Кіріспе

Магниттік индукция бірлігі

Гаусс (символ: G, кейде Gs) – магниттік индукцияны өлшеу бірлігі, сондай-ақ магниттік ағын тығыздығы деп те аталады. Бұл бірлік Гаусс жүйесінің бөлігі болып табылады, ол ескі сантиметр-грамм-секунд электромагниттік бірліктер (CGS EMU) жүйесінен мұраға алынған. Ол 1936 жылы неміс математигі және физигі Карл Фридрих Гаусс құрметіне аталды. Бір гаусс – бір максвелл шаршы сантиметрге тең. Сантиметр-грамм-секунд жүйесі (cgs жүйесі) Халықаралық жүйе (SI) жүйесімен ығыстырылғандықтан, гаустың қолданылуы стандарттау органдарымен ұсынылмайды, бірақ ол әртүрлі ғылым салаларында әлі де кеңінен қолданылады. Магниттік ағын тығыздығының SI бірлігі – тесла (символ: T), ол .

Атауы, символы және метрикалық префикстері

Халықаралық бірліктер жүйесінің құрамына кірмесе де, гаусс қолданылуы бойынша жалпы алғанда СИ бірліктерінің қағидаларына сәйкес келеді. Аты адам есімінен шыққандықтан, оның символы үлкен әріппен "G" деп белгіленеді. Бірлік толық жазылғанда, егер сөйлем басы болмаса, кіші әріппен ("гаусс") жазылады. Гаусс метрикалық префикстермен біріктірілуі мүмкін, мысалы, миллигаусс, мГ (немесе мГс) немесе килогаусс, кГ (немесе кГс).

Бірлік түрлендірулері

Гаусс – Гаусс бірліктері жүйесінде магниттік ағын тығыздығы B-ның бірлігі және Mx/см² немесе г/Би/с²-қа тең, ал оерстед – "H" өрісінің бірлігі. Бір тесла (T) 10⁴ гауссқа, ал бір ампер (A) метрге 4π × 10⁻³ оерстедке сәйкес келеді. Магниттік ағын Φ-тың бірліктері, бұл белгілі бір аудан бойынша магниттік "B" өрісінің интегралы, SI жүйесінде вебер (Wb) және CGS Гаусс жүйесінде максвелл (Mx) болып табылады. Ағын өрістің аудан бойынша интегралы болғандықтан, түрлендіру коэффициенті e=8, себебі аудан қашықтықтың квадратымен өлшенетін бірліктерге ие, сондықтан e=4 (магниттік өрістің түрлендіру коэффициенті) e=2 (сызықтық қашықтықтың түрлендіру коэффициенті) квадратына тең. 10⁸ Mx/Wb = 10⁴ G/T × (10² см/м)².