Кіріспе

Роберт Луис Стивенсон сөздерімен теңіз әні. "Dead Man's Chest" (сондай-ақ "Fifteen Men on the Dead Man's Chest" немесе "Yo, Ho, Ho (And a Bottle of Rum)" деп те аталады) – Роберт Луис Стивенсонның "Қазына аралы" (1883) романынан бастау алған көркем теңіз әні. Ол 1891 жылы Луисвилл курьер журналында жарияланған Янг Э. Эллисонның "Derelict" атты өлеңінде кеңейтілді. Одан бері ол түрлі формаларда көптеген кейінгі өнер туындыларында қолданылып келеді.

Өмірбаян

Стивенсон "Өлі адамның сандығы" деген атауды Чарльз Кингслидің кітабындағы Виргин аралдары атауларының тізімінен тапты, бұл атау, мүмкін, Ұлыбританиялық Виргин аралдарындағы Питер аралының жанындағы Dead Chest аралына сілтеме жасаған. Стивенсоннің айтуынша, "Асыл қазына аралы Кингслидің "Соңғы кездесу: Батыс Үндістандағы Рождество" (1871) кітабынан туды; мен сол кітаптан "Өлі адамның сандығы" деген идеяны алдым – ол мен үшін бастама болды". Яғни, Стивенсон Кингслидің кітабындағы атаулар тізімінен "Өлі адамның сандығы" деген үш сөзді көріп, осы идея оның ойында "тұқым" болып қалыптасып, кейін романға айналды.

Түрлі түрлері және басқа да қолданылулары

Әнді Жас Э. Эллисон 1891 жылы «Луисвилл курьер журналында» жарияланған «Derelict» атты 3 тармақты өлеңге ұзартты. Тағы бір нұсқасы «Билли Бонстың қиялы» деп басылып шықты. Сонымен қатар, «Қазына аралының» венгр тіліндегі аудармасында бұл тіркес «өлген адамның кеудесіне жеті (адам)» деп келтірілген; бұл сандар ағылшын тіліндегі ұйқас пен буынға қатысты түпнұсқаға ең жақын әсер берген болып көрінеді. Көптеген авторлар «Қазына аралына» преквелдер мен жалғастар жазды. Мұндай мысалдың бірі – Р. Ф. Делдерфилдтің «Бен Ганннің басынан өткендері» (1956), онда Бен Джим Хокинске әннің «Ливард аралдарындағы» «өлген адамның сандығы» деп аталған орынға сілтеме жасайтынын айтады, ол «көбінесе қабір тәрізді, ұзын, биік тас» болатын. Дельдерфилдтің әңгімесінде ән он бес қарақшы туралы, олар сонда кеме апатына ұшырап, көптеген шарап бөшкелерін құтқарып алған, бірақ азық-түлікке ие болмаған және құтқарылғанда «барлығы мас күйде» болған. Португалиялық ақын Фернандо Пессоа (1888–1935) Стивенсоннің өлеңінен бірнеше үзінділерді «Теңіз жырларында» (Ode Marítima) келтіріп, «Ұлы қарақшының әні» туралы ұзақ түсіндірме қосты.