткен маусымға қарағанда 35 көп. Метеорологтар әдеттегіден төмен маусымды күткенімен, маусым тез басталды, Орталық Америка жағалауында әр 10 күн сайын тағы бір тропикалық дауыл пайда болды. Шілде айында рекордтық жеті ат қойылған дауыл қалыптасты, бірақ бұл көрсеткіш 2015 және 2016 жылдары да тіркелді. Одан кейінгі екі апта ішінде 13 тропикалық дауыл немесе дауыл пайда болды, оның ішінде 4 күшті дауыл болды. 23 тамызға дейін тағы 2 дауылға ат қойылды. Қыркүйек айының басында барлығы 17 ат қойылған дауыл қалыптасты, оның 6-сы дауылға айналды. Шамамен екі аптадан кейін тағы екі дауыл анықталды. Қыркүйек айының соңы мен қазан айының басындағы үзілістен кейін, қазан айының ортасына дейін барлығы 22 дауыл қалыптасты, оның 21-і EPHC жауапкершілігіне жататын аймақта пайда болды және атаулар тізімі таусылып, агенттік шұғыл түрде жаңа атауларды сұрауға мәжбүр болды. Дауыл маусымы Ла-Нинья құбылысы кезінде болды, ол Тынық мұхитындағы дауылдардың белсенділігін төмендетуге бейім. Алайда, 1985 жыл Тынық мұхитындағы онжылдық осцилляцияның жылы фазасында болды және 1988 жылғы Тынық мұхиты дауыл маусымынан басқа барлық маусымдар орташа деңгейден жоғары немесе орташадан асып түскен кезеңнің ортасында болды. Маусымда бірнеше ерекше дауылдар болды, соның салдарынан бір автор бұл маусымды "ең жаман жыл" деп сипаттады.

Бланка дауылы

Бланка Никарагуаның оңтүстігінде пайда болған тропикалық бұзылыстан туындады. 6 маусымда Мексика жағалауынан оңтүстікке қарай тропикалық депрессия қалыптасты. Ұзақ өтпей ол күшейіп, "Бланка" тропикалық дауылына дейін жаңартылды. 8 маусымда EPHC "Бланка" дауылға айналды деп хабарлады.

Карлос тропикалық дауыл

Карлос тропикалық бұзылыстан пайда болды, ол Intertropical Convergence Zone (ITCZ) аймағының солтүстік жиегінен батысқа қарай жылжып келді. 7 маусымда сағат 1800 UTC-де бұл толқын маусымның үшінші тропикалық циклонына айналды. Әлсіз бағыттаушы ағыстарға байланысты, депрессия солтүстікке, содан кейін оңтүстікке жылжыды, нәтижесінде өте кішкентай циклондық тізбек пайда болды. 10 маусымда сағат 0000 UTC-ге қарай депрессия Карлос тропикалық дауылға дейін күшейді; сол кезде дауыл ең жоғары тұрақты жел жылдамдығына жетті. Алайда, алты сағаттан кейін Карлос қайтадан тропикалық депрессияға дейін әлсіреді. Содан кейін дауыл жылдамдығын арттырды және 10 маусымда сағат 1800 UTC-де Андрес тропикалық дауылдың қалдықтарымен бірікті.

Хильда тропикалық дауыл

Тоғызыншы тропикалық депрессия 18 шілдеде 0000 UTC-де пайда болды. Бастапқыда депрессия, Баха Калифорния Сурдың оңтүстік ұшына жақын орналасқан жоғарғы қабаттағы антициклонмен байланысты әлсіз оңтүстік ағынға байланысты солтүстікке қарай жылжыды. 19 шілдеде 0000 UTC-де депрессия Хилда тропикалық дауылға дейін күшейді; дауыл осы кезде ең жоғары тұрақты жел жылдамдығына жетті. Содан кейін Хилда батысқа бұрылды. Теңіз бетінің температурасы тек болғандықтан, Хилда әлсіреп, 20 шілдеде 1200 UTC-де тарап кетті. Өзінің ең жоғары нүктесінен кейін көп ұзамай, ауа райының жағдайы нашарлай бастады. 24 шілде күні кешке қарай Игнасио енді күшті дауыл болмады. Содан кейін келесі күні Үлкен арал үшін дауыл туралы ескерту жарияланды.

Кевин тропикалық дауыл

27 шілдеде Техуантепек шығанағын тропикалық толқын кесіп өтіп, 29 шілдеде 0000 UTC-де тропикалық депрессияға айналды. Батыс-солтүстік-батыс бағытта қозғалғанда депрессия баяу күшейіп, 31 шілдеде 1800 UTC-де «Кевин» тропикалық дауылға дейін күшейді. Теңіз бетінің температурасы маргіналды жылы болғандықтан, «Кевин» батысқа қарай жылжығанда тропикалық дауыл күшін сақтап тұрды. Бірақ 5 тамызға қарай тік желдің жылдамдығының айырмашылығы арта бастады, бұл жоғарғы қабаттағы ойыс салдарынан болды. Осының нәтижесінде «Кевин» 6 тамызда 0600 UTC-де тропикалық депрессияға дейін әлсіреп, 12 сағаттан кейін тарап кетті. 100 мың адамнан төтенше жағдайға дайындық шараларын қабылдау сұралды. Бірақ «Паулин» аралдардан бұрылып, дабыл алынды. Дегенмен, «Паулин» барлық аралдардың шығыс жағалауларында биік толқындарды тудырды. Үлкен аралдың, Пуна және Кау жағалауларында жоғары толқындар тіркелді. Осының салдарынан, шайылып кеткен қалдықтардан кейбір жолдар уақытша жабылды.

Рик дауылы

Салина-Круздың оңтүстігіндегі жылы сулар үстінен батысқа қарай баяу қозғалған тропикалық толқын. Батысқа қарай қозғалғанда, EPHC 1 қыркүйекте 0000 UTC-де тропикалық депрессияның он сегізін күшейтті. 2 қыркүйекте түскі уақытта депрессия Рик тропикалық дауылға айналды. Бастапқыда, одан әрі күшейуі баяу болды; дауыл құрлықтан 1000 миль (1609 км) қашықтықта орналасқанға дейін дауыл мәртебесіне жетпеді. Бірнеше күн бұрын Паулиннің салған жолымен қозғалған күшті дауыл солтүстік-батысқа қарай жылжыды. 10 қыркүйекте әлсіреу үрдісі басталды; Рик дауылы тез нашарлай бастады. 11 қыркүйекте Рик тропикалық даулы әлсіз төменгі деңгейлі циркуляциямен бірге бірікті, бірақ одан кейін де бірнеше күн бойы сақталды. Дауыл аралдарға жақындап, үлкен толқынға қарсы ескерту шығарылды. Рик дауылы Паулинге қарағанда ертерек солтүстікке бұрылса да, толқындар көтерілді. Батысқа қарай қосымша 18 сағат жылжығаннан кейін, ол Бая Калифорнияның батыс жағалауындағы күшейген төмен қысымдық аймақтан туындаған күрт солтүстік-батысқа, содан кейін батыс-солтүстік-батысқа бұрылыс бастады. Бірақ бұл болған жоқ. Вальдо келгенге дейін, Фуэрте өзенінің тасып кетуіне дайындық ретінде Мексика армиясы күшке салынды. Көптеген егістік жерлер мен 600 үй қирады. Штат бойынша барлығы 10 000 адам үйсіз қалды. Суық фронтпен бірге Вальдо Канзастағы үлкен су тасқынына себеп болды, көптеген өзендер мен арналар жағалауларынан асып кетті. Бір адам тікелей себепті қайтыс болды және бір қалада шамамен 15 адам үйлерінен эвакуацияланды. Канзас-Ситиде Вальдо жолдарда 1 фут (0 метр) су тудырды, бірақ жақын жердегі үйлерге едәуір зиян келтірмеді. Седжвик округінің өрт сөндіру қызметі су тасқынынан 35 адамды құтқарып алды. Вальдомен байланысты жаңбырдан туындаған су тасқыны Жаңа Мексиканың оңтүстік үштен бірін қамтыды. Зардап 100 000 – 1 миллион доллар (1985 жылғы АҚШ доллары) аралығында бағаланды, көбінесе егіндіктерге, жолдарға және ғимараттарға келген зиянды қамтыды. Жалпы алғанда, Вальдоның жаңбыры Атлант мұхитындағы Глория дауылымен салыстыруға болады.