Соғыста тарану тактикасы: әуе, теңіз, құрлықта қолданылады. Есік бұзу үшін құқық қорғау және әскерилер тарану майшамын пайдаланады. Қылмыскерлер де осы әдіспен ғимараттарға шабуыл жасайды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Соғыста, шабуылдау – әуе, теңіз және құрлықтағы шайқаста қолданылатын тактика. Бұл термин қамалдарды бұзу үшін инерция күшімен соғылатын қару – шабуылдау мүйізінен шыққан, ал одан бұрын еркек қойлардан пайда болды. Осылайша, соғыста шабуылдау дегеніміз – нысанаға өзінің жылдамдығымен соғылу. Бүгінде қолда ұсталатын шабуылдау мүйізі құқық қорғау органдары мен әскери қызметкерлер есіктерді бұзу үшін қолданатын көптеген құралдардың бірі. Қылмыскерлер ғимараттарға күшпен кіру үшін көліктерді қабырғаға шабуылдау сияқты әдістерді пайдаланған.
In warfare, ramming is a technique used in air, sea, and land combat. The term originated from battering ram, a siege weapon used to bring down fortifications by hitting it with the force of the ram's momentum, and ultimately from male sheep. Thus, in warfare, ramming refers to hitting a target by running oneself into the target. Today, hand held battering rams are one tool among many used by law enforcement and military personnel for door breaching. Forcible entry by criminals has been implemented using such methods as vehicles rammed into buildings.
Теңіз соғысы
Көне заманда теңіз күштері жиі қоянды қолданды: «мүңкісі» (rostrum) Рим империясының галереяларының қару-жарағының маңызды бөлігіне айналды. Көне гректер триремаларын да соққылау үшін пайдаланды. Көне Қытайда қоянды көп білмеген, себебі келінің болмауы және джонк кемесінің жалпақ пішіні су астынан ұзын шұңқыр жасауға қолайлы емес еді. Қазіргі замандағы ірі соғыс кемелері арасындағы шайқаста қоянды алғаш рет қолдану 1862 жылғы наурыз айында Хэмптон-Роуд шайқасында болды, онда Конфедерацияның бронели кораблі CSS Virginia Одақтың фрегаты Камберлендке соқтығысып, оны бірден баттырды. Теңіз шайқасында қоянды тағы бір маңызды қолдану 1866 жылғы маусым мен тамыз аралығында Италия мен Австрия арасындағы Лисса шайқасында, үшінші итальяндық тәуелсіздік соғысы кезінде болды. Италиялық «Ре д’Италия» бронели кораблінің артқы жағына оқ тигеннен зақымдалған, оның рулі жұмыс істемейтін еді. Суда қозғалмай жатқан ол, австриялық бас қолбасшы адмирал Тегетхофтың флагманы австриялық «Эрцгерцог Фердинанд Макс» үш рет соқты. Италиялық кеме аунап суға батқанда, австриялық кеме зардап шекпей кері шегінді. 1879-1884 жылдардағы Тынық мұхиты соғысы кезінде перуандық «Хуаскар» бронели кораблі чилилік «Эсмеральда» корветіне бірнеше рет соқтығысып, ағаштан жасалған бу және желмен жүретін кемені баттырды (1879 жылғы мамыр). Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде (1914-1918) 1915 жылы неміс су асты кемесіне соқтығысып, баттырды. Алайда бұл кеменің тұмсығының кездейсоқ қолданылуы еді. 1918 жылы британдық әскерлік кеме HMT Olympic су асты кемесіне соқтығысып, кемеге қатты зақым келгендіктен, экипажы суға батып, кемені тастап кетуге мәжбүр болды. Екінші дүниежүзілік соғыста (1939-1945) әскери кемелер жиі басқа кемелерге соқтығысты, бірақ бұл көбінесе ерекше жағдайларға байланысты болды, себебі шабуылдаушы кемеге елеулі зақым келтірілуі мүмкін. Жеңіл конструкциялы эсминстердің тактиканы қолданудан алған зардабы Корольдік теңіз күштерін 1943 жылдың басында ресми түрде практикадан бас тартуға мәжбүр етті. Ол 1942 жылғы желтоқсанда U 357 кемесі суға батқаннан кейін үш ай құрғақ докта болғаннан кейін, ал 1943 жылғы наурызда U 444 кемесі суға түскеннен кейін, оның винттеріне зақым келгеннен кейін торпедамен ұрып, суға батқаннан кейін. Бакли соқтығысты және U 66 1940 жылы соқтығысты. 1943 жылғы 29 қаңтарда Жаңа Зеландияның әскери траулерлері Жапон су асты кемесін Каминбо шығанағында, Гуадалканал аралында, Ке операциясы кезінде суға батып, қиратты. 2135 тонналық су асты кемесі 607 тонналық мина өшіруші траулерден әлдеқайда үлкен және жақсы қаруланған. 1942 жылғы 5 қарашада финлік «Ветехинен» су асты кемесі Аланд теңізінде Щ 305 совет су асты кемесіне соқтығысып, баттырды. «Ветехинен» түнгі патрульде совет су асты кемелерін іздеп жүрді. Байланыс табылды, және жаудың байланысы расталғаннан кейін «Ветехинен» торпедасын атқылады, ол, мүмкін, тым қысқа қашықтықтан атқылаудан қайтты. Сол кезде «Ветехинен» палубадағы пулеметтерінен от атып, сол кезде апаттық суға түсуге кіріскен совет су асты кемесіне зақым келтірді. «Ветехинен» кемесінің капитаны екінші су асты кемесіне қашып құтылуға жол бермеуді шешіп, өз кемесіне екінші кемеге соққы беруді бұйырды. Су асты кемелеріне қарсы іс-қимыл кезінде, егер эсминец су асты кемесіне тым жақын болса, оның негізгі пулеметтері суға ату үшін, соққылау альтернативасы болды. Британдық атақты су асты кемелеріне қарсы маман капитан Фредерик Джон Уокер 1941 жылдың желтоқсанынан бастап Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін осы тактиканы қолданды. Британдық эсминец (бұрынғы USS Buchanan, Lend Lease бойынша жеткізілді) 1942 жылғы 28 наурызда Сент-Назердегі Нормандияның құрғақ доктың қақпаларын соғу мақсатында неміс эсминецінің кейпіне түсті. Бұл шара Нормандиялық доктың неміс әскери кемесі Тирпицтің пайдаланбауына жол бермеуді көздеді. (Бұл Вермахт басып алған Атлант жағалауындағы осындай үлкен кемені жөндеуге қабілетті жалғыз док болды.) Операция сәтті өтті, ал кеменің алдыңғы жағына жасырылған үлкен бомба жарылып, кемежай бес жылға жарамсыз болды. 1943 жылғы 2 тамызда Соломон аралдарында «Токио экспрессі» түнгі күшейту миссиясынан қайтып келе жатқанда жапондық эсминец Amagiri шамамен 1000 метр қашықтықта USN PT қайықтарын байқады. Атыс бастаудың орнына, жойғыш капитаны Кохей Ханами қарсыласқа бұрылып, 30 ұзындықта қараңғыға жақындады. Жапондық апаттандырғыштардың ең баяу, ең аз маневрлеуі Лейтенант Джон Ф. Кеннедидің командалық етуімен PT 109 ұшқышын қиратты. 1940 жылы неміс ауыр крейсері «Адмирал Хипперге» соққы бергені үшін қаза болған G классы эсминецінің капитаны Жерард Руп Виктория кресімен марапатталды. Жақындағы мәлімдемелер «Адмирал Хиппер» шындығында «Глоувормға» соққы беруге тырысқан және екі кеме жақын арадағы жағдайда нашар ауа-райында жай ғана соқтығысқан деген жорамалдар бар. 1958-1976 жылдар аралығындағы «Треска соғыстары» кезінде қарусыз британдық балық аулау траулерлері Исландияның жағалау күзетіне және қайта жабдықталған траулерлерге қарсы келді. Корольдік теңіз күштерінің жағалау күзеті кемелерімен қатар, Ұлыбритания өзінің азаматтарын қорғау үшін үлкен, мұхиттық буксирлер мен фрегаттарды жіберді, және екі тарапқа да көптеген соқтығысу оқиғалары болды, кейде өте ауыр салдарлары болды. Үшінші қақтығыста (1975-1976) Исландияның теңіз траулерлерінің барлық флоты және кемінде 15 Корольдік теңіз күштерінің фрегаттары зақымдануға ұшырады. 1988 жылы советтік «Мирка II» класты жеңіл фрегаты (FFL 824) және «Буревестник» класты фрегаты «Беззаветный» (FFG 811) Қара теңізінде, Форос портының жанындағы даулы советтік аумақтық суларында американдық кемелерді (эсмин «Кэрон» және крейсер «Йорктаун») жеңіл соқтығысты. Қайталанған кемелердің ешқайсысы айтарлықтай зақым алмады. 2020 жылғы 30 наурызда венесуэлалық «Найгуата» патрульдік катері RCGS Resolute круиздік кемесіне оқ атып зақымдауға тырысқаннан кейін соқтығысты. «Найгуата» мұзды бұзуға арналған нығайтылған корпусы бар «Resolute» кемесіне соқтығысып, қатты зақымданып, жақын арада батты.
Navies in antiquity commonly used the ram: the "beak" ( rostrum) became an important part of the armament of the galleys of Imperial Rome. The ancient Greeks used their trireme vessels for ramming as well. In ancient China, rams were largely unknown, as the lack of a keel and the flat shape of the junk's bow was not conducive to constructing an elongated underwater spur. The first recorded use of a ram in modern times in fighting between major warships occurred in the American Civil War at the Battle of Hampton Roads in March 1862, when the armored Confederate warship CSS Virginia rammed the Union frigate Cumberland, sinking her almost immediately. Another significant use of the naval ram occurred during the Third Italian War of Independence (June to August 1866) at the battle of Lissa, between Italy and Austria. The Italian ironclad Re d'Italia, damaged aft by gunfire, had no functioning rudder. Lying helpless in the water, she was struck three times by the Austrian Erzherzog Ferdinand Max, the flagship of the Austrian Commander in Chief Admiral Tegetthoff. The Austrian ship retreated unharmed as the Italian vessel rolled over and sank. During the War of the Pacific of 1879 1884, the Peruvian ironclad Huascar repeatedly rammed the Chilean corvette Esmeralda, sinking the wooden steam and wind powered ship (May 1879). During World War I (1914 1918), rammed and sank German submarine in 1915. This was an incidental use of the ship's bow, however. In 1918 the British troop ship HMT Olympic rammed – the submarine sustained such heavy damage that its crew was forced to scuttle and abandon ship. In World War II (1939 1945), naval ships often rammed other vessels, though this was often due to extraordinary circumstances, as considerable damage could be caused to the attacking ship. The damage that lightly constructed destroyers took from using the tactic led the Royal Navy to officially discourage the practice from early 1943, after spent three months in dry dock following her sinking of U 357 was launched in in December 1942, and after was torpedoed and sunk after damaging her propellers during the ramming of U 444 was launched in in March 1943. Buckley rammed and was rammed by U 66 was launched in 1940. in May 1944; and rammed U 458 was launched in in 1943. On 29 January 1943 the New Zealand naval trawlers, and rammed and wrecked the Japanese submarine in shallow water at Kamimbo Bay, Guadalcanal, during Operation Ke. The submarine of 2,135 tons was much larger and more heavily armed than the minesweeping trawlers of 607 tons each. On 5 November 1942 the Finnish submarine Vetehinen rammed the Soviet submarine Щ 305 in the Sea of Åland and sank it. Vetehinen was on a night patrol searching for Soviet submarines. A contact was found, and after confirmation of an enemy contact, Vetehinen launched a torpedo, which missed probably due to launching at too short a distance. Vetehinen then opened fire with its deck guns and managed to damage the Soviet submarine, which by then had started an emergency dive. The captain of Vetehinen, determined not to let the other submarine escape, ordered his submarine to ram the other vessel, which at last was a success. During anti submarine action, ramming was an alternative if a destroyer was too close to a surfaced submarine for her main guns to fire into the water. The famous British anti submarine specialist Captain Frederic John Walker used this tactic from December 1941 to the end of World War II. The British destroyer (formerly USS Buchanan, supplied under Lend Lease) was disguised as a German destroyer for the purpose of ramming the gates of the Normandie dry dock at St. Nazaire on 28 March 1942. This action aimed to prevent the Normandie dock ever being used by the German battleship German battleship Tirpitz. (It was the only dock on the Wehrmacht occupied Atlantic coast capable of repairing such a large vessel.) The operation succeeded, and a large explosive time bomb charge hidden in the bow of the ship exploded the next day, putting the dock out of commission for five years. On 2 August 1943, while returning from a "Tokyo Express" night reinforcement mission in the Solomon Islands, the Japanese destroyer Amagiri spotted USN PT boats at a range of about 1,000 yards. Rather than open fire—and give away their position—the destroyer captain, Lieutenant Commander Kohei Hanami, turned to intercept and closed in the darkness at 30 knots. The slower, less maneuverable Japanese destroyer rammed and crushed PT 109, commanded by Lt. John F Kennedy. Lt. Commander Gerard Roope, the captain of the G class destroyer , posthumously won the Victoria Cross for the 1940 ramming of the German heavy cruiser German cruiser Admiral Hipper following a close range action in bad weather off the Norwegian coast. Recent claims suggest that Admiral Hipper was actually attempting to ram Glowworm and that the two ships simply collided. During the so called Cod Wars of 1958 to 1976 between Britain and Iceland, unarmed British fishing trawlers found themselves opposed by Icelandic Coastguard vessels and converted trawlers. As well as Royal Navy coastguard vessels, Britain sent large, ocean going tugs and frigates to protect its subjects, and numerous ramming incidents occurred against both sides, sometimes with very serious consequences. The whole Icelandic fleet of naval trawlers and at least 15 Royal Navy frigates suffered damage in the third conflict only (1975 1976). In 1988 the Soviet Mirka II class light frigate (FFL 824) and the Burevestnik class frigate Bezzavetny (FFG 811) lightly rammed two US naval ships (the destroyer Caron and the cruiser Yorktown) inside contested Soviet territorial waters in the Black Sea, near the port of Foros. None of the ships involved suffered significant damage. On 30 March 2020 the Venezuelan patrol boat Naiguatá rammed the cruise ship RCGS Resolute after failing to damage it with a volley of gunfire. The Naiguatá was badly damaged from striking the strengthened hull of the Resolute, built to break ice, and sank shortly afterwards.
Әуе соғысы
Әуе шайқасында тарандау – барлық басқа тәсілдер таусылған соңғы амал болған. Тарандайтын ұшқыш өзінің барлық ұшағын таран ретінде пайдалана немесе қарсыластың басқаруын жою үшін винт немесе қанатты қолданып, оның қанатын немесе құйрығын қиюға тырыса алатын. Тарандау ұшқыш оқ-дәрісі бітіп, жауды жоюға ниетті болғанда немесе ұшағы құтқаруға келмейтіндей зақымданғанда орын алған. Көбінесе шабуылдаушының ұшағы экономикалық, стратегиялық немесе тактикалық тұрғыдан қарсыласының ұшағынан кем құнды болған кезде, мысалы, ескірген ұшақтарды жаңа ұшақтарға қарсы немесе бір қозғалтқышты ұшақтарды көп қозғалтқышты бомбалаушыларға қарсы ұшқанда тарандау жасалған. Қорғаушылар шабуылдаушылардан жиі тарандаған. Тарандау шабуылы камикадзе шабуылдары сияқты өзіне-өзі зиян келтіру емес – тарандайтын ұшқыш аман қалу мүмкіндігіне ие болған, бірақ бұл өте тәуекелді болған. Кейде тарандауға ұшыраған ұшақтар бақыланатын жерге қонуға аман қалған, бірақ көбісі жарықтан зақымдануға немесе ұшқыштың қашуына байланысты жойылған. Тарандау 20 ғасырдың бірінші жартысында, екі дүниежүзілік соғыста және соғыс аралық кезеңде әуе соғысында қолданылған. Ұшақтар дәуірінде, әуе шайқасы жылдамдығы артқан сайын, тарандау жиілігі азайды – тарандау шабуылын сәтті орындау (және аман қалу) ықтималдығы нөлге жақындады.
Ramming in air combat is a last ditch tactic that was used when all else had failed. The ramming pilot could use his entire aircraft as a ram or he could try to destroy the enemy's controls using the propeller or wing to chop into the enemy's tail or wing. Ramming took place when a pilot ran out of ammunition, yet was still eager to destroy an enemy, or when his plane had already been damaged beyond saving. Most ramming occurred when the attacker's aircraft was economically, strategically, or tactically less valuable than the enemy's, such as by pilots flying obsolescent aircraft against superior ones or by single engine aircraft against multiple engine bombers. Defenders rammed more often than invaders. A ramming attack was not considered suicidal in the same manner as kamikaze attacks—the ramming pilot stands a chance of surviving, though it was very risky. Sometimes, the ramming aircraft itself could survive to make a controlled landing, though most were lost due to combat damage or the pilot bailing out. Ramming was used in air warfare in the first half of the 20th century, in both World Wars and in the interwar period. In the jet age, as air combat speeds increased, ramming occurred much less frequently—the probability of successfully executing (and surviving) a ramming attack approached zero.
Жерден соғыс жүргізу
Екінші дүниежүзілік соғыста, кем дегенде бір рет танктың жау танкысын тарануы туралы хабарлама бар. 1944 жылы, "Гудвуд" операциясы барысында Ирландия гвардиясының "Шерман" танкысы "Тигр II" танкысын тарады.
In World War II, at least one incident of a tank ramming an enemy tank has been reported. In 1944, an Irish Guards Sherman rammed a Tiger II during Operation Goodwood.
Қоршау соғысы
Ежелгі және ортағасырлық қақтығыстарда қоршау кезінде бекіністі бұзу үшін қабырғаның немесе қақпаның белгілі бір бөлігін, қоршау машинасының бір түрі – тарауылмен қайталап ұру жиі қолданылатын.
In ancient and medieval conflicts, breaching of a fortification during sieges would commonly be attempted by repeated battering of an area of a wall or gate with a battering ram, a type of siege engine.
Терроризмдегі көліктерді соққылау
ФБР «көліктерді қарсы шабуылдау» деп сипаттайды – өзгертілген немесе өзгертілмеген көліктерді адамдар жиналған жерлерге, ғимараттарға және басқа көліктерге қарсы пайдалану. Мұндай шабуылдарды көбінесе жалғызбасты террористтер жасайды. Терроризм актілері ретінде қарсы шабуыл жасаудың мысалдарына 11 қыркүйектегі шабуылдар, 2014 жылғы Иерусалимдегі трактор шабуылы, 2006 жылғы UNC SUV шабуылы, 2008 жылғы Иерусалимдегі бульдозер шабуылы және 2008 жылғы Иерусалимдегі көлік шабуылы жатады. Кейде қылмыскерлер дүкендерге күшпен кіру үшін, ақша немесе тауар ұрлау үшін «көлікпен шабуылдау» тактикасын қолданады.
The FBI describes "vehicle ramming attacks—using modified or unmodified vehicles—against crowds, buildings, and other vehicles". Such attacks are often carried out by lone wolf terrorists. Examples of ramming attacks as acts of terrorism include the September 11 attacks, the 2014 Jerusalem tractor attack, the 2006 UNC SUV attack, the 2008 Jerusalem bulldozer attack, and the 2008 Jerusalem vehicular attack. Ram raiding is sometimes used by criminals to breach shops to steal cash or merchandise.