Кіріспе
Пістоналы қозғалтқыштың майлау жүйесінің бөлігі
Пістоналы қозғалтқыштарда ылғалды картер майлау жүйесінің бір бөлігі болып табылады, онда картер сорғысы майды сақтауға арналған бөлігі ретінде қолданылады. Баламалы жүйе – құрғақ картер, онда май шағын картерден сыртқы резервуарға сорылады. Пістоналы қозғалтқыштар маймен майланады, ол әртүрлі подшипниктерге сорылып, содан кейін гравитация күшімен қозғалтқыштың төменгі жағына ағып түседі. Көбінесе ылғалды картер жүйесін пайдаланатын автомобильдер мен мотоциклдерде май қозғалтқыштың төменгі жағындағы сыйымдылық табаға жиналады, ол картер немесе май табасы деп аталады, онда ол ішкі май сорғысымен қайта подшипниктерге сорылады. Ылғалды картер қарапайым конструкцияны ұсынады, бір сорғыны пайдаланады және сыртқы резервуар қажет емес. Картер ішкі болғандықтан, қозғалтқыштан сыртқы картерге қосылатын шлангтар мен түтіктердің қажеті жоқ, олар ағып кетуі мүмкін. Ішкі май сорғысын ауыстыру көбінесе қиын, бірақ бұл қозғалтқыштың конструкциясына байланысты. Жарыс машинасы үшін ылғалды картер конструкциясы мәселелі болуы мүмкін, өйткені бұрыштарда жүргізушілердің тудыратын үлкен күш майды табада құлатып, май жинағыштан алыстатып, май жүйесін қысқа мерзімге майдан айырып, қозғалтқышқа зиян келтіруі мүмкін. Алайда, мотоциклде бұл қиындық туындамайды, өйткені мотоцикл бұрыштарға еңкейеді және май жаққа ығыспайды. Дегенмен, жарыс мотоциклдері көбінесе құрғақ картер майлаудан пайда көреді, өйткені шағын картер қозғалтқыштың рамаға төмен орналасуына мүмкіндік береді; ал алыс май бакі сырғанау майын жақсырақ салқындатуға мүмкіндік береді. Кейбір құрғақ картерлі мотоциклдерде, мысалы Yamaha TRX850 және Yamaha TDM, май бакі қозғалтқышпен біріктірілген, беріліс қорабының үстінде орналасқан. Ертедегі стационарлық қозғалтқыштар цилиндр қабырғаларын майлауға көмектесу үшін коленвалдың немесе жалғаушы таяқтың шетіндегі кішкентай қапшықтарды қолданды. Қазіргі шағын қозғалтқыштар, мысалы, шөп кескіштерде қолданылатындар, осы функцияны орындау үшін "слингер" (негізінен айналатын дөңгелек) пайдаланады.
Within piston engines, a wet sump is part of a lubrication system whereby the crankcase sump is used as an integral oil reservoir. An alternative system is the dry sump, whereby oil is pumped from a shallow sump into an external reservoir. Piston engines are lubricated by oil which is pumped into various bearings, and thereafter allowed to drain to the base of the engine under gravity. In most production automobiles and motorcycles, which use a wet sump system, the oil is collected in a capacity pan at the base of the engine, known as the sump or oil pan, where it is pumped back up to the bearings by the internal oil pump. A wet sump offers the advantage of a simple design, using a single pump and no external reservoir. Since the sump is internal, there is no need for hoses or tubes connecting the engine to an external sump which may leak. An internal oil pump is generally more difficult to replace, but that is dependent on the engine design. A wet sump design can be problematic in a racing car, as the large g force pulled by drivers going around corners causes the oil in the pan to slosh, gravitating away from the oil pick up, briefly starving the system of oil and damaging the engine. However, on a motorcycle this difficulty does not arise, as a bike leans into corners and the oil is not displaced sideways. Nevertheless, racing motorcycles usually benefit from dry sump lubrication, as the shallow sump allows the engine to be mounted lower in the frame; and a remote oil tank can enables improved lubricant cooling. On some dry sump motorcycles, such as the Yamaha TRX850 and the Yamaha TDM, the oil tank is integral to the engine, sitting atop the gearbox. Early stationary engines employed a small scoop on the extremity of the crankshaft or connecting rod to assist with the lubrication of the cylinder walls by means of a splashing action. Modern small engines, such as those used in lawnmowers, use a "slinger" (basically a paddle wheel) to perform the same function.
Екі және төрт сортты қозғалтқыштар
Мотоциклдер мен газон шабу машиналарындағы сияқты кішкентай екі тактілі қозғалтқыштарда толық жоғалу майлау жүйесі қолданылады. Мұндай қозғалтқыштар отын-ауа қоспасын беру үшін картердің қысымын пайдаланады. Бұл ылғалды картер және құрғақ картер жүйелерін қолдануға мүмкіндік бермейді, себебі артық май қоспаны ластайды, нәтижесінде қозғалтқышта майдың көп жануына және осылайша көмірсутектік эмиссияның артуына алып келеді. Бұл кішкентай қозғалтқыштар арнайы дайындалған жанармаймен жұмыс істейді, яғни бензин мен екі тактілі майдың өндіруші ұсынған қатынастағы қоспасы. Кейбір қозғалтқыштарда бұл қоспа цилиндрлер мен подшипниктерге сорғы арқылы алдын ала инъекцияланады. Локомотивтер мен кемелерде қолданылатын төрт тактілі және үлкен (бензин емес) екі тактілі қозғалтқыштарда ылғалды немесе құрғақ картерлер болуы мүмкін. Үлкен екі тактілі қозғалтқыштар картердің қысымын пайдаланбайды; оның орнына ауаны сору үшін механикалық үрлегіш немесе турбокомпрессор қолданылады.