Кіріспе
Венгр спортшысы Момчило Тапавица (; Тапавича Момцилло; 14 қазан 1872 – 10 қаңтар 1949) теннис, ауыр атлетика және күреспен айналысқан спортшы. Тапавица теннис спортындағы ең жақсы нәтижесін 1896 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында жекелей сында қола медаль жеңіп көрсетті, осылайша Олимпиада медалін алған алғашқы серб, славян және венгр азаматы болды. Спорттық карьерасынан кейін Тапавица белгілі сәулетші ретінде танылды.
Momčilo Tapavica (; Tapavicza Momcsilló ; 14 October 1872 – 10 January 1949) was an all around sportsperson, competing in tennis, weightlifting, wrestling. Tapavica achieved his best result in tennis by winning the singles bronze medal at the 1896 Summer Olympics, making him the first ethnic Serb, Slav and Hungarian citizen to win an Olympic medal. After his sporting career Tapavica became a well known architect.
Спорттық мансабы
Тапавица 1872 жылы Венгрия Корольдігінің Надалья қаласында (қазіргі Надалж, Сербия) дүниеге келді. Ол Újvidék (Нови Сад) қаласында спортпен айналыса бастады, жаттығуларын Будапештте жалғастырды, онда Техникалық колледжде сәулет және азаматтық инженерия мамандықтарын оқыды. Оның көрсеткіштері жоғары болды және ол 1896 жылы Афиныде өткен бірінші Олимпиада ойындарына Венгрия құрамасына ілікті, онда теннис, ауыр атлетика және күрес түрлерінде бақ сынасты. 1896 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында Венгрия құрамасының жалғыз теннисшісі болған Тапавица жекелей теннис турнирінде қола медальді жеңіп алды. Бірінші айналымда ол грек Д. Франгопулосты жеңді. Екінші айналымда ол тікелей келесі кезеңге өтті, ал жартылай финалда Мысырлық Дионисий Касдаглис Тапавицаны жеңіп алды. Үшінші орын үшін күрес болмағандықтан, ол грек Константинос Паспатиспен қола медальді бөлісті. Тапавица Олимпиада медалін жеңген алғашқы этникалық серб және, сондай-ақ Олимпиада ойындарында теннисте медальді жеңген алғашқы және бүгінгі күнге дейін жалғыз венгр атанды. Ол жұптық турнирде қатыспады. Ауыр атлетикада Тапавица өзін тым күштеп жіберді, нәтижесінде иығына жарақат алды және екі қолмен ауыр атлетикада (қазір таза және иықпен көтеру деп аталады) алты қатысушының соңғы орынына табан тіреді. Екі күннен кейін, әлі толық жазылмаған Тапавица күрес турнирінің бірінші айналымында Стефанос Кристопулосқа есе жіберді. Екеуі де шамалас күшті болды, бірақ Тапавица ертерек шаршап, жеңіліске мойын бұрды.
Сәулет жетістіктері
Мектепті бітіргеннен кейін Тапавица Уживидекке оралғанға дейін қысқа мерзімге Будапештте қалды. 1908 жылы Черногорияның Николай I шақыруымен Тапавица Черногорияға барды, онда бірнеше ғимаратты жобалады. Осы кезеңдегі оның ең танымал жұмыстарының қатарында Цетиньедегі Германия елшілігі мен Ұлттық банк, сондай-ақ 1979 жылы жер сілкінісінен қираған Герцег-Новидегі Бока қонақ үйінің ғимараты бар. Мария Трандафилдің өсиетімен қаржыландырылған жетімдер үйінің ғимараты Тапавицаның жобасы бойынша Нови-Садта салынды және 1912 жылы аяқталды. Бұл ғимарат кейіннен «Matica srpska» болып өзгертілді. Нови-Садта оның құрметіне ескерткіш бюст орнатылды.