Кіріспе
Жаңа Зеландияда 1909 және 1972 жылдар аралығында ерлер үшін міндетті әскери оқыту (CMT), шақырудың бір түрі, қабылданды. Бұған дейін және содан бері Жаңа Зеландиядағы әскери оқыту ерікті болып келеді.
Колониялық дәуір
Қоныс аударушылардың әскери даярлығын талап ету колонияның алғашқы күндері басталды. Бұл мәселе қоныс аударушылардың атыс қаруына үйренбегендіктен, қажет болған жағдайда өздерін қорғауға қабілетсіз болуы мүмкін деген алаңдаушылықты тудырды. 1843 жылға дейін талқылаулар жалғасты, содан кейін Веллингтонда губернатордың рұқсатысыз милиция құрылды, бұл губернаторды милицияны тарату үшін Веллингтонға әскер жіберуге мәжбүр етті. Одан әрі пікірталастар жүргізілді және 1845 жылдың наурыз айында заң шығарушы орган 1845 жылғы Милиция туралы ережені қабылдады, бұл губернаторға қажет болған жағдайда милиция құруға мүмкіндік берді. Оқу тек қажет болған кезде ғана жүзеге асырылатын болды. Ережеде белгіленген талап: 18 және 60 жас аралығындағы, британдық азаматтар, аборигендер емес, колонияда тұратын әрбір ер адам осындай милицияда қызмет етуге міндетті. 7-тармада босатылғандардың арасында «Жоғарғы сот судьялары, Заң шығару кеңесінің барлық мүшелері, барлық дін қызметкерлері, священниктер, дін министрлері және катехизаторлар» болды. Сонымен қатар, 9-тарма бойынша Полиция судьясы мұндай наразылықтарды тыңдағаннан кейін, аталған тізімнен милиция ретінде қызмет етуге міндетті емес барлық адамдардың, сондай-ақ ақыл-есі дұрыс емес, саңырау, соқыр, сал болған немесе кез келген басқа да денсаулық мәселесімен ауырған адамдардың аттарын алып тастауға құқылы болды, бұл оларды осындай милицияда белсенді қызмет етуге жарамсыз етеді. Бұл заңның алғашқы маңызды қолданылуы 1858 жылы Нью-Плимут қаласында болды, онда 400 тұрғын шақырылды. 1858 жылдың 28 мамырында Милиция туралы 1858 жылғы заң ережені алмастырды, бірақ жоғарыда аталған тармақтардағы сияқты ережелерді сақтап қалды. Шақыруды орындамағандарға ақшалай айыппұлдар тағайындалды. 1860 жылдардың басында басталған жер соғыстарының нәтижесінде, заң 1865 жылы 1865 жылғы Милиция туралы заңмен ауыстырылды. Жаңа заң бойынша, ең жоғары жас 60-тан 55-ке дейін төмендетілді және Жаңа Зеландияда үш айдан астам тұрған барлық еркек азаматтар тіркеуге алынды. Босатылған мамандықтар тізімі кеңейтілді, милиция үш деңгейлі басымдыққа бөлінді: үйленбеген ерлер және балалары жоқ жесірлер, 18 мен 40 жас аралығындағы; балалары бар жесірлер және 18 мен 40 жас аралығындағы үйленген ерлер; әйел туыстарының асырауында екенін дәлелдей алатын үйленбеген ерлер; және 40 мен 55 жас аралығындағы ерлер. Заңға сәйкес келмеу үшін жазалар императорлық заңнамада қарастырылған жазаларға сәйкес айтарлықтай қатал болды. 1865 жылғы заң күшін жойып, оның орнына 1870 жылғы Милиция туралы заң қабылданды. Босатылған мамандықтар сәл өзгертілді, жұмысқа қабылдау жасы 18-ден 17-ге дейін төмендетілді және басымдық деңгейлері бойынша жіктелімдер тек жас топтарына өзгертілді: 17-30 жас, 30-40 жас және 40-55 жас. Заңдағы жазалар негізінен айыппұл түрінде сақталды.
Every man except as hereinafter excepted, between the ages of (18) years and (60) years, being a British subject, and not an aboriginal native, who shall reside within the colony, shall be liable to serve in such militia Those exempted under clause 7 were "Judges of the Supreme Court, all members of the Legislative Council, all clergymen, priests, ministers of religion, and catechists". In addition under Clause 9 the Police Magistrate shall have power, after hearing such objections, to strike out of the said list the names of all persons who shall not be liable to serve as militiamen, and also of such as are afflicted by lunacy or unsoundness of mind, or deafness, blindness, lameness, or by any other disorder that may render them unfit for active service in any such militia ". The first significant use of this legislation was at New Plymouth in 1858, when 400 residents were called up. On 28 May 1858, the Militia Act 1858 replaced the ordinance, but retained the same provisions as the above clauses. Monetary penalties were introduced for not complying with the call up. As a result of the land wars commencing in the early 1860s, the Act was replaced in 1865 by the Militia Act 1865. The new Act changed the requirement to register by reducing the maximum age from 60 to 55 and by including all males who had resided in New Zealand for more than three months. The list of exempted professions was expanded, with the militia being classified into three levels of priority, ranging from unmarried men and widowers without children, between eighteen and forty years of age; widowers with children, and married men, between 18 and 4/ years of age, unmarried men who could prove that female relatives were dependent upon them for their support; and men between 40 and 55 years of age. Penalties for failing to comply with the Act became considerably tougher, with reference to penalties under Imperial legislation. The 1865 Act was repealed and replaced by the Militia Act 1870. The exempted professions were slightly amended, the starting age was lowered from 18 to 17 and the classifications for levels of priority changed to solely age groups: 17 to 30 years, 30 to 40 years and 40 to 55 years. Penalties in the Act remained mainly fines.
Ресейдің қорқынышы Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін
1880 жылдардағы орыс қорқынышымен милиция туралы заң күшін жойды, ал 1886 жылғы Қорғаныс заңы тұрақты әскери күш құрды. Милицияға қатысты өзгерістер қызмет етуге жарамдылардың қатарын маорилерді қоса кеңейтті, босатылған мамандықтарды сәл өзгертті және үйленген, 17-ден 30-ға дейін немесе 30-дан 40-қа дейін жасқа толған адамдарды үйленбегендерге қарағанда бір саты төмен басымдыққа ие етіп, басымдықтарды қайта қарады. 1880-ші жылдардың соңында Англиядағы Лорд Вулсли сияқты адамдар және Жаңа Зеландияда хабарланғандар, жастардың міндетті әскери дайындығын жалпыға бірдей енгізуге шақыруды бастады. Швейцария мұндай жүйенің табысты үлгісі ретінде ұсынылды. Екінші Бур соғысына дейін бұл мәселе қайтадан баспасөзде көтеріле бастады. 1903-1904 жылдары Корольдік комиссия Жаңа Зеландияның қорғаныс қажеттіліктерін қарастырып, барлық денесі сау еркектердің қару қолдануға оқытылуы керек деген қорытындыға келді. 1905 жылы Австралияда Австралия Ұлттық қорғаныс лигасы құрылды, оның мақсаты – швейцариялық үлгіде жастар мен ерлер үшін міндетті әскери дайындықты енгізу. Бұл ұсыныс бұрынғы милициядан қажет болған кезде ғана емес, тұрақты түрде ұйымдастырылуы керек болғандықтан ерекшеленді. Австралияның бұл қадамы туралы Жаңа Зеландияда кеңінен хабарланды. 1906 жылы Жаңа Зеландияның Ұлттық қорғаныс ұйымы ұқсас мақсаттармен құрылды. Ұйым барлық 21 жасқа дейінгі ұлдар мен жасөспірімдерді міндетті түрде оқытуды жақтады. 1907 жылы Австралияда кәсіби одақтардың, социалистік партиялардың және басқалардың қарсылығына қарамастан міндетті әскери дайындыққа көшу басталды. 1908 жылдың қыркүйегінде Австралия Парламентіне заң жобасы енгізілді. Жаңа Зеландияның 1908 жылғы сайлау науқаны кезінде премьер-министр сэр Джозеф Уорд халыққа міндетті әскери дайындықты күштеп енгізуге қарсы екенін мәлімдеді.
1909 жылғы қорғаныс туралы заң
Уорд пікірін өзгерткен сияқты, өйткені 1909 жылғы сәуірде ол үкіметтің 21 жасқа дейінгі жастар үшін міндетті әскери оқытуды енгізуді ниеттенгенін жариялады. Бұл идеяға эпизодтық қарсылықтар болды, бірақ бұл анық түрде азшылықтың пікірі еді. Веллингтонда социалистерден айқын қарсылық болды. Достар қоғамы Уордқа ар-ұжданға қарсылық білдірушілер мәселесін көтерді. 1909 жылғы Қорғаныс заңының 35-бабы 12-14 жас аралығындағыларға (Кіші кадеттер), 14-18 жас аралығындағыларға (Үлкен кадеттер), 18-21 жас аралығындағыларға (Жалпы оқу бөлімі) және 21-30 жас аралығындағыларға (Қор) жалпы оқыту талаптарын енгізді. Заңның 92-бабына сәйкес діни нанымдарына байланысты ар-ұжданға қарсылық білдірушілерге бостандық берілді, бірақ тек әскери қызметте жауыгерлік емес міндеттерді орындау шартымен. Заңға бағынбау айыппұлға және оны төлемегендер үшін әлеуетті түрме жазасына әкелуі мүмкін. Заң сонымен қатар көптеген жаңа құқық бұзушылықтарды енгізді, олардың бірқатары оқытылып жатқандардың мінез-құлқына бағытталған. 1912 жылғы Қорғаныс заңына түзетулер енгізу арқылы 35-баптың (а) тармағы жойылды, соның салдарынан 14 жасқа дейінгілерді оқыту талабы алынып тасталды. Заңға қарсылық білдірушілердің пікірі әртүрлі болды, мысалы, методистер кеңірек ар-ұжданға қарсылық білдіру ережесін қабылдауды талап етті, ал тоқымашылар мен металл өңдеушілердің кәсіподағы міндетті талаптарды жоюды талап етті. Реджинальд Уильямс сияқты милитаризмге қарсылар, Пассивті қарсыластар одағынан және Ұлттық бейбітшілік кеңесі де міндетті оқытуға қарсы сөйледі. Олардың барлығы көпшілік пікірінде азшылықта болды, өйткені ар-ұжданға қарсылық білдірушілер көбінесе жалтақтап жүргендер ретінде қарастырылды. Шараларға саяси қарсылық социалистер мен Еңбек федерациясынан келді.
Қылмыстық іс жүргізу
Мәжбүрлі әскери дайындық және әскери қызметке қатысты бұзушылықтар үшін қудалаудың саны 1911 жылы 28, 1912 жылы – 3 187, 1913 жылы – 7 030, 1914 жылы – 6 321, 1915 жылы – 3 136, 1916 жылы – 2 478, 1917 жылы – 2 342 және 1918 жылы – 1 501 болды. Заң бойынша қудалаудан өзге, кейбір жергілікті билік органдары мәжбүрлі әскери дайындыққа қарсы үнқағаздарды таратуға тыйым салатын қағидаларды қабылдады.
Жою
Қорғаныс заңының міндетті әскери дайындыққа қатысты ережелері 1930 жылы Ұлы депрессия салдарынан күштен шығарылды. 1931 жылдың шілдесінен бастап ерікті оқыту енгізілді. Осы кезеңде орта мектеп оқушылары аптасына бірнеше сағат әскери дайындықтан өтті. 1939 жылдың мамырында Еуропадағы жағдайдың ушығуына байланысты ерікті әскери резерв құрылды.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 1939 және 1940 жылдары шетелдегі қызметке екінші және үшінші эшелондарды толықтырудағы қиындықтар, сондай-ақ 1940 жылғы мамырдағы одақтастардың басынан өткен апаттар үкіметті 1940 жылғы 18 маусымда, Қорғаныс заңына және 31 мамырдағы Төтенше жағдайлар туралы ережелерге түзетулер енгізуге негізделген Ұлттық қызметтің Төтенше ережелері арқылы әскерге шақыруды қайта енгізуге мәжбүр етті. 18 мен 46 жас аралығындағы ер адамдар қайтадан сайлау арқылы әскерге шақырылуға жарамды болды. Әскери қызметке ерікті түрде келу 1940 жылғы 22 шілдеден бастап тоқтатылды, бірақ Әскери-теңіз күштері мен Әуе күштеріне қабылдау ерікті болып қалды. 1942 жылғы қаңтардан бастап жұмысшылар еңбек ресурстарына жіберілуге немесе маңызды салаларға бағытталуы мүмкін болды. Кабинет мүшелерінің төртеуі, оның ішінде Премьер-министр Питер Фрейзер, Бірінші дүниежүзілік соғыста әскерге шақыруға қарсы болғандықтан түрмеге қамалған еді. Еңбек партиясы дәстүрлі түрде оған қарсы болды, ал кейбір мүшелер ерлерге қарағанда байлықты әскерге шақыруды талап етті. Заңнамаға сәйкес, егер үміткер соғыс басталғанға дейін санадағы келіспеушіліктерін Апелляциялық кеңеске дәлелдей алса, оларға ар-ождан бойынша босатылуға рұқсат берілді. Тек 200 өтініш мақұлданды, ал 800-і ережелерді орындамағандықтан түрмеге қамалды. Соғыс кезінде қарулы күштерде барлығы 194 мың адам қызмет етті.
1949 жылғы референдум
1949 жылы 25 мамырда премьер-министр Питер Фрейзер CMT-ның болашағы туралы референдум өткізілетінін жариялады. 1949 жылдың 3 тамызындағы нәтижелер CMT-ны қайта енгізуді күшті қолдады, 77,9% дауыспен «жақтас» және 63,5% қатысумен тіркелді. Дауыс беру нәтижелері: «Жақтас» – 568 427 (77,9%), «Қарсы» – 160 998 (22,1%), Жарамсыз/бос дауыстар. Барлығы: 729 245 (100%). Көздер: Nohlen және т.б.
Референдумнан кейін
1949 жылы күшіне енген Әскери дайындық туралы заң бойынша, 1950 жылы барлық еркектер 18 жасқа толғаннан кейін әскери қызметке міндетті болды. Олар Еңбек және жұмыспен қамту департаментінде тіркелуге міндетті болды және медициналық, гуманитарлық немесе діни нанымдарына байланысты босатылмағандар, 14 апталық интенсивті толық уақытты оқудан, үш жыл жартылай штат бойынша қызметтен және алты жыл резервте болудан өтуі керек еді. Барлығы Жаңа Зеландия Корольдік Әскери-теңіз күштерінде, Жаңа Зеландия Армиясында немесе Жаңа Зеландия Корольдік Әуе күштерінде қызмет етуге құқылы болды. Әскери дайындық туралы заң 1958 жылғы Ұлттық қызмет туралы заңмен алмастырылар алдында, барлығы 63 033 адам даярланды. 1961 жылдың наурыз айында Кит Холиоак басқаратын Ұлттық партия үкіметі 18 жастағы азаматтарды мемлекеттік қызметке тіркеуді тоқтатты. Сол жылы 1961 жылғы Ұлттық әскери қызмет туралы заң қабылданды, ол барлық еркектердің 20 жасқа толғанда Еңбек департаментіне тіркелуін талап етті. Міндетті әскери қызметке шақырылатын азаматтарды анықтау үшін туылған күндері бойынша іріктеу жүргізілді. Іріктелгендер үш айлық толық уақытты бастапқы оқудан өтуге және содан кейін үш жыл бойы жыл сайын үш апталық жартылай штат бойынша оқудан өтуге міндетті болды. Міндетті әскери дайындық мәселесі 1960 жылдары, Жаңа Зеландия Вьетнам соғысына әскери күшін жіберген кезде қызу талқылауларға түсті. Австралия немесе АҚШ сияқты елдерден айырмашылығы, Жаңа Зеландия тек кәсіби әскери қызметшілерді жіберді, бірақ соғысқа қарсы наразылықтар CMT-ны жою және Әскери қызметке тоқтау салу ұйымын (OHMS, «қарсылық» және «Оның Корольдік қызметі» екі мағынасын білдіретін сөз ойыны) құру туралы талаптарды қамтыды. Ұйым мүшелері әскери қызметтен бас тартты немесе әскери лагерьлерден дезертирлік жасады. Дезертирлердің бірі Джефф Вулфорд түрмеге қамалды. 1972 жылы Норман Кирк басқаратын жаңадан сайланған Лейбористік партия Ұлттық қызметті тоқтатты.
Бүгін
1972 жылдан бері қатарына шақыру тоқтатылды. Оны қайта енгізу туралы үн-қабарлар, әсіресе жастар арасындағы қылмыс деңгейін төмендету шарасы ретінде, сирек болған, бірақ ешбір маңызды саяси партия оны сайлауалды бағдарламасына қоспаған.