Кіріспе

Америкалық дипломат (1920–1992)

30 жылдық мансабында Сыртқы істер қызметінің қызметкері ретінде ол негізінен Азия мәселелерімен айналысты. 1968 жылы ол АҚШ-тың Вьетнамдағы қатысуын күшейтуге жол бермеу үшін жұмыс істеді. Кейін Хабиб Рональд Рейганның 1981–1983 жылдар аралығындағы Таяу Шығыстағы арнайы өкілі ретінде танымал болды. Осы қызметінде ол Ливан азамат соғысына қатысқан тараптар арасында көптеген қару тоқтату келісімдерін жүзеге асырды. Зейнетке шыққаннан кейін ол АҚШ-тың арнайы өкілі болып екі рет тағайындалды: 1986 жылы Филиппинге, ал 1986–1987 жылдары Орталық Америкаға. Соңғы тапсырмасында ол Коста-Рика президенті Оскар Ариасқа аймақтық азамат соғыстарын аяқтау үшін бейбітшілік жоспарын ұсынуға көмектесті. Хабиб 1982 жылы АҚШ азаматына берілетін ең жоғары мемлекеттік награда – Президенттік бостандық медалімен марапатталды. Оның әкесі азық-түлік дүкенінің иесі болған. Хабиб Бруклиндегі Нью-Утрехт орта мектебін бітіріп, Айдахо университетінде орман шаруашылығы мамандығын оқуға түсу алдында кеме жөнелткіші болып жұмыс істеді. 1942 жылы UI Орман шаруашылығы колледжін (қазір Табиғи ресурстар колледжі) бітіргеннен кейін ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясында қызмет етіп, капитан шеніне жетті. 1946 жылы әскери қызметтен босатылғаннан кейін Хабиб Калифорния университетінде (Беркли) Ауыл шаруашылығы экономикасы бойынша докторлық диссертациясын қорғап, 1952 жылы Ph.D. дәрежесін алды.

Сыртқы істер қызметі

1949 жылдан бастап ол Канада, Жаңа Зеландия, Оңтүстік Корея (екі рет) және Оңтүстік Вьетнамға қызметке жіберілді. 1967–1969 жылдары Шығыс Азия және Тынық мұхиты істері жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары болды. 1968–1971 жылдары Париж бейбіт келіссөздерінде АҚШ делегациясының штаб бастығы қызметін атқарды. Хабиб Оңтүстік Кореядағы елші (1971–1974), Шығыс Азия және Тынық мұхиты істері жөніндегі мемлекеттік хатшының көмекшісі (1974–1976) және саяси істер жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары (1976–1978) болып тағайындалды. 1973 жылы Хабиб АҚШ-тың Оңтүстік Кореядағы елшісі қызметін атқарып тұрғанда Оңтүстік Кореяның оппозициялық көшбасшысы Ким Дэ Чжун ұрланып кеткен кезде, оның өмірін сақтап қалу үшін араласуының тиімді болғанын Хабиб мойындайды. Кейіннен Ким Оңтүстік Кореядағы оппозициялық көшбасшы болып президенттікке сайланған алғашқы адам болды және 2000 жылы Солтүстік Кореямен келісімге қол жеткізгені үшін Нобель бейбітшілік сыйлығына ие болды. Хабиб 1977 жылдың қаңтарында Мемлекеттік хатшы міндетін атқарушы болды. 1978 жылы ауыр жүрек шабуына ұшыраған Хабиб Сыртқы істер министрі лауазымынан, яғни карьералық Сыртқы істер қызметінің қызметкері үшін ең жоғары лауазымынан кетіп қалды. 1981 жылы президент Рональд Рейган оны зейнеттен шақырып, Таяу Шығысқа арнайы елші етіп тағайындады. Хабиб Бейрут қаласы қоршауда тұрғанда Палестина Азаттық Ұйымының (ПАҰ) эвакуациясына мүмкіндік берген бейбіт келісімге қол қою келіссөздерін басқарды. 1982 жылы оның еңбегі үшін АҚШ азаматына берілетін ең жоғары ресми награда – Президенттік бостандық медалімен марапатталды. 1986 жылдың басында Рейган Хабибті Филиппинге президент Фердинанд Маркосты орнынан бас тартуға көндіру үшін жіберді. 1986 жылдың наурыз айында Рейган оны Орталық Америкаға арнайы елші етіп тағайындады, мақсаты Никарагуадағы қақтығыста АҚШ мүдделерін ілгерілету болды. Әкімшіліктің консервативтік топтары оның беделін және ықпалын әскери шешімді қолдау үшін, атап айтқанда Контрас тобына қаржыландыруды жалғастыру үшін пайдалануды жоспарлады. Контадора жоспарының өзінің нәтижесіне жеткенін түсініп, Коста-Риканың жаңадан сайланған президенті Оскар Ариас демократияны нығайтуға бағытталған жаңа жоспар жасады. Хабиб Ариас жоспарында кемшіліктер көп екенін санаса да, оны жетілдіруге көмектесті және басқа Орталық Америка үкіметтеріне ұсынды. 1987 жылдың 7 тамызында Орталық Американың бес президенті Ариас жоспарына принциптік келісімге келді, бұл әлемді таң қалдырды. Келіссөздерді жалғастыру үшін Хабибтің Никарагуа президенті Даниэль Ортегамен тікелей кездесуі қажет болғандықтан, президент Рейган оның сапарына тыйым салды. Президенттің өзіне сенімсіздік танытқанын сезінген Хабиб отставкаға кетті.

Өлім және мұра

1992 жылы Францияда демалыста болған кезде Хабиб Пулиньи-Монтрахеде жүрек аритмиясына ұшырап, 25 мамырда 72 жасында қайтыс болды. Бұрынғы АҚШ Мемлекеттік хатшысы Джордж Шульц Калифорния штатының Белмонт қаласында өткен оның жерлеу рәсімінде Хабибті "шынымен өзгеріс жасаған адам" деп сипаттады. Келесі аптада Вашингтондағы Ұлттық собордағы естелік шарасында екі бұрынғы Мемлекеттік хатшы Генри Киссинджер мен Сайрус Вэнс, сондай-ақ болашақ Мемлекеттік хатшы, бұрынғы әріптесі Лоуренс Иглбергер сөз сөйледі. 2006 жылы Хабиб АҚШ пошта маркасында бейнеленді, ол көрнекті дипломаттардың алты маркасынан тұратын топтаманың бір бөлігі болды. 2013 жылы Ливанның Джуние қаласы Достық алаңында Хабибтің бюстін басқа "ұлттық батырлармен" бірге ашты. Хабиб 1982 жылғы Уоррен Зевонның "The Envoy" әнінің тақырыбына арналған.