Кіріспе
Бавариялық химик және гигиенист (1818–1901) Макс Джозеф Петтенкофер, 1883 жылы Макс Джозеф фон Петтенкофер (3 желтоқсан 1818 – 10 ақпан 1901) деп аталды. Ол практикалық гигиена саласындағы еңбектерімен, таза су, таза ауа және дұрыс кәріз жүйесін жақтаушы ретінде танымал. Ол антиконтагионист болды – бактериялар аурудың басты себебі деген жаңа тұжырымға сенбеген ойшылдар мектебі, кейін осылай аталды. Ол аурудың таралуына әсер ететін түрлі факторларды, оның ішінде жеке денсаулық жағдайы, қоршаған ортаның жер асты суларының ашыуы және сол микроорганизмнің өзін жақтады. Ол гигиенаны тәжірибелік ғылым ретінде қалыптастырғанымен және Германияда гигиена институттарын құруды ынталандырғанымен әйгілі. Оның еңбектері әлемдегі басқа институттар үшін үлгі болды. Ол Хелен Петтенкоферге үйлену үшін отбасына оралды. Неке шарты бойынша, одан басқа мамандық иеленуі талап етілді және медицинаны таңдауға кеңес берілді. Оның осы саладағы жұмыстары кейін Дмитрий Менделеев элементтердің периодтық кестесін жасағанда сілтеме ретінде пайдаланылды. Оның атымен белгілі өт қышқылын анықтауға арналған түс түзетін реакциясы 1844 жылы жарияланды. Оның көмір қышқылын сандық анықтауға арналған, кеңінен қолданылатын әдісінде газды қоспа белгілі бір концентрациядағы барит немесе әктас суымен араластырылып, сілтіліктің өзгеруі оксаль қышқылы арқылы анықталады. Ол сонымен қатар ежелгі замандағы құпия гематиннің, шын мәнінде, мыс түсті шыны екенін тәжірибелік тұрғыдан дәлелдеді.
Max Joseph Pettenkofer, ennobled in 1883 as Max Joseph von Pettenkofer (3 December 1818 – 10 February 1901) was a Bavarian chemist and hygienist. He is known for his work in practical hygiene, as an apostle of good water, fresh air and proper sewage disposal. He was further known as an anti contagionist, a school of thought, named later on, that did not believe in the then novel concept that bacteria were the main cause of disease. In particular he argued in favor of a variety of conditions collectively contributing to the incidence of disease including: personal state of health, the fermentation of environmental ground water, and also the germ in question. He was most well known for his establishment of hygiene as an experimental science and also was a strong proponent for the founding of hygiene institutes in Germany. His work served as an example which other institutes around the world emulated. He returned to his family to marry Helene Pettenkofer. A stipulation of his marriage was that he pursue another career and was advised to pursue medicine. His work in this area was later cited by Dmitri Mendeleev in his construction of the Periodic Table of Elements. The color forming reaction known by his name for the detection of bile acids was published in 1844. In his widely used method for the quantitative determination of carbonic acid the gaseous mixture is shaken up with baryta or limewater of known strength and the change in alkalinity ascertained by means of oxalic acid. He further provided the experimental proof that the mysterious haematinum of ancient times was in fact a copper colored glass.
Гигиенист мамандығы
Петтенкофердің есімі ең көп практикалық гигиена саласындағы жұмысымен байланысты, ол жақсы су, таза ауа және тиімді канализация жүйесінің жақтаушысы болды. 19 ғасырда Мюнхендегі нашар денсаулық жағдай оның назарын бұл мәселеге аударды. Ол гигиена саласын зерттеген кезде, бұл салада ғылыми зерттеулердің өте аз екенін анықтады. Ол гигиенаны зерттеуге бағытталған ғылымға айналдыруға жауапты болды. Оның қаланың канализация жүйесіне енгізген көптеген ұсыныстары мен жоспарлары бүгінгі күнгі канализация жүйесінің құрылымында көрініс тапқан.
Жарияланымдар
Петтенкофер гигиена және аурулар туралы пікірлерін көптеген кітаптар мен мақалаларда жариялады; ол 1865 жылдан 1882 жылға дейін «Zeitschrift für Biologie» (Карл фон Войтпен бірге) және 1883 жылдан 1894 жылға дейін «Archiv für Hygiene» журналының редакторы болды. Ғылыми жарияланымдарынан өзге, ол мемлекеттік қызметкерлерге қоғамдық денсаулық сақтауды жақсарту және бағалау үшін азаматтық жұмыстарға және үкіметтік бақылау комитеттеріне қаржы бөлуге көндіру мақсатында көптеген лекциялар оқыды. Сол журналда Петтенкофер атмосфералық көмірқышқыл газын анықтау үшін дәл сандық талдау әдісін әзірлегені мойндалған. 1899 жылғы қолмен жазылған «Өзендердің өздігінен тазаруы туралы» қолжазбасы және Петтенкофердің еңбектерін Лондондық Гигиена және Тропикалық Медицина мектебінің архивінен табуға болады.
Өлім
1894 жылы ол белсенді жұмыстан қанағаттанды және 1901 жылдың 10 ақпанында күйзеліс күйінде өзін-өзі атты. Ол Мюнхендегі Резиденциядағы үйінде қайтыс болды. Ол Мюнхендегі Ескі Оңтүстік Көперістігіне (Альтер-Зюдфридхоф) жерленген.
Тану
Өмірінде ол көптеген марапаттарға ие болды. Оған Мюнхен қаласының "Құрметті азаматы" атағы берілді және алтын медаль табысталды. Оның гигиена саласындағы еңбегі "Гигиена және қоғамдық денсаулық саласындағы ғылыми-зерттеу жобаларын қаржыландыру мақсатында Мюнхен және Лейпциг қалаларынан қаржы алған" Петтенкофер гигиеналық зерттеулер қорының құрылуына әкеп соқты.