Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1940 жылғы фильм
1940 film
"Мюнхенге түнгі пойыз" – Кэрол Ридтің режиссерлік еткен, Маргарет Локвуд пен Рекс Харрисонның басты рөлдерде ойнаған 1940 жылғы британдық триллер. Сидни Джиллиат пен Фрэнк Лаундер еңбегімен жазылған бұл фильм 1939 жылғы Гордон Уэлслидің "Қашқын туралы баяндама" атты әңгімесіне негізделген. Фильмде екінші дүниежүзілік соғыстың басталуы алдында нацистер Прагаға шабуыл жасағаннан кейін гестапо тарапынан ұрланып кеткен өнертапқыш пен оның қызының тағдыры баяндалады. Британ құпия қызметінің агенты оларды іздейді, ол жоғары шенді неміс офицері кейпіндегі, қызды нацистік идеологияға көндіруге тырысады.
Night Train to Munich is a 1940 British thriller film directed by Carol Reed and starring Margaret Lockwood and Rex Harrison. Written by Sidney Gilliat and Frank Launder, based on the 1939 short story Report on a Fugitive by Gordon Wellesley, the film is about an inventor and his daughter who are kidnapped by the Gestapo after the Nazis march into Prague in the prelude to the Second World War. A British secret service agent follows them, disguised as a senior German army officer pretending to woo the daughter over to the Nazi cause.
Сюжет
1939 жылғы наурыз айында неміс әскерлері Чехословакияны басып алған кезде, жаңа типтегі бронь плитасын жасап шығарған чехословакиялық ғалым Аксель Бомаш Ұлыбританияға ұшып келеді. Бомаштың қызы Анна әуежайға үлкермей тұтқындалып, концлагерге жіберіледі, онда оны әкесін іздеп жүрген нацистер сұраққа тартады. Анна ынтымақтастыққа бармайды. Көп ұзамай ол саяси көзқарастары үшін түрмеге қамалған Карл Марсен атты тұтқынмен дос болады. Екеуі бірге қашып, Лондонға жетеді. Шындығында Марсен – Гестапо агенты, ол Аннаның сенімін жеңіп, оның әкесін табу үшін жіберілген. Марсеннің кеңесімен Анна әкесіне елде екенін хабарлау үшін газетке құпия хабарлама жасайды. Біраз уақыттан кейін оған Брайтборн қаласына бару жөнінде анонимді қоңырау келеді. Сол жерде Анна Дикки Рэндаллмен байланысады, ол Гас Беннет есімімен жасырын жұмыс істейтін британдық барлау қызметкері. Рэндалл Аннаны әкесіне апарып, ол қазіргі таңдағы Дартленд теңіз базасында Корольдік теңіз күштері үшін жұмыс істеп жатыр. Анна Рэндаллмен Марсенге хат жіберу әрекеті туралы (пошта таңбасымен мәлімет беруге болатын) пікір келіспейді. Бұл маңызды емес, себебі Лондондағы Марсеннің жасырын жетекшісі доктор Джон Фредерикс оны Брайтборнға дейін қадағалап келген. Біраз уақыттан кейін Марсен Анна мен оның әкесі туралы хабарласып, оларды Германияға қайта әкеледі. Егер Бомаш нацистермен жұмыс істеуге бас тартса, оларды ұстап алғандар оны концлагерге жіберумен қорқытады. Рэндаллдың Бомаштарды құтқару туралы ұсынысы (ресми емес) қабылданады. Ол Берлинге сапар шегіп, Бомаштарды ұстап тұрған ғимаратқа кіріп, инженерлер корпусының майоры Ульрих Герцог болып танысады. Ол капитан Прада мен адмирал Хассинджерді Аннамен бірнеше жыл бұрын жақын болғанына көндіріп, оны әкесін ынтымақтастыққа итеруге тырысады. Рэндалл түнді Аннамен бірге қонақүй бөлмесінде өткізеді, алдауды сақтау үшін. Бомаштар Мюнхенге жіберілгенде, ол олармен бірге жүріп, қашуды ұйымдастыруды жоспарлайды. Марсен қонақүйден шығатын сәтте пайда болады; ол оларды Мюнхенге сүйемелдеуге тағайындалған. Рэндаллдың жағдайы теміржол станциясында одан әрі қиындады, онда оны Германиядан досы Чартерспен бірге кетіп бара жатқан Кальдикотт есімді бұрынғы сыныптасы таниды. Рэндалл Кальдикоттты білмейтінін айтады, бірақ Марсен күдікке түседі. Пойыз жоспардан тыс тоқтағанда (желіжол күзетшісі тоқтатып, Ирэн Хэндл ойнаған рөлде), Германияға соғыс жарияланғандықтан әскерлерді көтеруге, Марсен мүмкіндікті пайдаланып штабына телефон соғып, Герцогты тергеуді талап етеді. Марсеннің басшылары майор Герцогтың жоқ екенін растау үшін қайта қоңырау шалады, Чартерс басқа телефонды пайдалануға тырысады, ол Рэндаллды Мюнхенге жеткенде тұтқындауды естиді. Екі ағылшын пойызға қайта оралуға асығады. Кальдикотт Рэндаллға ескерту жібереді, ол Марсен Мюнхенге жақындағанда қаруын шығарады. Чартерс пен Кальдикотт екі күзетшіні, содан кейін Марсенді басып алады. Марсенмен киім ауыстырғаннан кейін Рэндалл машинаны тартып алады. Олар тау жолымен жылдам жүгіріп, Марсен мен оның адамдары оларды қуалайды. Олар әуе трамвайына жетеді; екінші жағында бейтарап Швейцария орналасқан. Рэндалл өздерін қуғандардың барлығын, Марсеннен басқа атып өлтіреді, ал Анна мен қалғандары трамваймен қашып кетеді. Рэндалл содан кейін екінші трамвайға мініп, Марсенмен атысады, ол Рэндаллдың трамвай бағытын кері қайтарады, бірақ ол өтіп бара жатқанда екінші трамвайға секіріп түседі. Марсеннің аяғына тигенде, ол басқаруға жетіп, Рэндаллдың қауіпсіз жерге жетуіне кедергі келтіре алмайды. Рэндалл мен Анна құшақтасады.
As German forces take over Czechoslovakia in March 1939, Axel Bomasch, a Czechoslovak scientist working on a new type of armour plate, is flown to Britain. Bomasch's daughter, Anna, is arrested before she can reach the airport and sent to a concentration camp, where she is interrogated by Nazis who are pursuing her father. Anna refuses to cooperate. Soon she is befriended by a fellow prisoner named Karl Marsen, who says he is a teacher imprisoned for his political views. Together they are able to escape and make their way to London. Marsen is in fact a Gestapo agent assigned to gain her trust and locate her father. Following Marsen's suggestion, Anna places a cryptic newspaper advertisement to let her father know she is in the country. Soon after, she gets an anonymous phone call with instructions to go to the town of Brightbourne. There, Anna contacts Dickie Randall, a British intelligence officer working undercover as an entertainer named Gus Bennett. Randall takes Anna to her father, who is now working for the Royal Navy at the fictional Dartland naval base. Anna argues with Randall over her attempt to post a letter to Marsen (with an informative postmark). It does not matter, as Dr. John Fredericks, Marsen's undercover superior in London, had tailed her to Brightbourne. Soon after, Marsen arranges the kidnapping of Anna and her father and brings them back to Germany by U boat. Their captors threaten to put her in a concentration camp if Bomasch refuses to work for the Nazis. Randall's proposal to rescue the Bomasches is (unofficially) accepted. He travels to Berlin and infiltrates the building where the Bomasches are being held, posing as Major Ulrich Herzog of the Corps of Engineers. He dupes Captain Prada and Admiral Hassinger into believing he was Anna's lover years ago and can persuade her to get her father to co operate. Randall spends the night with Anna in her hotel room to maintain the pretence. When the Bomasches are ordered to be sent to Munich, he plans to accompany them and arrange their escape. Marsen shows up just as they are about to leave the hotel; he has been assigned to escort them to Munich. Randall's situation is further complicated at the railway station, where he is recognised by a former classmate named Caldicott, who is leaving Germany with his friend Charters. Randall denies knowing Caldicott but Marsen's suspicions are aroused. When the train makes an unscheduled stop (brought to a halt by a railway station guard played by Irene Handl in an early uncredited bit part) to take on troops, as Britain has declared war on Germany that morning, Marsen takes the opportunity to telephone his headquarters to have Herzog investigated. When Marsen's superiors call back to confirm there is no Major Herzog, Charters, attempting to use another telephone, overhears that Randall will be arrested when they reach Munich. The two Englishmen barely manage to reboard the train before it leaves. Caldicott slips a warning to Randall, who is thus prepared when Marsen pulls out a gun as they near Munich. Charters and Caldicott overpower first the two guards, then Marsen. After swapping uniforms with Marsen, Randall commandeers a car. They speed up a mountain road, with Marsen and his men in hot pursuit. They reach an aerial tramway; at the other end is neutral Switzerland. Randall manages to shoot all of their pursuers except Marsen, while Anna and the others escape on the tram. Randall then boards the other tram and exchanges shots with Marsen, who reverses the direction of Randall's tram, but he manages to jump to the other tram as it passes. When he hits Marsen in the leg, the latter is either unable, or unwilling, to reach the controls and stop Randall from reaching safety. Randall and Anna embrace.
Өндіріс
Фильм Гордон Уэлслидің қысқа әңгімесі негізінде жасалған, Сидни Гиллиаттың айтуынша, ол әңгіме фильмнің тек алғашқы он минутына ғана материал берген, ал қалғанын ол және Лаундер жазған. Бұл Маргарет Локвудтың Кэрол Рид үшін түсірген бірнеше фильмнің соңғысы болды. Олардың кәсіби байланысы ол «Киппс» фильміндегі басты әйел рөлінен бас тартқаннан кейін үзілді.
The film was based on a short story by Gordon Wellesley which Sidney Gilliat claims only constituted the first ten minutes of the film, the rest came from him and Launder. This was the last of the several films that Margaret Lockwood made for Carol Reed. Their professional relationship ended after she turned down the female lead in Kipps.
Сыни қабылдау
Фильмнің премьерасы 1940 жылғы 26 шілдеде Лондонның Лестер скверіндегі «Одеон» театрында өтті. Фильмнің тұңғыш көрсетілімінен бұрын «Variety» журналында жарияланған рецензияда «Фильмнің көптеген артықшылықтары тығыз, қарқынды сценарий мен шебер режиссурадан туындайды» делінген, сондай-ақ «Фильмге өлшеусіз дәм мен көтеріңкілік сыйлайтын атмосфера мен комедияның көптеген ұсақ-түйектері бар» деп атап көрсетілген. «Slant Magazine» журналынан Саймон Абрамс фильм туралы: «Кэрол Ридтің есімін естіп келсеңіз, Рекс Харрисонның актерлік шеберлігіне тәнті болып, нацистерге қарсы бірнеше өткір сынды көресіз» деп жазды. «PopMatters» журналынан Стивен Мейн фильм «The Lady Vanishes» фильмінің қайталамасы ғана емес екенін айта келіп, «кейбір әлсіз тұстарын әдемі әрі қызықты болу арқасында жеңіп шығады» деп мәлімдеді.
The film premiered at the Odeon Leicester Square in London on 26 July 1940. Prior to the film's initial release, a review by Variety noted that "[m]uch of the film’s merit obviously stems from the compact, propulsive screenplay and the razor edge direction", adding that "[t]here are countless touches of atmosphere and comedy that add immeasurable flavor and zest to the picture". Simon Abrams of Slant Magazine wrote of the film: "Come for Carol Reed's name, stay for Rex Harrison's performance and a few good cheap shots at the Nazis". Stephen Mayne of PopMatters wrote that the film is "more than just a rerun of The Lady Vanishes", stating that it "overcomes wobbly moments by being so persistently fun".
Үй медиасы
Фильм 1995 жылдың 14 ақпанында Roan Group компаниясымен LaserDisc форматында жарық көрді. 1997 жылдың 11 ақпанында Kino Video компаниясы VHS нұсқасын шығарды. Criterion Collection компаниясы оны 2010 жылдың 29 маусымында DVD, ал 2016 жылдың 6 қыркүйегінде Blu-ray форматында жарыққа шығарды. Фильмнің атауы Аль Стюарттың соғыстар аралық тақырыбындағы Between the Wars альбомындағы аттас әнге шабыт берді.
The film was released on LaserDisc by the Roan Group on 14 February 1995. A VHS release followed on 11 February 1997 by Kino Video. It was released on DVD and Blu ray by the Criterion Collection on 29 June 2010 and 6 September 2016, respectively. The title inspired the eponymous song on Al Stewart's interwar theme album, Between the Wars.
"Қыз жоғалады" сериясымен салыстыру
Фильм "The Lady Vanishes" фильмімен салыстырылды, Принстон академиясының профессоры Майкл Вуд оны "ирониялық жаңа өңдеу" деп сипаттады; шығу кезіндегі жарнама оны қате түрде жалғасы деп мәлімдеді. Екеуі де соғыс қиралындаған Еуропадағы ұқсас жағдайды бейнелейді және екеуінің де сценарийін Лаудер мен Гиллиат жазған. Екі ерекше және крикетке ғашық ағылшын саяхатшысы – Чартерс пен Кальдикот көшіріліп алынған. Фильмдер әрқалай қарағанда ұқсас, және екеуінде де бірдей басты кейіпкерлер кездеседі: қиын жағдайға түскен бойжеткен және ерекше жоғары сыныпты британдық джентльмен-шпион, бірінші фильмде Айрис (Маргарет Локвуд ойнаған) және Гилберт, ал екіншісінде Анна Бомаш (сонымен қатар Локвуд ойнаған) және Дикки Рэндалл.
The film has been compared to The Lady Vanishes, with the Princeton academic Michael Wood describing it as an "ironic remake"; the publicity at the time of release erroneously claimed it is a sequel. It has a similar situation in a war torn continental Europe and both have scripts by Launder and Gilliat. The two slightly eccentric and cricket mad English travellers, Charters and Caldicott, are carried over. The films are otherwise similar in setting, and both feature similar lead character types: the damsel in distress and eccentric upper class British gentlemen spy, manifesting in the first film as Iris (played by Margaret Lockwood) and Gilbert and in the second as Anna Bomasch (also played by Lockwood) and Dickie Randall.