Кіріспе

Шеффилд және Ротерхам темір жолы – Англиядағы темір жол желісі, аталған екі қала арасында салынған. Солтүстік Мидленд темір жолын салу жоспарлануда еді, бірақ оның бағыты Ротерхам арқылы өтуі және Шеффилдті айналып өтуі тиіс болғандықтан, S&RR қосымша желі ретінде салынды. Ол 1838 жылы ашылды. Шеффилдте Уикерде, ал Ротерхамда Вестгейтте терминалдық стансалар ашылды. 1840 жылы NMR ашылғанда екі бағыт арасында байланыс жасалды. S&RR-дің ашылуы Шеффилдте оның бойында ауыр өнеркәсіп орналасуына ықпал етті. 1845 жылы S&RR әлдеқайда ірі Мидленд темір жолына қосылды. Уикердегі жолаушылар терминалы тар және ыңғайсыз болғандықтан, 1870 жылы Мидленд темір жолы Брэдвей туннелі арқылы Шеффилдке оңтүстіктен жаңа бағыт ашып, Шеффилдте жаңа бас станса салды. Жаңа станциядан солтүстікке қарай жүретін пойыздар S&RR бағытына қосылды, ол пайдалануда қалды. Арада жылдар өткен соң S&RR желісінен бірнеше тармақ желілер салынды, ал 1987 жылы Ротерхамда басқа желіге қосылып, ондағы орталық жолаушылар стансасына қол жеткізуге мүмкіндік берді. 2023 жылы бастапқы S&RR желісінің көбісі негізгі бағыттарда пайдаланылуда.

Өмірбаян

Болат өндірісі XVIII ғасырдың соңына дейін Шеффилдте маңызды өнеркәсіп ретінде дамыды. 1729 жылға дейін ағаштан жасалған вагондық жол қалаға көмір тасыған, бірақ 1770 жылдары ол пайдаланылмай қалды. 1774 жылы жаңа вагондық жол ашылып, көмірді қала орталығына жеткізіп, көмір бағасын едәуір төмендетті. Дегенмен, көмір иесі Норфолк герцогы осы негізде бизнесін жалғастыруға құлшынбаған сияқты, жеткізілімді тоқтатып, Шеффилдте үлкен тәртіпсіздік тудырды. Бұл мәселенің шешімі – темір жол салу еді, бірақ қиын жер бедері бұл идеяны күрделі етіп жіберді. 1830 жылы Джордж Стивенсон жобалаған Шеффилд және Манчестер темір жолы ұсынылды; төрт қарсы салмақталған көлбеу учаскелер қажет болды. Жолаушылар пойыздары ауыр әктас вагондарының төмен түсуімен жоғары көтерілетін еді; туннель ішінде өткізу тізбегі болжаныпты. Алайда, бұл жоспар одан әрі ілгерілемеді. 1834 және 1835 жылдары Ротерхам мен Шеффилд арасындағы темір жолға қатысты парламенттік заң жобалары табыссыз аяқталды, бірақ 1836 жылғы сессияда Дербиден Лидске дейінгі Солтүстік Мидленд темір жолының жобасы Парламентке ұсынылды. Шеффилд ерекше топографиялық ойысқа орналасқан, ал Солтүстік Мидленд темір жолының инженеры Джордж Стивенсон заманауи локомотивтердің тартымды күшінің жеткіліксіздігіне байланысты тік темір жол еңістеріне қарсы болды. Сондықтан оның жоспарланған желісі Шеффилдтің ішінде емес, Ротерхамдағы Масбро арқылы өтті. Бұл Шеффилдте кең қолдау таппады және Стивенсонға наразылық білдірілді, бірақ жергілікті мүдделер оның ұсынған негізгі желісіне келісіп, Шеффилд пен Ротерхам жобасын жаңартудың орынды екенін мойындады. Шеффилд және Ротерхам темір жолы 1836 жылдың 4 шілдесінде тіркелді. Сол күні Солтүстік Мидленд темір жолы да рұқсат алды, ал Фредерик Суонвик S&RR инженеры болды. Желі стандартты өлшемде салынды, көбінесе тас блоктарда орнатылған «балық қабырғалы» шойын рельстер, сондай-ақ кейбір өңделмеген ларек ағашынан жасалған тіреулер қолданылды. Станциялар Шеффилд, Гримсторп көпірі, Брайтсайд, Блэкберн Фордж, Холмс және Ротерхамда орналасқан, бірақ алғашқы күндері тек екі соңғы терминал ғана ашылды.

Ашу және ерте пайдалану

1838 жылғы 31 қазанда S&RR-дің бір жолды негізгі желісінің салтанатты ашылуы өтті, бірақ топырақ жұмыстары аяқталмаған және екінші жол төселмеген еді. Сол күні алғашқы пойыз граф Фицвильям мен басқа қонақтарды Ротерхамға жеткізді; Сот үйінде таңғы ас өткізіліп, одан кейін мерекелік сөздер айтылды. Қонақтар кейін пойызбен Шеффилдке қайтарылды. Бастапқы сапар «Wicker» станциясының «әдемі және кең сарайынан» шыққан сары вагондардан тұратын пойыз деп сипатталды. Желі 1838 жылғы 1 қарашада жалпы жұртшылыққа ашылды. Сол күні алғашқы пойызды «Жеңіс» локомотиві тартты, ол 300 жолаушыға арналған алты сары және қара вагондардан тұрды. Желі бойындағы ағаштар мен көпірлер оқиғаға келген көпшілікпен толы болды. «Жеңіс» 17 минут ішінде Ротерхамға жетті. Екінші пойыз екі минуттан кейін «Лондон» локомотивімен жолға шықты. Шеффилдтегі өнеркәсіптік өндіріс көмір мен басқа да минералдарға үлкен сұраныс тудырды, сол себепті 1839 жылғы 7 тамызда жергілікті шахталарға қызмет ететін Грейсбро каналынан Холмсқа дейінгі тармақ желісі ашылды. Оны Солтүстік Мидленд темір жолы (ол аймаққа әлі келмеген) салған және S&RR-ге жалға берген. Бұл желі граф Фицвильямның жеке теміржолдарымен байланысты. Филиалдың соңғы станциясы Парк Гейт болды, және ол орнында кем дегенде 1960 жылдарға дейін жалғасқан кокс және химия зауыты құрылды. Грейсбро каналы желісі енді S&RR және NMR арасындағы батыстан солтүстікке қарайғы қосымша байланыс ретінде жұмыс істеді, себебі Грейсбро желісі жоспарланған NMR бағытымен қатар жүру үшін салынған. NMR 1840 жылғы 1 шілдеде солтүстікке қарай Лидс қаласына қарайғы жалғасын ашты. Масбородан Дербиге дейінгі бөлік Шеффилд және Ротерхам компаниясының жүйесімен қосылу үшін жеделдетілді, бұл Шеффилдке тікелей теміржол байланысын қамтамасыз етті. 1840 жылғы сәуірде Шеффилд және Ротерхам кеңесі Солтүстік Мидленд желісінен Шеффилдке пойыздың өтуіне рұқсат беру туралы шешім қабылдады, ал S&RR кестесі осыны жеңілдету үшін түзетілді. Дербиден келген пойыздар Масборо станциясында кері бұрылды. Туризмді насихаттауға алғашқы әрекет жасалды: «Шеффилд станциясынан әрбір пойыз келген кезде (бағасы 4d) қаланың ортасынан әдемі Ботаникалық бақтарға дейін автобус жүреді». Ашылу арқасында Лондонға тікелей сапар жасау мүмкін болды, сондай-ақ таңғажайып жарнамалық акция ұйымдастырылды. S&RR төрағасы У. Викерс белдікпен жұмыс істейтін «Шеффилд» локомотивін және бір вагонды Шеффилдтен Лондонға дейінгі сапарға жіберді. Сапар 11 мамыр, дүйсенбі күні басталды және 13 мамырда жетеді деп күтілді. Викерс жұбайымен бірге Дербиге дейін жалғыз жолаушы болды, онда оларға Джордж Стивенсон және темір темір өндіруші Майкл Лонгридж қосылды. Сапар сәтті өтті, бірақ Лондон және Бирмингем темір жолы қажетті 14 күн бұрын хабарлама бермегені үшін 10 фунт айыппұл талап етті. Уишо 1842 жылы жазған хатында жолаушылар пойызы қызметінің дүйсенбіден сенбіге дейін күніне әр бағытта он төрт пойызды құрастыны, оның бесеуі NMR Масборо станциясына бағытталғанын айтты. Жексенбі күндері әр бағытта тоғыз пойыз жүрді. Ол 1840 жылдың алғашқы алты айында желі 1,560 фунт стерлинг айналымнан 290 фунт стерлинг (19%) шығынмен жұмыс істегенін хабарлады. Шындығында SA&MR өзінің желісін Шеффилдте 1845 жылғы 14 шілдеде ашты; Шеффилд станциясы Бриджхаус болды, ол кейінірек (1851) Шеффилд Виктория станциясынан батысқа қарай орналасқан. S&RR Wicker станциясын пайдаланудан бас тартса да, байланыс құрылысы мағыналы болды және ол 1847 жылғы 1 қаңтарда Бриджхаустан Уикерге дейін ашылды. Ол 1:36 қалыптағы тік еңіске ие болды және Спитал-Хилл туннелінен өтті; ол тек шектеулі тауар тасымалы үшін ғана пайдаланылды. Аймақтағы бәсекелес теміржолдар дамыған кезде, Midland Railway S&RR бәсекелес компанияға сатылса, Шеффилдке кіру мүмкіндігін жоғалтады деп алаңдады. Сондықтан S&RR Midland компаниясына берілуі керек деп шешілді. MR S&RR акционерлік капиталының 6% -ын құрайтын 150 000 фунт стерлингтік Шеффилд және Ротерхам артықшылық акцияларын шығарды. Желіні Midland компаниясына беру туралы акт 1845 жылғы 21 шілдеде қабылданды, сол күні S&RR өмірден кетуі тоқтатылды. Артықшылық акциялар 1897 жылғы акті бойынша өзгертілді.

Темір жол байланыстары

Жергілікті жердегі тұңғыш темір жол болған Шеффилд және Ротерхам темір жолының басты магистралі Шеффилд қаласындағы өнеркәсіптік дамудың маңызды орталығына айналды, сонымен қатар көптеген қосымша байланыс желілерінің негізгі арнасы болды.

Оңтүстік Йоркшир темір жолы

Оңтүстік Йоркшир темір жолы аймақта күрделі желілерді баяу құрып жатты. 1849 жылдың 10 қарашасында ол Донкастерден Суинтонға дейінгі учаскені ашты, сол жерде Мидленд темір жолымен қосылды және бұрынғы S&RR желісі арқылы Шеффилдке (Викер) дейін пойыз қатынасы болды. Күн сайын әр бағытта төрт жолаушы пойзы жүрді. 1854 жылдың 9 қыркүйегінде SYR S&RR желісімен тікелей байланыс орнатты; ол Барнслиден Вомбвеллде қайырып, Чапелтаун тармағы немесе Блэкберн аңғары желісі деп аталды. Ол Брайтсайд пен Винкобанк арасындағы Блэкберн Вэлли түйіскен жерінде S&RR желісіне қосылды. Шеффилдке (S&RR) жолаушылар тасымалы 1854 жылдың қараша айына дейін басталмады. Бұл келісімге келуде кейбір кешігулер болды, себебі Викер станциясының өткізу қабілеті шектеулі болды және ол қазірдің өзінде өте қаужұрымпаз болып кеткен.

Мидленд темір жолының Шеффилдке оңтүстік кіру жолы

Шеффилдке алғашқы кіру, болашақта Мидленд темір жолы деп аталған жол үшін, Ротерхамға барып, содан бұрынғы S&RR арқылы шығыстан Шеффилдке кіруді қамтыды. Бұл қиын жол және Уикер станциясын Шеффилдтің соңғы аялдамасы ретінде пайдалану наразылықтың себебіне айналды, және Мидленд осы мәселені шешуге бел буды. Бұл Честерфилдтің солтүстігіндегі Таптон-жанкшнынан жаңа Шеффилд станциясына дейінгі жаңа желі ретінде іске асты, және одан Гримсторп-жанкшнындағы S&RR желісіне қосылды. Джордж Стивенсонның осындай маршрутқа қарсылығы заманауи локомотивтердің мүмкіндіктеріне негізделген, бірақ сол кезде технология жетілді. Жаңа желі 1870 жылдың 1 ақпанында ашылды. Үлкен жаңа станция 1876 жылға дейін Шеффилд Жаңа Мидленд станциясы деп аталды. Сол күні Викер станциясы жолаушылар үшін жабылды.

Масбороның оңтүстік қисығы

Масбородағы S&RR және бұрынғы Солтүстік Мидленд темір жолы арасындағы байланыс солтүстікке қарай бағытталған, ал Шеффилдтің батысы мен оңтүстігі арасындағы пойыздар Ротерхамда кері жүруге немесе 1870 жылдан кейін жаңа Шеффилд станциясы арқылы өтуге мәжбүр болды. 1881 жылдың 28 қарашасында Холмс тоғысынан Масбороу Оңтүстік тоғысына дейін оңтүстікке қарай қисық салынды, бастапқыда тек жүк пойыздары үшін; жолаушылар пойыздары 1890 жылдың 1 қаңтарынан бастап бұл қисықтан жүре бастады. Кейіннен ол 1954 жылдың 5 шілдесінде қалыпты жолаушылар тасымалы үшін жабылды, ал 1978 жылы толығымен тоқтатылды.

Шеффилд аудандық темір жолы

Шеффилд аудандық темір жолы – Ланкашир, Дербишир және Шығыс жағалау темір жолы мен Ұлы Шығыс темір жолының орталық Шеффилдке қолжетімділік беруге арналған қысқа байланыс желісі болды. Ол 1900 жылғы 21 мамырда Треттон торабынан (бұрынғы Солтүстік Мидленд темір жолы бағытында) бұрынғы S&RR-дегі Бригсайд торабына дейін ашылды. Сонымен қатар, S&RR бағытынан шығатын Аттерклифте кең жүк депосы салынды. Midland Railway осы жаңа байланыстармен ынтымақтастық етті. 1960 жылдары аудандық темір жолының қысқа магистральдық бөлігі жаңа Тинсли Маршаллинг Ярдының ядросын құрады. Бұл локомотивтің оның өзі салғаны ма, әлде темір жолының өзі салғаны ма, белгісіз, бірақ Доддс 1842 жылы жеке кәсіп ашу үшін кетіп қалды. Әрине, сол кезде сұраныс ұсыныстан басып озған болуы мүмкін. Бір локомотив, 2-2-2 Agilis, 1839 жылы Фентон, Мюррей және Джексон компаниясымен жеткізілді, олар тағы бір Ротерхэмді де жеткізді, ол Лидс қаласындағы Бингли және компаниясымен субконтракт бойынша салынды. 1840 жылы Дэви бауырлары "Шеффилд" локомотивін ұсынды, ол сол қалада салынған алғашқы локомотив болды делінеді. Бұл Уильям Виккерс мырзаның жобасымен жасалған алты дөңгелекті локомотив еді. 5 фут 6 дюймдік жетек дөңгелектері төрт дюймдік белдіктермен байланыстырылған, бұл барлық дөңгелектерге тарту күшін қамтамасыз етті. Кейіннен ол, деп есептеледі, стандартты үлгіге айналдырылды. 1840 жылға қарай желіде алты локомотив болды, барлығы алты дөңгелекті, олардың бірін немесе бірнешеуін Роберт Стивенсон және компаниясы жеткізді. Қызметтер үш класс вагонмен басталды, бірақ екінші класс тез арада жойылды. Бірінші класс әдеттегідей үш бөліктен тұрды, әр бөлігінде алты адамға арналған орындар болды және Лош патенттелген дөңгелектерімен жабдықталған. Үшінші класс вагондарының екеуінен басқасы жабық болды және шамамен 40 жолаушыны, мүмкін тұрып, тасымалдады және әдеттегі құйма темір дөңгелектеріне ие болды. Бір қой вагонынан басқа барлық жүк вагондары көмір иесі, граф Фитцуильямға тиесілі болды.

Қазіргі тарих

Уикер станциясы 1870 жылдың 1 ақпанында жаңа Шеффилд станциясы ашылғанда және оңтүстіктен келген жаңа магистральдық желі іске қосылғанда жолаушылар тасымалына жабылды. Уикер 1965 жылдың 12 шілдесіне дейін жүк станциясы ретінде жұмыс істеді. Ротерхэмдегі Вестгейт станциясы 1952 жылдың 6 қазанында барлық қозғалысқа жабылды. Алғашқы S&RR желісінің қалған бөлігі Шеффилд пен солтүстік арасындағы маңызды магистральдың бір бөлігі ретінде пайдаланылуда.