Кіріспе

Үнді кинорежиссері Гириш Касаравалли (3 желтоқсан 1950 жылы туған) – үнді кинорежиссері, каннада киносындағы тұлға және параллель киноның негізін қалаушылардың бірі. Халықаралық аренада шығармаларымен танылған Касаравалли он төрт Ұлттық кино сыйлығына ие болған, оның ішінде төрт үздік толық метражды фильм: «Гаташрадда» (1977), «Табарна Катхе» (1986), «Тхайи Сахеба» (1997) және «Двипа» (2002). 2011 жылы Үндістан үкіметінің төртінші дәрежелі азаматтық наградасы – «Падма Шри» орденімен марапатталды. Пунедегі Үндістанның Кино және Телевизия институтының алтын медалінің иегері. Дипломдық жұмыбы үшін түсірген «Авашеш» фильмі сол жылы «Үздік студенттік фильм» және «Үздік қысқаметражды көркем фильм» номинацияларында Ұлттық кино сыйлығын жеңіп алды. Ол барлығы он төрт рет Ұлттық кино сыйлығын алған.

Ерте өмір

Гириш Касаравалли 1950 жылдың 3 желтоқсанында Шимога ауданының Тиртахалли талуындағы Кесалур ауылында дүниеге келді. Оның әкесі Ганеш Рао – фермер және сонымен қатар тәуелсіздік күрескері, анасы Лакшмидеви – үй шаруасымен айналысатын, 10 баланың бірі (бес ұл және төрт қыз). Ол Кесалурда бастауыш, ал Қамарадыда орта білім алды. Кітап оқуды жақсы көретін отбасында өскен ол, әкесінің арқасында ерте жасынан кітап оқуға бейімделді. Әкесі Карнатаканың халықтық биі – Якшагананың жанашыры болды. Ол ауылына келіп көрсетілетін танымал каннада фильмдерін көруге құштар еді. Осылайша ол алғаш рет кино әлемімен танысты. Оның шығармашылыққа деген құштарлығын қолдаған туысы – анасының інісі К. В. Суббанна, ол Мэгсайсай сыйлығының иегері және Neenasam драмалық труппасын құрған адам. Ол Шимогаға көшіп, Сахьядри колледжін бітірді. Колледж Касаравалли үшін өте маңызды болды, өйткені оның каннада тілінен Г. С. Шиварудраппа мен Са Ши Марулайя сабақ берді. Содан кейін Манипалдағы Фармацевтикалық колледжде Б.Фарма курсына түсті. Колледж көптеген мәдени шаралардың орталығы болды және Касараваллидің шығармашылық қызығушылығын ояндырып ұстады. Білімін аяқтағаннан кейін ол Хайдарабадқа оқуға барып, тәжірибе жинады. Бірақ кино мен өнерге деген қызығушылығының арқасында, ол кәсібі мен хоббиін бірге үйлестіруде қиындықтарға тап болды. Сондықтан ол фармацевтикалық мансабынан бас тартып, Пунедегі Үндістанның Кино және Телевизия институтына (FTII) оқуға түсті.

Мансап

Касаравалли 1975 жылы Пунедегі FTII-ді бітірді, мамандығы – фильмдерді қою. Оған Куросава, Рэй, Озу, Феллини және Антониони әлемінің шабыт бергені және неореалистік киноға сенімі нығайды. Көп жылдар өткен соң берген сұхбатында ол осы режиссерлерден, әсіресе Озудан алған шабытын еске алды. Соңғы курста "Чомана Дуди" фильміне Б. В. Каранттың режиссердің көмекшісі болып таңдалды. Ол FTII-ден алтын медальмен аяқтады. Оның студенттік "Авас" фильмі жылдың үздік эксперименталды қысқаметражды фильмі үшін Президенттің күміс лотос сыйлығын жеңіп алды. Тәуелсіз режиссер ретінде түсірген алғашқы фильмі – 1977 жылғы "Гаташрадда" фильмі. Одан кейін көптеген шедеврлер дүниеге келді. Біраз уақыт бойы Бангалордағы кино институтының директоры болып жұмыс істеді. 1981 жылы Т. С. Нагабарананың "Грахана" фильміне көмекші режиссер болды. 1987 жылы "Табарана Кате" үшін екінші "Алтын лотос" сыйлығын жеңіп алды. Бұл фильмде зейнеткерлікке шыққан мемлекеттік қызметкердің зейнетақы алуға жасаған сәтсіз әрекеттері көрсетілген. 1997 жылы ол тағы бір шедеврін жариялады – "Тааи Сахеба", ол үшін үшінші "Алтын лотос" сыйлығын жеңіп алды. "Тааи Сахеба" режиссердің ең жетілген туындысы болып саналады, ол Үндістан қоғамының тәуелсіздікке дейінгі және кейінгі кезеңдегі өзгеруін көрсетеді. Повестволық құрылымы ерекше және әлеуметтік жағдайды бейнелеудің күшті жолы болды. 2002 жылы ол "Двипа" фильмімен сәттілігін қайталады, ол үшін төртінші "Алтын лотос" сыйлығын жеңіп алды. "Двипа" бұрынғы фильмдерінен ерекшеленді: ол музыканы кеңінен пайдаланды және визуалды тұрғыдан әсерлі болды. Осы төрт фильмнен басқа, Касаравалли 1979 жылы "Акрамана", 1981 жылы "Мұру дариғалы", 1988 жылы "Баннада Веша", 1990 жылы "Мане", 1996 жылы "Краурия", 2004 жылы "Хасина" және 2006 жылы "Нааи Нералу" фильмдерін түсірді. "Нааи Нералу" С. Л. Бхьяппаның осы аттас романының негізінде қайта туудың өте күрделі және ерекше тұжырымын зерттейді. Касаравалли бұл тақырыпқа өзгеше көзқарас ұсынды. Ол Қарачидегі КАРА кинофестивалінде үздік фильм жүлдесін жеңіп алды, осылайша халықаралық фестивальде ең жоғары награданы жеңіп алған алғашқы каннада тіліндегі фильм болды. 2008 жылы Вайдехидің осы аттас әңгімесі бойынша "Гулаби Толкис" фильмін түсірді. Ол көптеген халықаралық кинофестивальдарда көрсетілді, марапаттар мен құрмет алды. 2010 жылы ол "Канасемба Кудурейанери" ("Армандардың айғырына міну") фильмін жасады, ол да көптеген халықаралық марапаттарға ие болды. Ол "Күрмаватара" ("Күркіт, инкарнация") фильмін аяқтады, ол 2011 жылғы ең үздік каннада тіліндегі фильм үшін Ұлттық кино сыйлығын жеңіп алды. 2015 жылы Адур Гопалакришнан туралы "Суреттер/Көріністер" атты деректі фильмін түсірді. 2003 жылы Роттердам халықаралық кинофестивалі Касаравалли фильмдерінің ретроспективасын ұйымдастырды. 2017 жылдың тамызында Гоаның ойын-сауық қоғамы оның құрметіне Гоада кинофестиваль өткізді.

Жеке өмір

Касаравалли 1978 жылдың 21 сәуірінде актриса Вайшалиге үйленді. Касаравалли көп кітап оқитын адам, ол К. Шиварам Карант, Кувемпу және У. Р. Анатамурти шығармаларын өзіне әсер еткендердің қатарына жатқызады.