Кіріспе

Eidsvold класының кемесі Норвегия Корольдік Әскери-теңіз флотында, Норвегия корольдік яхтасы. HNoMS Norge – Норвегия Корольдік Әскери-теңіз флотының жағалау қорғаныс кемесі. Армстронг Уитворт компаниясы Ньюкасл-он-Тайн қаласында салып шыққан бұл кеме 1940 жылдың 9 сәуірінде Нарвик портында неміс эсминделерімен торпедаланып батып кетті.

Сипаттама

1905 жылғы оқиғаларға дейін жалпы қаруланудың бір бөлігі ретінде салынған «Норге» кемесі, оның бауырласымен бірге 40 жылдан астам уақыт бойы Норвегия Корольдік Әскери-теңіз флотының негізгі күшін құрады. «Норге» мен «Эйдсвольд» – Норвегия Корольдік Әскери-теңіз флотының ең ірі кемелері болатын, олардың суыру салмағы 4233 тоннаны құрады және 270 адамнан тұратын экипажға ие болды. Екі кеме де өз заманы үшін өте қуатты саналды, олардың басты қаруы – екі 21 см (8,26 дюйм) зеңбірек болды. Олар ұқсас өлшемдегі кемелермен шайқасқа төтеп беру үшін брондалған, корпусының белдеуінде 6 дюйм (15,24 см) Крупп цементтелген броня және екі зеңбірек мұнарасында 9 дюйм (22,86 см) бірдей броня жабылған. 1912 жылы тапсырыс берілген екі кемемен Норвегияның жағалау қорғаныс кемелерінің флотын күшейту жоспарланған, бірақ бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда бұл кемелер британдық Корольдік Әскери-теңіз флоты тарапынан құрылысы аяқталмай жатып тартып алынғаннан кейін, «Эйдсвольд» класы және ескі, екі кемеден тұратын, флоты ескіргеніне қарамастан ұзақ уақыт бойы қызметте болды.

Бірінші және соңғы шайқас

1940 жылы 9 сәуірде таңертең неміс әскерлері тұман мен қатты қардың арасында Офотфьордқа енді. Неміс әскері «Эйдсвольд» кемесінің капитанымен байланысып, оның қарсылық көрсетпеуін талап етті. Қарсылық танытқаннан кейін, неміс эсминецтері «Эйдсвольд» өз қаруларын қолданар алдында торпедамен атты. «Норге» кемесінде, фьордтың ішінде жарылыстар естілді, бірақ екі неміс эсминеці қараңғылықтан кенеттен пайда болғанша ештеңе көрінбеді. «Норге» кемесінің капитаны Пер Аским оқ атуға бұйрық берді. 21 см-лік зеңбіректерден төрт оқ (бір оқ алдыңғы, үш оқ артқы жағынан) және оң жақтағы 15 см-лік зеңбіректерден жеті-сегіз оқ неміс эсминеці «Бернд фон Арнимге» бағытталды. Қиын ауа райы жағдайынан қарудың оптикалық көзқарасын пайдалану қиын болды, нәтижесінде бірінші залп нысанадан тысқары түсті, ал қалғандары нысанадан асып кетті. Неміс эсминецтері кемежайға жеткенше отқа жауап беруді күтті. «Бернд фон Арним» 12,7 см (5 дюйм) зеңбіректермен және пулеметтермен оқ ашты, бірақ ауа райы немістерге де қиындық туғызды. Эсминец сондай-ақ торпедаларды да атты – әрқайсынан екі торпедадан үш залп жасады. Алғашқы екі залп сәтсіз аяқталды, бірақ үшіншісі «Норге» кемесінің ортасына тиді, ол бір минуттан кем уақыт ішінде батып, винттері әлі де айналып жатты. Экипаждың 90 мүшесі мұз судан құтқарылды, бірақ 101 адам 20 минуттан аз уақытқа созылған шайқаста қаза тапты.

Ауасы құлаған

Норвегияның қалдықтары Нарвик портының ортасында, шамамен бірнеше метр тереңдікте жатыр. Қалдықтарының бір бөлігі сол жерде сақталған, ол соғыс ескерткіші саналады және оған сүңгіп түсуге тыйым салынған.