Кіріспе

Томас Уильям Ченри (1826 – 11 ақпан 1884) – ағылшын ғалымы және «The Times» газетінің редакторы. Оның дипломатиялық өлімі және қабілетті тілшілерді таңдауы газеттің халықаралық жаңалықтар саласындағы беделін қайта жаңғыртуға септігін тигізді.

Өмірбаян

Ченери Барбадосте Батыс Үнді саудагері Джон Ченеридің ұлы болып дүниеге келді. Ол Итон және Гонвилл және Каюс колледждерінде Кембридж университетінде білім алды. 1854 жылы диплом алғаннан кейін, Моубрей Моррис оны The Times газетіне жұмысқа алды және Стамбулға жіберді. 1854 жылдың наурызында келгеннен кейін, ол өзін жақсы дипломатиялық тілші ретінде көрсетті, негізінен Стамбулдан, бірақ кейде майданнан да Қырым соғысы туралы хабарлады, Уильям Говард Расселді алмастырды. Стамбулда Ченери Перси Смайтпен танысты, ол оның филологиялық зерттеулерге деген қызығушылығын оятып, кейіннен осы салада танымал болды. Соғыстан кейін Ченери Лондонға оралды және көп жыл бойы The Times газетінің мақала жазушысы болды, сонымен бірге Шығыс зерттеулерін жалғастырды. Ол араб, еврей, қазіргі грек және түрік тілдерін білді. Ол Киелі кітаптың «Қайта қарастырылған нұсқасының» «Ескі өсиет» бөлімін дайындаған комиссия мүшесі болды. Ченеридің араб классигі Аль-Хариридің «Жиналыстарының» алғашқы 26 тарауын аударғаны үшін Оксфорд университетінде араб тілінің профессоры болып тағайындалды, сонымен қатар Корольдік Азия қоғамының хатшысы қызметін атқарды. 1877 жылы Джон Уокер Ченриді Джон Тадеус Делейннің орнын басатын редактор ретінде таңдады. Ол тәжірибелі публицист болды, әсіресе Шығыс мәселелерін жақсы білді, жылдам және жан-жақты шешімдер қабылдады, бірақ Делейннің қоғамдық пікірді сезіну қабілеті мен интуициясынан мүресіз болды. Дегенмен, ол бірқатар жаңалықтар енгізіп, өз білімдерін пайдалану үшін ғалымдық білімі бар жазушыларды шақырды. Дипломатиялық тілші ретіндегі тәжірибесі және шетелдегі тілшілерді таңдауы газеттің халықаралық жаңалықтарды жариялаудағы беделін қайта жаңғыртты. Редактор лауазымында болса да, Ченери Консервативтік партияның мүшесі Уолтердің газеттің бағытын жақтасқа қарай бұруына тоқтатуға тырысты, бірақ сәтті болмады. Бұл өзгеріс 1880 жылы Уолтердің таңдауымен көмекші редактор болып тағайындалған Джордж Эрл Баклдың қызметі арқылы одан әрі күшейді. 1883 жылы Бакл денсаулығы нашарлаған Ченеридің редакторлық қызметін тоқтатуға мәжбүр болғандықтан, оның міндеттері көбейді, бірақ ол 1884 жылдың 11 ақпанында қайтыс болғанға дейін лауазымында қалды. Ол Бромптон зиратында жерленген.