Кіріспе

Мэриленд штатының Балтимор округінде сақталған құл иелігі, Балтимор округінің Тоусон қаласының солтүстігіндегі Хэмптон аймағында орналасқан, 18 ғасырдағы алып иеліктің қалдықтарын қамтиды: грузин стиліндегі сарай, бау-бақшалар, жерлер және бастапқы тас құлдардың тұрақтары. Иелік 1745 жылдан 1948 жылға дейін жеті буын Риджли отбасының меншігінде болды. Хэмптон сарайы 1790 жылы құрылысы аяқталған кезде Америкадағы ең ірі жеке үй болып есептелді және бүгінде АҚШ-тағы грузин сәулетінің ең көрнекті үлгілерінің бірі саналады. Оның жиһаздары, құлдардың тұрақтары және сақталған басқа да құрылыстар 18 және 19 ғасырлардың басындағы жер иеленуші аристократияның өміріне шолу ұсынады. 1948 жылы Хэмптон АҚШ Ұлттық саябақтар қызметімен архитектуралық маңыздылығы үшін алғашқы Ұлттық тарихи орын ретінде таңдалды. 19 ғасырда бұл жер 1820 жылдардағы түріне жақын қалпына келтірілген әсем партерлі немесе ресми бақтарымен әйгілі болды. Ағаштардың кейбіреуі 200 жылдан астам ғасырлар бойы өмір сүрген. 1750 жылдардың соңына қарай Хэмптонның аумағы 1600 акрдан асып, темір зауытын қамтыды. 1783 жылы капитан Риджли Хэмптон сарайының құрылысын бастады. Оның сөзіне сүйенсек, бұл идея оның анасының туыстарына тиесілі болған Англиядағы Ховард сарайынан шабыттандырылған. Сол жылы капитан Риджли қайтыс болды, ал оның жүрегі туысы Чарльз Карнан Риджли (1760–1829) Хэмптонның екінші иесі атанды. 1799 және 1801 жылдар аралығында сарай аумағында геометриялық формадағы ресми бақтарды жобалау үшін сол кездегі көрнекті шеберлер шақырылды.

Сәй бөлмесінің жабылуы

1949 жылы Хэмптон иелігі алғаш рет жұртшылыққа ашылғанда, сарайдың ас үйі шағын мейрамханаға айналдырылды. "Чайхана" деп аталған бұл мейрамхана келесі 50 жыл бойы концессионерлік негізде жұмыс істеді, Hampton Imperial Crab (көк крабтың жұмсақ еті, пісіріліп, дәмдеуіштермен дәмделген) және басқа да Chesapeake Bay теңіз өнімдерінің тағамдарын, бір стақан шерримен бірге ұсынды. Жергілікті газеттің бір жазушысы "Чайхананы" "қонақтарға қабырғадай үлкен камин мен қалыңдығы шамамен 60 сантиметр болатын терезелер ұсынады. Көрініс – көлденең жасыл шалғындар" деп сипаттаған.

1999 жылдың 1 қаңтарында Ұлттық саябақтар қызметі "Чайхананы" жапқанда, лауазымды тұлғалар, бұл шешімге басты ғимаратта ас үй ішінде өрт қаупінің болуы және өткен жылы NPS қабылдаған Бас жоспарда көрсетілгендей, сарайдағы тарихи заттарға жәндіктер мен кеміргіштердің зиян келтіру мүмкіндігі себеп болғанын мәлімдеді. Саябақтар қызметі "Бұл тамақтан ләззат алуға жағымды орын болғанымен, Хэмптонның ғимараттарын, заттарын және ландшафтын болашақ ұрпақ үшін сақтау қажеттілігі одан әлдеқайда маңызды" деді.