Кіріспе

Bio Dome – 1996 жылы шыққан американдық комедиялық фильм. Режиссері – Джейсон Блум. Оны Американың кино корпорациясы 8,5 миллион долларлық бюджетпен түсірді және Metro Goldwyn Mayer кинотеатрларда көрсетті. Фильмнің сюжеті екі ұқыпсыз, ақылы төмен жалқау жігіт туралы. Олар саяхат барысында, өздері сауда орталығы деп ойлаған жерде дәретхана іздейді. Бірақ ол сауда орталығы емес, "био-купол" болып шығады – жабық экологиялық жүйенің бір түрі. Онда бес ғалым бір жылға герметикалық түрде жабылуға дайындалып жатыр. Фильмде экологиялық тақырыптармен қатар, есірткі қолдану, жыныстық мәнерлеп сөйлеу және әжуалық көріністер бар. Фильмде Стивен Болдуин мен Поли Шор басты рөлдерде ойнаса, Роджер Клинтон мен Патрисия Хёрст сияқты жұлдыздар эпизодтық рөлдерде түскен. Джек Блэк пен Кайл Гасс алғаш рет Tenacious D тобы ретінде экранда өнер көрсетіп, Bio Dome арқылы әлемдік деңгейде танымал болды. Фильм Солтүстік Америкада 13 миллион доллар табыс әкелді. Bio Dome сыншылар тарапынан жазғырылып, Metacritic сайтында 1/100 рекордтық ең төмен баға алды. Көптеген адамдар оны ең нашар фильмдердің бірі деп санайды. 2013 жылы Стивен Болдуин Паули Шормен фильмнің жалғасын түсіру мүмкіндігін талқылағанын айтты, онда Бад пен Дойлдың балалары, олардың кейіпкерлері жайлы әңгіме болар еді.

Сюжет

Ең жақсы достар Бад "Скиверл" Макинтош пен Дойл "Стабс" Джонсон Аризонада бірге тұрады, бірақ олардың экологиялық көзқарастас қыздары Джен мен Моник олардың жауқаздығына шыдамай, тастап кетеді. Үйге қайтып келе жатқанда олар Био-Дөңгелекке тоқтайды, онда ғалым доктор Ноа Фолкнер командасын бір жылға сыртқы байланыссыз жауып тастауға дайындалып жатыр. Био-Дөңгелекті сауда орталығы деп қателесіп, Бад пен Дойл дәретханаға кіру үшін ішке кіреді, бірақ ғалымдармен бірге жабылып қалады. Жобаның инвесторы доктор Лики оларды тауып алып, шығарып тастауды талап етеді, бірақ доктор Фолкнер бұл эксперименттің мәнін жояды деп, бас тартады, сондықтан Бад пен Дойл ішінде қалады. Алғашқыда жағдай жақсы болып көрінсе де, бұл қателік екені дәлелденеді, өйткені Бад пен Дойл әдеттегі әрекеттерін жалғастырып, өздеріне зиян келтіреді және ғалымдардың көптеген жобаларын бұзады. Ғалымдар доктор Фолкнерге жалбарынады, бірақ ол екеуі құпия қоймадағы дәмді тағамды тауып, күлдіретін газда эксперимент жасағаннан кейін ғана келіседі. Екеуі де шөлдік аймаққа қуылады, ал үш күндік оқшауланудан кейін терезедегі құлыптан кілтті тауып, артқы есікті ашып, Био-Дөңгелектен қашып шығады. Бад пен Дойл Дөңгелекке пицца тапсырысы алғанда, Джен мен Моник басқа ер адамдармен экологиялық кешті өткізіп жатқанын біледі, сондықтан оларды қайтару үшін Био-Дөңгелектің ішінде одан да керемет кеш ұйымдастыруға шешім қабылдайды. Бірақ кеш күтілмеген салдарға әкеледі. Эксперимент хаоске ұшырайды, ал Джен мен Моник жігіттерден бас тартады. Ғалымдар есіктен шөлге қарай шығуға дайындалады, бірақ олардың ақымақтығын түсінген Бад пен Дойл араласып, барлығының қалуын және Дөңгелекті толыққанды қалпына келтіруін талап етеді, өйткені нағыз әлем де қазір таза емес екенін, ал Дойл соңғы шара ретінде кілтті жұтып қояды. Топ жағдайды түзетіп, Дөңгелекті бірге жөндеуге кіріседі, ал жігіттер мен ғалымдар команда ретінде бірігіп, Бад пен Дойлдің Дөңгелекті қалпына келтіруге салған күш-жігері көп ұзамай Моник пен Дженді қоса алғанда, көптеген жанкүйерлер мен қолдаушыларды тартады. Осы уақытта кештен кейін жоғалып кеткен доктор Фолкнер есінен шығып, кокос жаңғақтарының ішіне жарылғыш заттарды салып, Дөңгелекті жарытуды жоспарлай бастайды. Бірнеше ай өткеннен кейін және Жер күні жақындағанда, Бад, Дойл және команда Дөңгелекті толыққанды қалпына келтіреді, бірақ есіктер қайта ашылғанға дейінгі түнде Бад пен Дойл доктор Фолкнерді тауып, одан кешірім сұрап, жағдайды түзеуге тырысады. Ол екеуіне есікті ашу салтанатына пиротехникалық құрылғылар орнатып жатқанын айтады және оларды шын мәнінде бомба екенін білмей, заттарды орналастыруға көмектеседі. Бад пен Дойл бомбалармен жалғыз қалғанда, олар кокостың бірін лақтырып ойнайды, ал қашықтан лақтыру әрекеті сәтсіз аяқталып, олардың қауіпті екенін анықтайды. Олар басқаларын ескертіп, Дөңгелектен ерте шығуға тырысады, бірақ сағат нөлге жеткенше есікті ашу мүмкін емес, сол кезде бомбалар жарылады. Бад пен Дойл доктор Фолкнерді тауып, бомбаларды деактивациялауға мәжбүрлеу үшін Дөңгелекке қайта жүгіреді. Оларды қуғаннан кейін, оны есінен танытып, қашықтан басқару пульті арқылы кокостарды өшіреді. Био-Дөңгелек эксперименті аяқталғаннан кейін, команда енді ашылған есіктен шығуға дайын болады, бірақ олар сыртқа шыға бастағанда, доктор Фолкнер соңғы кокос бомбасымен оралып, аяғынан тайып, бомба кіреберісте жарылады. Бад, Дойл, Джен және Моник Био-Дөңгелек ғалымдарымен қоштасып, Дойл тағы да дәретханаға баруға мәжбүр болғанда, машина құпия ядролық электр стансасына қарай келе жатқаны көрінеді. Осы уақытта доктор Фолкнер Дөңгелектен шөлдегі терезе есігі арқылы қашып, Дойл жұтып алған кілтті алып, полициядан қуғынға түседі.

Өндіріс

Фильм Coutts & Co. компаниясы Американың Мошендық Фильмдер Корпорациясына берген қарыз есебінен қаржыландырылды.

Шығару

Bio Dome Солтүстік Америкада 13,4 миллион доллар табалдырысын өтті. Metacritic-те 10 сыншының пікіріне сүйене отырып, 100 балдық шкалада 1 балл алды, бұл "көбінесе ұнамауды" көрсетеді. Бұл рейтингке ие болған он бір фильмнің бірі; қалған 10 фильм: 10 Rules for Sleeping Around, Chaos, inAPPropriate Comedy, Not Cool, The Singing Forest, The Garbage Pail Kids Movie, Death of a Nation, Hardbodies, Mother's Day және United Passions. CinemaScore сауалнамасы бойынша көрермендер фильмге A-дан F-қа дейінгі шкалада B− бағасын берді.

Variety журналынан Леонард Кладі былай жазды: "Бұл ешқандай жағынан шабыттандырмаған безуделік емес. Сценарий де, режиссура да идеяға сай келмейді, ал фильм күшті мәселелер мен қате ниеттердің орынсыз пародиясн емес, "био" деградациялық қоқысқа айналады." Entertainment Weekly журналынан Оуэн Глейберман фильмге F бағасын беріп, "Шор фильмдеріне қатысты кез келген ақылды көрерменнің үміті төмен болса да, бұл тек ең ақымақтық деңгейде бағаланады" деді. The New York Times газетінен Стивен Холден оны "барлық жағынан тиімсіз" деп сипаттады. Business Insider-ден Трэвис Кларк сыншылар мен көрермендердің пікіріне сәйкес, оны "барлық уақыттың ең нашар 3 фильміне" қосты.

Марапаттар

1996 жылғы "Алтын малина" сыйлығының салтанатында Шор "Ең нашар актер" номинациясы бойынша "Раззи" сыйлығын Том Арнольдпен бөлісіп жеңіп алды, екеуі де "Биг Булли", "Карпул" және "Ақымақтар" фильмдеріндегі рөлдері үшін танылды. 1996 жылғы "Stinkers Bad Movie Awards" сыйлығында фильм үш номинацияның екеуінде жеңіске жетті: "Ең нашар экрандық шаш үлгісі" (Стивен Болдуин үшін) және "Ең көңілсіз комедия". Шор да "Ең нашар актер" номинациясына ұсынылған болатын, бірақ сол үш фильмдегі рөлдері үшін Том Арнольдқа есе жіберді.

Болашақтағы жалғасы

2013 жылдың 18 желтоқсанында Стивен Болдуин Манкоу Мюллердің радио/телешоуында сұхбатта болып, Паули Шормен олардың кейіпкерлері Бад пен Дойлдың балалары туралы фильмге сіквел жасау мүмкіндігін талқылап жатқанын мәлімдеді. Сондай-ақ, ол өзінің Bio Dome фильміндегі рөлі үшін өзге фильмдердегі рөлдерінен гөрі көбірек танылатынын айтты. 2017 жылдың 17 қаңтарында Variety журналында жарияланған сұхбатында ол сіквел жасауға деген ниетін қайталады, Шор мүдделі екенін және ол қаржыландыруға ие екенін, бірақ студияның келісімін алуда екенін жеткізді.