Кіріспе

1967 жылы Майкл Ривз түсірген британдық фильм. «Солдаттар» – 1967 жылы Майкл Ривз режиссерлік жасаған британдық ғылыми фантастикалық/қорқынышты фильм, басты рөлдерде Борис Карлофф, Кэтрин Лейси, Иан Огилви және Сьюзан Джордж. Алғашқы сюжет және сценарийді Джон Берк құрастырып, жазған.

Сюжет

Доктор Маркус Монсеррат - гипнозмен айналысатын қарт дәрігер. Ол әйелі Эстель Монсерратпен бірге тұрады. Ол басқа адамның өмірін гипноз күшімен бақылауға және сезінуге мүмкіндік беретін құрылғыны ойлап тапты. Олар кез келген жасты сынақ субъектісі ретінде қабылдайды. Доктор Маркус Монсеррат Майк Росконы таңдап алып, үйіне шақырады, оған "жаңа тәжірибе" ұсынады. Ол құрылғыны Майкке қолданады және процедура сәтті өтеді: ол және Эстель Майк сезінетіннің бәрін сезінеді және оны басқара алады. Операциядан кейін олар Майкты алыстан эксперимент жүргізуге жібереді. Майк клубқа оралады, онда оны қыз досы Николь күтіп тұр. Майк Никольді өз пәтеріне алып барып, бассейнге жүзіп барады. Маркус пен Эстель Майк сезінетін барлық нәрсені сезінеді. Маркус өз еңбегін жариялағысы келсе, Эстель жоғалған уақытты қалпына келтіріп, жаңа нәрселерді тәжірибеге түсіргісі келеді. Ол күмәнді Маркусты Майкпен келісімін жалғастыруға көндіреді. Келесі күні Эстель дүкенде теріден тігілген жакетті көріп, Маркусты Майкқа жакетті ұрлауға көндіреді. Маркус бұны қайталамау шартымен келіседі. Майк Никольдің үйінде болғанда, Эстель мен Маркус Майкқа жакетті ұрлатуды тапсырады. Майк Никольға хабарламай кетеді, ол Аланмен түнгі клубқа баруды шешеді. Полиция қызметкері араласқанына қарамастан, Майк жакетті ойдағыдай ұрлайды. Эстель олардың өздері қалаған нәрсені ешбір зардапсыз жасай алатынын түсінеді. Эстель жылдамдықтың қызығын сезінгісі келеді. Естель мен Маркус Майкқа Аланның велосипедін алып, Никольмен бірге өте жылдам жүгіруді ұсынады. Алан Майкпен бетпе-бет келгенде, Эстель Майкты өзіне және оның бастығы Ронға шабуыл жасауға мәжбүр етеді. Эстель бұл оқиғаға қуанады, бірақ Маркус шоққа түседі. Ол ұрысқа жол бермеуге тырысады, бірақ Эстельдің ақыл-ойы күштірек болып шығады. Маркус Эстельмен бетпе-бет келгенде, Эстель Маркусқа шабуыл жасап, экспериментті жоюға кедергі келтіреді. Майк Эстель мен Маркустың оны бақылағанынан кейін есінен танып қалады. Бірде Майк досы Одриге барады, бірақ Эстель оны өлтіреді. Кейін Майк түнгі клубқа барып, поп әншісі Лорамен байланысады. Алан мен Николь Майктың Лораны түнгі клубтан алып шығып жатқанын көрді. Ерлі-зайыптыларды такси бос көшеге тастайды, онда Майк Лораға ән айтуды бұйырады. Ол оның нұсқауларын орындамаса, оны да өлтіреді. Келесі күні Алан Никольге Майк қыздарды өлтірген болуы мүмкін деп ойлағанын айтады. Алан полицияға хабарласады, бірақ Николь оны алдымен Майкпен сөйлесуге көндіреді. Полиция такси жүргізушісінің көмегімен Майктің ізін табады. Алан мен Николь Майкпен Лора туралы сөйлеседі, бірақ Майк ештеңе есіне түсірмейді. Эстельдің әсерінен Майк қайтадан Аланға шабуыл жасап, көлікпен қашып кетеді. Полиция тергеушілері Майкті іздестіріп, кейіннен Маркус Эстелдің бақылауына кедергі жасайды. Майктың көлігі апатқа ұшырап, өртеніп кетеді. Естел мен Маркус екеуі де өрттен қайтыс болды.

Өндіріс

Ривз және оның балалық шағындағы досы Том Бейкер Карлоффтың талабы бойынша, оның кейіпкері көбірек мейірімді көрінсін деп, сценарийдің бір бөліктерін, соның ішінде соңын қайта жазды. Берк негізгі сценарий авторы деген атақтан алынып, "идея авторы" ретінде көрсетілді.

Қабылдау

The Monthly Film Bulletin журналында былай деп жазылған: "Егер Майкл Ривздің екінші фильмі «Қанды аңның кек алуы» (1966) фильмінен кейін күтілгендей әсер етпесе, бұл, мүмкін, режиссердің жұмысын тұрақсыз камера және ерекше көзге түспейтін түстердің салдарынан әлсіретуінен болар. Дегенмен, Ривз фильмнің екінші жартысында, әсіресе Кэтрин Лейсидің керемет жағымсыз рөлінің (Карлофф әдеттегідей сенімді, бірақ сәл шаршаған) және Эстельдің тәжірибеге деген құштарлығының күшейе түсуін шынайы садизммен көрсететін сценарийдің арқасында айтарлықтай жаңылғыштық тудырады: әуелде бассейнде ойын-қуаныш, содан кейін мотоциклмен жол бойы шапқындау, алғашқы қатыгездік пен екі құрбан, біріншісі қайшымен жасалған шапшаң қылмыс, екіншісі одан да ақырын және алдын ала қорқыту арқылы жасалған. Жекелеген сахналарға немесе композицияға қарағанда жалпы әсері күштірек («Қанды аңның кек алуынан» айырмашылығы), бірақ «психоделикалық тәжірибе» өте жақсы орындалған, құрбанның беті түстердің дақтарына айналып кетеді". Rotten Tomatoes сайтында фильм 13 рецензияға негізделген 100% мақұлдау рейтингіне ие, ал салмақты орташа бағасы 7.3/10 құрайды. Internet Movie Database сайтында фильмге 10 балдық шкала бойынша 6.4 бал берілген.

Марапаттар

Өзінің ойнаған рөлі үшін Кэтрин Лейси 1968 жылы Триест ғылыми-фантастикалық кинофестивалінде «Күміс астероид» сыйлығымен «Үздік актриса» атанымына ие болды.

Сиқыршылар: Бастапқы сценарий

Джон Берк 2011 жылы қайтыс болғаннан кейін, оның мүлкі Джонның досы, редактор Джонни Мейнске екі қорап заттарды жіберді. Ол материалды қарап, түпнұсқа сценарийдің аяқталған фильмнен едәуір өзгеше екенін анықтады. Бёрк бұрын Мейнске Майкл Ривздің оған сценарий авторы ретінде көрсетілмеуіне келіспегенін айтқан еді, бірақ қораптарда осы фактіні растайтын бірнеше адвокаттардың хаттары да болды. Содан кейін Мейнс PS Publishing компаниясына жүгінді, олар түпнұсқа сценарийді, жоспарды, хаттарды және басқа да құжаттарды жариялауға келісті. Мэттью Свиттің кіріспесімен және Ким Ньюман, Бенджамин Халлиган мен Тони Эрншоутың қосымша материалдарымен толықталған кітап 2013 жылдың қазан айында жарық көрді.