Кіріспе

8th Vice Chairman of the Joint Chiefs of Staff

Джеймс Эдвард "Хосс" Картрайт (22 қыркүйек 1949 жылы туған) – АҚШ теңіз корпусының зейнеткер генералы, 2007 жылдың 31 тамызынан 2011 жылдың 3 тамызына дейін Бірлескен штабтар төрағасының ортақ штабының сегізінші вице-төрағасы қызметін атқарған. Бұрын ол 2004 жылдың 1 қыркүйегінен 2007 жылдың 10 тамызына дейін АҚШ стратегиялық қолбасшылығының қолбасшысы, ал 2004 жылдың 9 шілдесінен 2004 жылдың 1 қыркүйегіне дейін АҚШ стратегиялық қолбасшылығының міндетін атқарушы қолбасшысы болды. Картрайт 40 жылға жуық қызметтен кейін 2011 жылдың 3 тамызында теңіз корпусынан зейнетке шықты. Ол Дэвид Сангердің "Конфронтация және жасыру" кітабында жарияланған құпия ақпаратты ұсынды деген айып тағылды. Тергеу барысында Картрайт адвокатысыз ФБР сұрақтарына жауап беруге келісті. Ол Сангермен болған кездесулердің уақыты мен орны туралы ФБР-ге жалған мәлімдеме жасағаны үшін айыпталды, бірақ кешіріліп, қауіпсіздік рұқсаты қайта жаңартылды.

Ерте өмір және білім

Картрайт 22 қыркүйекте 1949 жылы Иллинойс штатындағы Рокфорд қаласында дүниеге келді. Ол Айова университетіне түсу алдында Вест жоғары мектебін бітірді. Университетте оқығанда Айова "Hawkeyes" командасының стипендиялы жүзушісі болды. Оның шақыру белгісі 1960-шы жылдардағы классикалық "Bonanza" телешоуындағы ортаңғы ұлы Эрик "Хосс" Картрайт кейіпкерінен алынған, осы рөлді актер Дэн Блокер сомдаған. Картрайттың қызметтік тағайындамалары: 1-ші теңіз авиациялық қанатының қолбасшысы (2000–2002); Атлантикалық мұхитындағы теңіз күштерінің орынбасары қолбасшысы (1999–2000); 31-ші теңіз авиациялық тобының қолбасшысы (1994–1996); 232-ші теңіз шабуылдық эскадрильясының қолбасшысы (1992); 24-ші теңіз авиациялық тобының тұрақты қанатты операцияларының командирі (1991); 12-ші теңіз авиациялық логистикалық эскадрильясының қолбасшысы (1989–1990); VMFAT 101 әкімшілік офицері және тағайындалған авиатасымалдау операцияларының жетекшісі (1983–1985); VMFA 235 ұшақтарды техникалық қызмет көрсету офицері (1979–1982); Nimitz VMFA 333 бөлімшесінің офицері (1975–1977); VMFA 251 және 232 эскадрильяларының кемеге мінгізу жетекшісі (1973–1975). 2004 жылдың 9 шілдесінен 2004 жылдың 1 қыркүйегіне дейін генерал-лейтенант Картрайт АҚШ Стратегиялық қолбасшылығының міндетін атқарушы қолбасшысы болып қызмет етті, ресми түрде лауазымға кіруі мен Стратегиялық қолбасшылықтың жаңа қолбасшысы болып тағайындалуын күтіп отырды. 2004 жылдың 1 қыркүйегінде Картрайт АҚШ Стратегиялық қолбасшылығының қолбасшысы болып ант берді. Сол күні ол толық генерал шеніне көтерілді. 2007 жылдың 8 маусымында Қорғаныс министрі Роберт Гейтс зейнеткерлікке шыққан адмирал Эдмунд Джанбастианидің орнына Картрайтты Біріккен штабтар төрағасының орынбасары лауазымына ұсынды. Президент Джордж Буш 2007 жылдың 28 маусымында адмирал Майкл Малленнің Біріккен штабтар төрағасы болып тағайындалғанын ресми түрде жариялады. Сенаттың Қарулы Күштер комитетінің жетекші республикашысы, Вирджиния штатының сенаторы Джон Уорнер: "Генерал Картрайт жаңа және үнемі өзгеріп жатқан қауіп-қатерлер заманында Америка сақтауы тиіс жаһандық жағдайды ерекше түсінеді" деді. Картрайттың кандидатурасы 2007 жылдың 3 тамызында Сенаттың толық келісімімен бекітілді. Адмирал Джанбастиани 2007 жылдың 27 шілдесінде зейнеткерлікке шыққандықтан, Картрайт бекітілгеннен кейін дереу лауазымға кірісті. 2007 жылдың 31 тамызында ол 8-ші вице-төрайымы болып ант берді. 2009 жылдың 18 наурызында Қорғаныс министрі Гейтс Картрайттың Біріккен штабтар төрағасының орынбасары лауазымына екінші мерзімге кандидат болғанын жариялады. Ол 2009 жылдың 31 шілдесінде Сенатпен бекітілді. 2009 және 2010 жылдары әскерилер Картрайтты әйел теңіз капитанына қатысты болуы мүмкін бұзушылықтар бойынша тергеді, тергеушілер "бағыныштыны тәртіпке салуда сәтсіздік танытқаны" және "тымырлы қарым-қатынасты дамытқаны" үшін әкімшілік шаралар қолдануды ұсынды. Алайда, Әскери-теңіз күштерінің хатшысы Рэй Мабус дәлелдерді қарап шығып, тіпті ең жеңіл қылмыстар үшін түзету шараларын қажет деп таба алмады. Ол: "Генерал Картрайттың көмекшісімен "тымырлы қарым-қатынас" ұстағаны туралы тұжырыммен келіспеймін. Сондай-ақ генерал Картрайттың көмекшісіне немесе штабының басқа мүшесіне қатысты басшылық міндеттерін орындауы басшылық талаптарына сәйкес келмейді" деді. Дегенмен, оның штабына қалай басшылық еткені туралы сұрақтар Картрайттың 2011 жылы Президенттің Біріккен штабтар төрағасы лауазымына басты үміткер болып таңдалмауының себебі ретінде айтылды. Армия басшысы генерал Мартин Демпси бұл лауазымға тағайындалды. "Кейбір республикашылар генерал Картрайтты сырттай сынады, оны "Обаманың генералы" деп атады", - делінген сол кездегі бір хабарламада. Картрайт 2011 жылдың 3 тамызында зейнетке шығу рәсімін өткізді. Салтанатты шарада Қорғаныс министрінің орынбасары Уильям Дж. Линн III Картрайтке төртінші "Қорғаныс ерекше қызметі" медалін табыс етті. Ол сондай-ақ Армия, Әскери-теңіз күштері, Әуе күштері және Жағалау күзетінің ерекше қызмет медальдарын алды.