Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Виолон (; сөзбе-сөз "үлкен виола", [wikt: one#Italian being the augmentative suffix) – виола немесе скрипка отбасына жататын бірнеше ірі, іспен тартылатын музыкалық аспаптарды білдіруі мүмкін. Виолон кейде тақташалы аспап болып табылады және алты, бес, төрт, тіпті үш ғана ішегі болуы мүмкін. Виолон әрқашан контрабас аспап емес. Қазіргі тілде виолонның "түрін" нақтылау үшін, көйлектің құрамына сүйенген (мысалы, "G виолоны" немесе "D виолоны") немесе географиялық белгіге сүйенген (мысалы, "Вена виолоны") анықтама қосылады, немесе мағынасы нақтырақ басқа терминдер қолданылады (мысалы, "бас скрипка", "виолончель" немесе "бас виола"). Виолон термині көптеген түрлі аспаптарды сипаттау үшін дұрыс қолданылуы мүмкін, бірақ олардың арасын ажырату қиын болуы мүмкін, әсіресе виола және скрипка отбасының тарихи аспаптарымен және олардың әртүрлі көйлектік жүйелерімен таныс емес адамдар үшін.
The term violone (; literally "large viol", [[wikt: one#Italian being the augmentative suffix) can refer to several distinct large, bowed musical instruments which belong to either the viol or violin family. The violone is sometimes a fretted instrument, and may have six, five, four, or even only three strings. The violone is also not always a contrabass instrument. In modern parlance, one usually tries to clarify the 'type' of violone by adding a qualifier based on the tuning (such as "G violone" or "D violone") or on geography (such as "Viennese violone"), or by using other terms that have a more precise connotation (such as "bass violin", "violoncello", or "bass viol"). The term violone may be used correctly to describe many different instruments, yet distinguishing among these types can be difficult, especially for those not familiar with the historical instruments of the viol and violin families and their respective variations in tuning.
Қолданылуы
Қазіргі қолданыста бұл термин көбінесе контрабас скрипканы білдіреді. Осы «алғашқы» кезеңде скрипкалар отбасының ең үлкен мүшесі виолончель мөлшеріндегі аспап болды, бірақ көбінесе қазіргі виолончельден бір толық тон төмен (B1–F2–C3–G3) көйленген. Бұл сол кезде скрипкалар отбасында үлкен өлшемді скрипкалар болмады дегенді білдірмейді, үлкен бастардың сипаттамалары аз, және әртүрлі көйленулердің көптігі бар. Сондай-ақ, осы ерте кезеңде 8’ бас сызығын 16’ еселенгенде қолдануға аса қажеттілік болған жоқ. Адам өлшеміне жақын скрипкалар алғашқыда операларда (және басқа да драмалық туындыларда) драмалық эффект үшін, ал кейіннен концерто гроссо сияқты «оркестрлік» ортада ұқсас эффект үшін қолданылды. Керісінше, үлкен мүшелері viol отбасы болды, ол ерте заманнан бері жиі қолданылып, өз партияларын 8’ биіктігінде орындады. Ренессанс кезеңіндегі viol ансамбльдері көптеген үлкен корпусты аспаптардан тұрғанын көрсететін көптеген дәлелдер бар. Үлкен бас viol-дары (A және G көйленулерімен) көптеген трактаттарда сипатталған, сонымен қатар төмен диапазонды болғандықтан оларды қолдануды талап ететін көптеген соло және камералық музыка бар. Бұл музыканың кейбіреулері өте виртуоздық сипатқа ие (мысалы, Винченцо Бониццидің viola bastarda шығармалары 3 ½ октавалық диапазонды пайдаланады). Сондай-ақ, әйелдер де, ерлер де осы өлшемдегі аспаптарда ойнағаны белгілі – Bonizzi-дің 1626 жылғы жинағының алғы сөзі оның Ферраралық меценатының үш қызына арналған, сондай-ақ әйелдердің үлкен viol отбасы аспаптарында ойнағанын бейнелейтін көптеген суреттер бар. 1660 жылдары Болоньяда технологиялық жетістік болды. Бұл – оралған («overspun» немесе «overwound») ішектердің ойлап табылуы. Бас аспаптары үшін бұл маңызды болды, себебі енді тым ұзын ішек ұзындығы болмай, жақсы дыбыс беретін төмен ішектерді (қалың және арқан сияқты емес) алуға болады. Осы кезде «виолончель» термині пайда болды, және «стандартты» виолончель көйленуі (C2–G2–D3–A3) қалыпты жағдайға айналды. Сонымен қатар, виолончельге арналған соло репертуар пайда бола бастады, және виолончель G violone немесе A violone-нің орнын баса бастады, басқарып тұратын basso continuo аспабы ретінде (толық ақпарат алу үшін Стивен Бонтаның мақалаларын қараңыз). Виолончель үшін жасалған осы жетістіктер G violone/A violone-нің құлдырауының алғашқы себептері болды. Алайда, осы кезеңде аспаптық ансамбльдер өрістеді, сонымен қатар «концерттер» мен «симфонияларға» деген талпыныс пайда болды. Бұрын G violoni/A violoni-ді негізгі доғалы бас ретінде қолдаған музыканттар мен музыкалық қауымдар үшін, виолончель 8’ рөлін қабылдағаннан кейін, үлкен корпусты G violini/A violoni 16’ еселенген аспаптар ретінде қолданылуы мүмкін, виолончель өлшеміне қарағанда октава төмен ойнады. Осы кезеңде (18 ғасырдың басында) D violone көйленуінің көптеген сипаттамалары құжатталған. Осы кезде скрипкалар отбасының басқа да мүшелерінің көпшілігі жойылып кетті (соло және камералық аспап ретінде бағаланған бас скрипканы қоспағанда). Скрипкалар отбасының ең үлкен мүшелері (G және D violoni) кейбір аймақтарда басқа жерлерде оларды үш және төрт ішекті контрабас/қос баспен алмастыруды бастаған кезде де қолданылды. Бұл қазіргі заманғы контрабастың неге соншалықты әртүрлі екенін, және стандартты формасы, көйленуі немесе ойнау стилінің болмауын түсіндіруге болады. Оркестрдегі кәсіби бассы билері тегіс арқалы, қисық арқалы, көлбеу «қамшықтармен» немесе дөңгеленген қамшықтармен, сондай-ақ E1–A1–D2–G2 және сирек кездесетін «C1–G1–D2–A2» көйленулерімен ойнайды. Қазіргі заманғы контрабас скрипка және viol отбасыларының ерекшеліктерін біріктіреді.
In modern usage, the term most often refers to the double bass viol, During this 'early' period, the largest member of the violin family in common use was a cello sized instrument, but quite often tuned a whole step lower than the modern cello (B1–F2–C3–G3). This is not to say that there were no larger sized violoni described in the violin family at that time, it's just that descriptions of those larger basses are fewer, and there are many different tunings possible. Also, at this early period, there was minimal need for an instrument that would function at 16′ doubling an 8′ bass line. Human sized members of the violin family were at first used primarily for dramatic effect in operas (and other dramatic works), and later for similar dramatic effect in concerto grosso type 'orchestral' settings. In contrast, large members of the viol family were much more common, and used from earliest times, playing their lines at 8′ pitch. There is much evidence to show that Renaissance viol consorts were made of many large bodied instruments. Great bass viols (with both A and G tunings) are described in numerous treatises, and there is a lot of solo and chamber music that necessitates their use because of its low compass. Some of this music is extremely virtuosic in nature (the viola bastarda pieces by Vincenzo Bonizzi, for example, exploit a 3 1/2 octave range). It's also clear that both women and men played instruments of this size – the preface to Bonizzi's 1626 collection is dedicated to the three daughters of his Ferrarese patron, for example, and there are also numerous paintings that depict women playing very large viol family instruments. A technological advance occurred in the 1660s, centred in Bologna. This was the invention of wound ("overspun" or "overwound") strings. For bass instruments, this was important, because it meant one could now obtain good sounding low strings (that were not thick and rope like in diameter) without having an excessively long string length. This was also when the term "violoncello" came into use, and the 'standard' cello tuning (C2–G2–D3–A3) became the norm. As well, a solo repertoire for the 'cello started to appear, and the 'cello started to replace the G violone or A violone as the preferred bowed basso continuo instrument (see articles by Stephen Bonta for more detailed information). These advances for the 'cello were likely the first seeds of decline for the G violone/A violone. However, it was also this time period that saw the growth of instrumental ensembles, and the beginning of a taste for 'concerti' and 'symphonies.' For players and musical communities that had previously favoured G violoni/A violoni as their main bowed basses, once the cello took over the 8' role, the larger bodied G violini/A violoni could be used as 16′ doubling instruments, playing an octave below the cello sized instruments. It is also from this time period (early 18th century) that most of the D violone tuning descriptions are documented. By this point, most of the other sized members of the viol family had died out (with the exception of the bass viol, which was cherished as a solo and chamber instrument). The largest members of the viol family (G and D violoni) were used in some regions even when other places had started to replace them with three and four string contrabasses/double basses. This may explain why the modern double bass to this day is so varied, and lacks a standard form, tuning or playing style. Professional bassists in orchestras have basses with flat backs, curved backs, sloping "shoulders" or rounded shoulders, and tunings including E1–A1–D2–G2 and less commonly "C1–G1–D2–A2. The modern double bass combines features of both the viol and violin families.
Терминология
XVI ғасырдың басында "violone" сөзі қолданыла бастаған кезде, "viola" деген сөз тек ішекті, көкше аспапты білдіретін, скрипка немесе виола екенін нақтыламаған. Тарихи тұрғыдан "violone" термині отбасына қарамастан, кез келген үлкен скрипканы білдірген. "Violone" термині кейде қазіргі заманғы контрабасқа қатысты қолданылады, бірақ көбінесе қазіргі уақытта дәуірлік аспапты білдіреді. Дәуірлік аспап ретінде, ол жоғарыда сипатталған түрлердің кез келгеніне сілтеме жасай алады. "Violone" - металдан немесе ағаштан жасалған, 16′ (жазылған нотадан бір октава төмен) немесе сирек 32′ (жазылған нотадан екі октава төмен) биіктігіндегі педаль бөлімінде кездесетін, имитацияламаған, сырғалы дыбыс түтігі бар орган тоқтауларының атауы.
When use of the word "violone" began in the early sixteenth century, "viola" simply meant a bowed, stringed instrument, and did not specify viol or violin. Historically "violone" has referred to any number of large fiddles, regardless of family. The term violone is sometimes used to refer to the modern double bass, but most often nowadays implies a period instrument. As a period instrument, it can refer to any of the different types that are described, above. "Violone" is also the name given to a non imitative string tone pipe organ stop, constructed of either metal or wood, and found in the pedal division at 16′ pitch (one octave below written pitch), or, more rarely, 32′ (2 octaves below written pitch).