Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жеке қарақшылықты мемлекеттік рұқсат ету романы
Governmental authorization of privateering
the novel
Марка және жазалау хаты – Теңіз кеме қатынасы дәуірінде мемлекеттік лицензия, ол жеке тұлғаға, яғни қарақшы немесе корсар деп аталатын, оны берген мемлекетпен соғысып жатқан елдің кемелеріне шабуыл жасап, басып алуға рұқсат берген. Басып алғаннан кейін, қарақшылар ол жүлденің мәселесін өздерінің адмиралтейство сотына айыптау және меншік иелігіне беру үшін жеткізе алатын. Марка және жазалау хаты халықаралық шекарадан өтіп, жазалау шарасын (шабуылға немесе зиянға қарсы әрекет ету) жүргізуге рұқсат берді және оны шығарған юрисдикция өз шекарасынан тыс жазалау операцияларын жүргізуге уәкілдік берді. Орта ғасырдың соңынан бастап 19-ғасырға дейін еуропалықтар арасында кең таралған, жау жүлделерін іздеу үшін маркировкалық хатпен жүру – патриотизм мен пайданы біріктіретін құрметті кәсіп саналды. Мұндай жеке қарақшылық, лицензиясыз шабуылдар мен кездейсоқ кемелерді басып алумен айналысатын тұлғалармен салыстырылатын қарақшылықтан өзгеше болды, ол әдетте жалпыға бірдей жек көрілетін. Іс жүзінде, қарақшылар мен қарақшылар арасындағы айырмашылықтар көбінесе өте нәзік, ал ең жаман жағдайда – түсіндіру мәселесі болатын. Лицензияға сілтеме жасаумен қатар, «марка хаты» және «жеке қарақшы» терминдері кейде жүлделерді қуу және басып алу үшін пайдаланылатын кемелерді сипаттау үшін қолданылды. Бұл жағдайда, маркировкалық хат – әдеттегі міндеттерін орындау кезінде мүмкіндік туса, жүлде алуы мүмкін шаршы тізгілі жүк тасымалдаушы кеме болды. Керісінше, «жеке қарақшы» термині көбінесе жылдам және жақсы басқарылатын алдыңғы және артқы тізгілі кемеге, жақсы қаруланған және көп экипажы бар, тек шайқасқа арналған кемеге сіңдірілді. Марка хаттары үкіметтерге өз теңіз күштерін пайдаланудың орнына, жалдамалы әскерлерге ұқсас жеке капитан мен теңізшілерді пайдаланып, жауларды іздеуге және соғыстарын жүргізуге мүмкіндік берді. Көп жағдайда, үкіметтерге ұзақ мерзімді теңіз күшін ұстауға қарағанда, жеке қарақшыларға марка хаттарын беру арзан және оңай болды. Бейбіт және соғыс уақытында теңіз күшін құру, қаржыландыру және күтіп ұстаудың орнына, үкіметтер елдің шайқастарында күресу үшін жеке қарақшыларға марка хаттарын берді. Осылайша, марка хатын берген үкімет, егер олар жеке меншік болғандықтан, жеке қарақшылардың кемелерін жөндеуге немесе күтіп ұстауға жауапты болмады.
A letter of marque and reprisal was a government license in the Age of Sail that authorized a private person, known as a privateer or corsair, to attack and capture vessels of a nation at war with the issuer. After capturing, the privateers could bring the case of that prize before their own admiralty court for condemnation and transfer of ownership to the privateer. A letter of marque and reprisal would include permission to cross an international border to conduct a reprisal (take some action against an attack or injury) and was authorized by an issuing jurisdiction to conduct reprisal operations outside its borders. Popular among Europeans from the late Middle Ages up to the 19th century, cruising for enemy prizes with a letter of marque was considered an honorable calling that combined patriotism and profit. Such privateering contrasted with individuals conducting unlicensed attacks and captures of random ships, known as piracy, which was almost universally reviled. In practice, the differences between privateers and pirates were often at best subtle and at worst a matter of interpretation. In addition to referring to the license, the terms "letter of marque" and "privateer" were sometimes used to describe the vessels used to pursue and capture prizes. In this context, a letter of marque was a lumbering, square rigged cargo carrier that might pick up a prize if the opportunity arose in its normal course of duties. In contrast, the term privateer generally referred to a fast and weatherly fore and aft rigged vessel, well armed and carrying more crew, intended exclusively for fighting. Letters of marque allowed governments to fight their wars using private captains and sailors, akin to mercenary soldiers, to hunt down enemies and fight their wars instead of using their navies. Oftentimes it was cheaper and easier for governments to issue letters of marque to privateers than to maintain a longstanding navy. Instead of building, funding, and maintaining a navy in times of peace and in times of war, governments would issue letters of marque to privateers so they could fight the nation's battles. This way, the government issuing the letter of marque were not responsible to fix or maintain any of the privateers' ships since they were owned by the privateers.
Этимологиясы мен номенклатура тарихы
Марка сөзі көне ағылшын тіліндегі "mearc" сөзінен шыққан, ол герман тіліндегі "*mark" сөзінен туындаған, яғни шекара немесе шекара белгісі деген мағынаны білдіреді. Бұл сөз түпкілікті Үнді-Еуропа тіліндегі "*merǵ" түбірінен алынған, ол да шекара немесе шекара дегенді білдіреді. Француз тіліндегі "marque" сөзі прованс тіліндегі "marca" сөзінен келген, ол да прованс тілінен шыққан және кепіл ретінде алып қою дегенді білдіреді. Оксфорд ағылшын тілінің сөздігінде "марка және жазалау хаттары" алғаш рет 1354 жылы король Эдуард III билік еткен кездегі ағылшын заңында тіркелген. Бұл тіркес "жауынгер мемлекеттің азаматтарына жасалған зиян үшін, патшаның өкіліне жау армиясының жасаған зияндары үшін қарсы шаралар жасауға рұқсат беруші хат" ретінде түсіндіріледі.
Marque derives from the Old English mearc, which is from the Germanic *mark , which means boundary, or boundary marker. This is derived from the Proto Indo European root *merǵ , meaning boundary, or border. The French marque is from the Provençal language marca, which is from marcar, also Provençal, meaning to seize as a pledge. According to the Oxford English Dictionary, the first recorded use of "letters of marque and reprisal" was in an English statute in 1354 during the reign of King Edward III. The phrase referred to "a licen[c]e granted by a sovereign to a subject, authorizing him to make reprisals on the subjects of a hostile state for injuries alleged to have been done to him by the enemy's army".
Ерте тарих
Орта ғасырларда қарулы жеке кемелер өздерінің егемендерінің тікелей келісімін алып, кейде ресми комиссия болмаса да, басқа елдердің кемелерін үнемі шабуылдады, мысалы, ағылшын сэр Фрэнсис Дрейктің испан кемелеріне жасаған шабуылдары сияқты. Елизавета I (күнәсіздігін жоққа шығарғанына қарамастан) олжаның бір бөлігін алды. Голландиялық заңгер Гуго Гроцийдің 1604 жылғы халықаралық құқық бойынша жазылған "De Iure Praedae" ("Жылқы мен олжа туралы заң") еңбегі голландиялықтардың испан және португал кемелеріне шабуыл жасауын қорғайтын құжат болды. Англия королі Генрих III 1243 жылы кейіннен каперлік комиссиялар деп аталатын заң шығарды. Бұл алғашқы лицензиялар белгілі бір адамдарға корольдің теңіздегі жауларын ұстауға рұқсат берді, ал олжаның бір бөлігі каперлер мен тәж арасында бөлісті. Марка және жазалау туралы хат 1295 жылы, соғыс кезінде жекеменшік лицензиялар алғаш рет берілгеннен кейін 50 жыл өткен соң құжатталды. Гроцийдің айтуынша, марка хаттары мен жазалау "жеке соғысқа" ұқсас, бұл қазіргі заманғы санаға жат нәрсе, бірақ мұхит заңсыз болған және барлық сауда кемелері өзін-өзі қорғау үшін қаруланған дәуірмен байланысты. Жазалауға рұқсат алу үшін патшадан шетелдік князьға немесе оның қарауындағы адамға жеке кек алуға рұқсат сұрау қажет болды. Англияда жазалау туралы алғашқы жазба 1295 жылы король Эдуард I тұсында тіркелді. Жазалау идеясы және оның артындағы әділ соғыс – бұрысқа кек алу, Англияда 1620 жылға дейін марка хатымен байланысты болды. Мұндай хат алу үшін кеме иесі Адмиралтейство сотына нақты шығынның сметасын ұсынуы керек еді. Соғыс кезінде каперлерге лицензия беру 16 ғасырда Еуропада кеңінен таралды, онда көптеген елдер марка және жазалау хаттарын беруді реттейтін заңдар қабылдады. Мұндай іс өте пайдалы болуы мүмкін; Америка Тәуелсіздік соғысының сегіз жылында шағын Гернси аралынан келген кемелер француз және американдық кемелерді 900,000 фунт стерлингке (1775 жылғы 900000.0 соңғы жылдары шамамен <есептелген сомаға> тең) иеленді. Гернсиден келген каперлер Наполеон соғыстары кезінде де жұмыс істеуді жалғастырды. Каперлік комиссиялар мен маркалық хаттар бастапқыда ерекше құқықтық ұғымдар болғанымен, 18 ғасырда мұндай айырмашылықтар тек техникалық сипатқа ие болды. Мысалы, АҚШ Конституциясының 1-бабында "Конгресс марка және жазалау хаттарын беруге өкілетті болады" делінген, каперлік комиссиялар туралы жеке айтылмаған. Америка Тәуелсіздік соғысы, Наполеон соғыстары және 1812 жылғы соғыс кезінде жекешелер (соғыс кемелері деп те аталады) мен қарулы сауда кемелері арасында айырма жасау кең таралды, екеуі де бірдей комиссия алғанымен. Сэр Джон Шербрук (Халифакс) – капер, ал Сэр Джон Шербрук (Сент-Джон) – қарулы сауда кемесі. Ост-Инд компаниясы лорд Нельсон сияқты Ост-Инд кемелеріне маркалық хаттар жасады. Олар Үндістан мен Қытайға саяхаттағанда әскери кемелерді, каперлерді және қарақшыларды тоқтату үшін оқ алып жүруге рұқсат алудың қажеті болмады, бірақ маркалық хаттар оларға мүмкіндік берді, егер олар сыйлық алуға мүмкіндік алса, олар мұны қарақшылыққа кінәлі болмай жасай алады. Сол сияқты, Шығыс Үндістан компаниясының алты ғана пулеметі бар "Эрл оф Морнингтон" кемесі де маркалық хатпен жабдықталған. Маркалар мен каперлер Елизаветаның зерттеулер дәуіріне үлкен үлес қосты, өйткені каперлер теңіздерді зерттеу үшін пайдаланылды. Тақтың тұсында сэр Фрэнсис Дрейк, сэр Уолтер Ралли және сэр Мартин Фробишер теңіздерді каперлер ретінде жүзіп жүрді; олардың экспедициялық есептері Елизаветалық зерттеулер дәуірін қалыптастыруға көмектесті. 1793 жылдың шілдесінде Шығыс Индиядағы Корольдік Шарлотта, Тритон және Уорли портты блокадалау арқылы Пондишериді басып алуға қатысты. Кейін Қытайға қарай жүзіп бара жатқанда сол үш шығыс үнділік Малайка боғазында шабуылға қатысады. Олар француз фрегатына тап болды, оның ішінде алты-жеті британдық сыйлық бар, экипаж жағалауға су бөшкелерін толтырып отырды. Үш британдық кеме бірден олардың артынан қуа жөнелді. Фрегат Сунда боғазына қарай қашып кетті. Үндістер бірнеше сыйлықты ұстап алады, ал бірнеше пулядан кейін оларды қайтарып алады. Егер олар маркалық хаттар болмаса, мұндай мінез-құлық қарақшылық деп саналуы мүмкін еді. Сол сияқты, 1800 жылы 10 қарашада Шығыс Үндістанның "Феникс" кемесі француз капері "Генерал Малартикті" Жан Мари Дютерредің қол астында тұтқынға алды, бұл маркалық хатпен заңдастырылған әрекет болды. Сонымен қатар, маркалық хаты бар кемелер конвойде жүруден босатылды және саяхат кезінде экипаж мүшелері әскери қызметке шақырудан номиналды түрде босатылды. Наполеон соғыстары кезінде Дарт және Китти британдық каперлері Сьерра-Леоне жағалауында құл саудасымен айналысатын кемелерді аулау үшін бірнеше ай өткізді.
During the Middle Ages, armed private vessels enjoying their sovereign's tacit consent, if not always an explicit formal commission, regularly raided shipping of other nations, as in the case of the English Sir Francis Drake's attacks on Spanish shipping. Queen Elizabeth I (despite protestations of innocence) took a share of the prizes. Dutch jurist Hugo Grotius's 1604 seminal work on international law, De Iure Praedae (Of The Law of Prize and Booty), was an advocate's brief defending Dutch raids on Spanish and Portuguese shipping. King Henry III of England first issued what later became known as privateering commissions in 1243. These early licences were granted to specific individuals to seize the King's enemies at sea in return for splitting the proceeds between the privateers and the Crown. The letter of marque and reprisal was documented in 1295, 50 years after wartime privateer licenses were first issued. According to Grotius, letters of marque and reprisal were akin to a "private war", a concept alien to modern sensibilities but related to an age when the ocean was lawless and all merchant vessels sailed armed for self defense. A reprisal involved seeking the sovereign's permission to exact private retribution against some foreign prince or subject. The earliest instance of a licensed reprisal recorded in England was in the year 1295 under the reign of King Edward I. The notion of reprisal, and behind it that just war involved avenging a wrong, was associated with the letter of marque until 1620 in England. To apply for such a letter, a shipowner had to submit to the Admiralty Court an estimate of actual losses incurred. Licensing privateers during wartime became widespread in Europe by the 16th century, when most countries began to enact laws regulating the granting of letters of marque and reprisal. Such business could be very profitable; during the eight years of the American Revolutionary War, ships from the tiny island of Guernsey carrying letter of marque captured French and American vessels to the value of £900,000 (900000.0 in 1775 is equivalent to about <calculated amount> in recent years). Privateers from Guernsey continued to operate during the Napoleonic Wars. Although privateering commissions and letters of marque were originally distinct legal concepts, such distinctions became purely technical by the 18th century. Article I of the United States Constitution, for instance, states that "The Congress shall have Power To grant Letters of marque and reprisal ", without separately addressing privateer commissions. During the American War of Independence, the Napoleonic Wars, and the War of 1812, it was common to distinguish verbally between privateers (also known as private ships of war) on the one hand, and armed merchantmen, which were referred to as "letters of marque", on the other, though both received the same commission. The Sir John Sherbrooke (Halifax) was a privateer; the Sir John Sherbrooke (Saint John) was an armed merchantman. The East India Company arranged for letters of marque for its East Indiamen ships, such as the Lord Nelson. They did not need permission to carry cannons to fend off warships, privateers, and pirates on their voyages to India and China but, the letters of marque provided that, should they have the opportunity to take a prize, they could do so without being guilty of piracy. Similarly, the Earl of Mornington, an East India Company packet ship of only six guns, also carried a letter of marque. Letters of marque and privateers are largely credited for the age of Elizabethan exploration, because privateers were used to explore the seas. Under the Crown, Sir Francis Drake, Sir Walter Raleigh, and Sir Martin Frobisher sailed the seas as privateers; their expedition reports helped shape the age of Elizabethan exploration. In July 1793, the East Indiamen Royal Charlotte, Triton, and Warley participated in the capture of Pondichéry by maintaining a blockade of the port. Afterwards, while sailing to China, the same three East Indiamen participated in an action in the Straits of Malacca. They came upon a French frigate, with some six or seven British prizes, with a crew replenishing her water casks ashore. The three British vessels immediately gave chase. The frigate fled towards the Sunda Strait. The Indiamen were able to catch up with a number of the prizes, and, after a few cannon shots, were able to retake them. Had they not carried letters of marque, such behaviour might well have qualified as piracy. Similarly, on 10 November 1800, the East Indiaman Phoenix captured the French privateer General Malartic, under Jean Marie Dutertre, an action made legal by a letter of marque. Additionally, vessels with a letter of marque were exempt from having to sail in convoy, and nominally their crew members were exempt, during a voyage, from impressment. During the Napoleonic Wars, the Dart and Kitty, British privateers, spent some months off the coast of Sierra Leone hunting slave trading vessels.
Марканың куәлігін алу туралы өтініш және оның құқықтық күші
Маркалық хаттарды беру рәсімі және оны беруге уәкілетті орган уақытқа және жағдайға қарай өзгеріп отырды. Мысалы, британдық Америкадағы отаршылдық кезеңде отарлық әкімдер мұндай хаттарды Корольдің атынан шығарды. Американың Тәуелсіздік соғысы кезінде уәкілеттік жеке штаттардың заң шығару жиналыстарына, содан кейін штаттар мен Континенттік Конгресске көшті, ал Конституция ратификацияланғаннан кейін тек Конгресс ғана уәкілеттік берді және Президент маркалық хаттарға қол қойды. Кеме иесі мұндай маркалық хат алу үшін кеменің атауын, сипаттамасын, тоннажын және қару-жарағын (жарақтандыруын), иесінің аты-жөні мен тұрғылықты жерін, экипаждың күтілетін санын, сондай-ақ елдің заңдары мен келісімдерін, халықаралық заңдар мен әдет-ғұрыптарды қатаң сақтауға міндеттеме беретін кепілдік ұсынды. АҚШ кеме капитанына емес, кемеге тапсырыс берді, көбінесе шектеулі мерзімге немесе белгілі бір аймаққа, және шабуылға рұқсат етілген жауды атап көрсетті. Мысалы, Екінші Барбарий соғысы (1815) кезінде президент Джеймс Мэдисон «Гранд Турк» бригіне (Салем, Массачусетс штатынан) «Алжирдің мемлекеттік немесе жеке кемелеріне, Алжирліктерге тиесілі заттар мен тауарларға қарсы теңізде жүзуге» рұқсат берді. (Бұл тапсырыс ешқашан қолданылмады, өйткені ол 1815 жылдың 3 шілдесінде, АҚШ-тың соғысқа қатысуын тоқтатып, келісімге қол қойылған күні шығарылды.) 18 ғасырда Ұлыбританияда Адмиралтействоның Жоғарғы соты маркалық хаттарды шығарды. Әдетте, жеке тұлға депозит немесе кепілдік төлейтін, мүмкін 1500 фунт стерлинг (1700 жылғы 1500.0 соңғы жылдары шамамен <есептелген сомаға> тең) жақсы мінез-құлықтың кепілі ретінде. Кеменің тоннажы, экипажы және қару-жарағы сияқты мәліметтері тіркелді. Мұндай кемелердің меншігі көбінесе 1/8 үлеске бөлінетін. Трофейлер бағаланып, кірістер үкімет, иесі, капитан және экипаж арасында алдын ала келісілген пропорцияда бөлінетін. Маркалық және жазалау хаты жеке сауда кемесін теңіз күштеріне көмектесетін құралға айналдырды. Комиссия алған жеке тұлға соғыс заңдарының қорғауын және міндеттемелерін пайдаланды. Егер ұсталса, экипаж әскери тұтқындар ретінде құрметпен қарауға құқылы болды, ал лицензиясы болмаса, олар «барлық әлеммен соғысып жатқан» қарақшылар деп есептеліп, тиісті жазаға тартылған қылмыскерлер болатын. Осы себепті, кәсіби теңіз қарақшылары «ыңғайлы туды» пайдаланып, өздерінің қарақшылықтарына лицензия беру және заңдылық беру үшін ынтымақтастық көрсететін үкіметтерді іздеді. Француз-ирландтық капитан Люк Райан және оның лейтенанттары екі жылдан астам уақыт ішінде үш түрлі елдің тулары астында және бір соғыста қарама-қарсы тараптарда алты кемеге басшылық етті. Сол сияқты, Жаңа Орлеандағы Лафитт ағайындары Орталық Американың нашар үкіметтерінің жемқор шенеуніктерінен алынған парамен қамтамасыз етілген маркалық хаттармен жүзіп, тонауды заңдылықтың жұқа қабатымен жасырды.
The procedure for issuing letters of marque, and the issuing authority, varied by time and circumstance. In colonial British America, for instance, colonial governors issued such letters in the name of the Crown. During the American War of Independence, authorization shifted from individual state legislatures, followed by both the states and the Continental Congress, and lastly, after ratification of the Constitution, only Congress authorized and the President signed letters of marque. A shipowner applied for such a letter of marque by stating the name, description, tonnage, and force (armaments) of the vessel, the name and residence of the owner, and the intended number of crew, and tendered a bond promising strict observance of the country's laws and treaties, and of international laws and customs. The United States granted the commission to the vessel, not to its captain, often for a limited time or specified area, and stated the enemy upon whom attacks were permitted. For example, during the Second Barbary War (1815), President James Madison authorized the brig Grand Turk (out of Salem, Massachusetts) to cruise against "Algerine vessels, public or private, goods and effects, of or belonging to the Dey of Algiers". (This particular commission was never put to use, as it was issued July 3, 1815, the same day the treaty was signed, ending the U. S. involvement in the war.) In Britain in the 18th century, the High Court of Admiralty issued Letters of Marque. It was customary for the proposed privateer to pay a deposit or bond, possibly £1,500 (1500.0 in 1700 is equivalent to about <calculated amount> in recent years) as surety for good behaviour. The details of the ship, including tonnage, crew and weapons were recorded. The ownership of these ships was often split into ⅛ shares. Prizes were assessed and valued with profits split in pre agreed proportions among the government, the owners, and the captain and crew. A letter of marque and reprisal in effect converted a private merchant vessel into a naval auxiliary. A commissioned privateer enjoyed the protection and was subject to the obligations of the laws of war. If captured, the crew was entitled to honorable treatment as prisoners of war, while without the licence they were deemed mere pirates "at war with all the world," criminals who were properly hanged. For this reason, enterprising maritime raiders commonly took advantage of "flag of convenience" letters of marque, shopping for cooperative governments to license and legitimize their depredations. French/Irishman Captain Luke Ryan and his lieutenants in just over two years commanded six vessels under the flags of three different nations and on opposite sides in the same war. Likewise the notorious Lafitte brothers in New Orleans cruised under letters of marque secured by bribery from corrupt officials of tenuous Central American governments, to cloak plunder with a thin veil of legality.
Аулауды шешу, жарамсыз маркалық хаттар немесе заңсыз қатыгездік
Марканың шарты бойынша, каперлер тұтқынға алынған кемелерді және олардың жүгін өздерінің немесе одақтас елдердің адмиралтействолық соттарына алып келуге міндетті болды, олар сотта осы кемелердің тағдыры шешілетін. Соттар байлық заңдарының ережелері мен әдет-ғұрыптарын қолданып, маркировканың жарамдылығын және қолданыстағылығын, сондай-ақ тұтқынға алынған кеме немесе оның жүгінің жауға тиесілігін анықтайтын (жалған ту көтеру кең таралғандықтан, бұл әрқашан оңай болмаған), егер солай болса, ол сыйлық ретінде сатылатын, ал түскен қаражат капердің иесі мен экипажы арасында бөлісетін. Кеменің құқығын ресми түрде беру үшін соттың шешімі қажет болды; әйтпесе, кеменің бұрынғы иелері оны келесі сапарда қайтарып алып, тәркіленген жүк үшін өтемақы талап ете алатын. Марканың заңдылығына қатысты сұрақтар кейде туындады, әсіресе азаматтық соғыс немесе көтеріліс кезіндегі даулы егемендік мәселелерінде. Мысалы, Англия королі Джеймс II-нің биліктен қуылғаннан кейін, Англияның жаңа құпия кеңесі Джеймстің Франциядағы жерсіздігі кезінде берген маркаларын мойындамады және олар бойынша әрекет еткен теңізшілерді қарақшылар ретінде қудалады. Америка Азамат соғысы кезінде Одақ үкіметі Конфедерация каперлерін пираттық жасағаны үшін соттауға тырысты. 1861 жылы Конфедерация капері «Саванна» тұтқындалғанда, оның экипажы Нью-Йоркте сотталды. Бірақ Конфедерация үкіметі, егер Конфедерация теңізшілерінің біреуі сотталып, асылса, тұтқынға алынған Одақ әскерлерін жазалаумен қорқытты, содан кейін Одақ Конфедерация каперлерін соғыс тұтқындары ретінде қарауға келісті. Каперлер өздерінің маркаларының талаптарына сәйкес соғыс заңдарын сақтауға, келісімшарт міндеттемелерін орындауға (бейтараптарға шабуыл жасамауға) және әсіресе тұтқындарға мейірімділікпен және инабаттылықпен қарауға міндетті болды. Егер олар өз міндеттемелерін орындамаса, адмиралтейство соттары марканы күшін жоя алатын, сыйлық ақысын төлеуден бас тартатын, кепілдіктерді алып қоятын, тіпті капердің офицерлері мен экипажына зиян (жеке зиян) үшін өтемақы төлейтін.
The letter of marque by its terms required privateers to bring captured vessels and their cargoes before admiralty courts of their own or allied countries for condemnation. Applying the rules and customs of prize law, the courts decided whether the letter of marque was valid and current, and whether the captured vessel or its cargo in fact belonged to the enemy (not always easy, when flying false flags was common practice), and if so the prize and its cargo were "condemned", to be sold at auction with the proceeds divided among the privateer's owner and crew. A prize court's formal condemnation was required to transfer title; otherwise the vessel's previous owners might well reclaim her on her next voyage, and seek damages for the confiscated cargo. Questions sometimes arose as to the legitimacy of a letter of marque, especially in cases of disputed sovereignty during civil wars or rebellions. Following the deposition of James II of England, for instance, the new Privy Council of England did not recognize the letters of marque issued by James while in exile in France, and prosecuted captured sailors operating under them as pirates. During the American Civil War, Union authorities likewise attempted to prosecute Confederate privateers for the criminal act of piracy. When the Confederate privateer Savannah was captured in 1861, its crew was put on trial in New York. The Confederate government, however, threatened to execute captured Union soldiers in retaliation if any of the Confederate sailors were convicted and hanged, and the Union eventually agreed to treat Confederate privateers as prisoners of war. Privateers were also required by the terms of their letters of marque to obey the laws of war, honour treaty obligations (avoid attacking neutrals), and in particular to treat captives as courteously and kindly as they safely could. If they failed to live up to their obligations, the admiralty courts could — and did — revoke the letter of marque, refuse to award prize money, forfeit bonds, or even award tort (personal injury) damages against the privateer's officers and crew.
Каперствоны жою
Ұлттар көбінесе келісім-шарттар арқылы каперліктен бас тартуға келісті, сияқты Англия мен Франция 1324 жылы Эдуард III-тің дипломатиялық ұсыныстарынан бастап бірнеше рет жасады; дегенмен, каперлік келесі 500 жыл бойы олардың арасындағы барлық соғыстарда қайталанды. Бенджамин Франклин француздықтарды үлгі көрсетуге және өздерінің корсарларына санкциялық хаттар беруді тоқтатуға көндіруге тырысты, бірақ Ұлыбританиямен соғыс қайтадан туғанда бұл әрекет сәтсіз аяқталды. Француз конвенциясы бұл тәжірибені тыйым салғанмен, ол 1795 жылғы тамызда Термидорлық реакциядан кейін қайта жаңартылды. 1797 жылғы 26 қыркүйекте Әскери-теңіз министрлігіне осы мақсат үшін шағын кемелерді жеке тұлғаларға сатуға рұқсат берілді. Соңында, Крым соғысынан кейін өткен Париж конгресінен соң жеті еуропалық мемлекет 1856 жылғы Париж декларациясына қол қойып, каперліктен бас тартты, ал тағы 45 мемлекет оларға қосылды, нәтижесінде каперлік әлемдік деңгейде тоқтатылды. АҚШ бұл декларацияға қол қоймады.
Nations often agreed by treaty to forgo privateering, as England and France repeatedly did starting with the diplomatic overtures of Edward III in 1324; privateering nonetheless recurred in every war between them for the next 500 years. Benjamin Franklin had attempted to persuade the French to lead by example and stop issuing letters of marque to their corsairs, but the effort foundered when war loomed with Britain once again. The French Convention did forbid the practice, but it was reinstated after the Thermidorian Reaction, in August 1795; on 26 September 1797, the Ministry of the Navy was authorized to sell small ships to private parties for this purpose. Finally, after the Congress of Paris at the end of the Crimean War, seven European nations signed the Paris Declaration of 1856 renouncing privateering, and 45 more eventually joined them, which in effect abolished privateering worldwide. The United States was not a signatory to that declaration.
20 ғасыр
1941 жылдың желтоқсанында және 1942 жылдың алғашқы айларында Калифорния штатының Саннивейл қаласындағы Моффетт әуежайынан жұмыс істейтін Goodyear компаниясының L класындағы Resolute коммерциялық дирижаблі суасты қайықтарына қарсы патрульдеуге шықты. Азаматтық экипаж мылтықпен қаруланғандықтан, кеменің жекешелікке (приватирлік) айналғаны және оның бауырлас коммерциялық дирижабльдері Әскери-теңіз күштері операцияны өз қолына алғанға дейін маркалық хаттармен жұмыс істеген деген жаңылыс пікір пайда болды. Конгресс бекітпесі болмаған жағдайда, Әскери-теңіз күштері заңды түрде ешқандай маркалық хаттарды беруге құқылы болмас еді.
In December 1941 and the first months of 1942, Goodyear commercial L class blimp Resolute operating out of Moffett Field in Sunnyvale, California, flew anti submarine patrols. As the civilian crew was armed with a rifle, a persistent misconception arose that this made the ship a privateer and that she and sister commercial blimps were operated under letters of marque until the Navy took over operation. Without congressional authorization, the Navy would not have been able to legally issue any letters of marque.
ХХІ ғасырдағы америкалық брендтің қайта қаралуы
АҚШ Конституциясының 1-бабы 8-бөлімінде Конгрестің салық салу және соғыс жариялау өкілеттіктерімен бірге, марк және репрессия хаттарын беру де тізімделген. Алайда, Америка Азамат соғысынан бері, АҚШ мемлекеттік саясаты ретінде 1856 жылғы Париж декларациясының осы практиканы тыйым салатын талаптарын үнемі сақтап келеді. АҚШ 1815 жылдан бері ешқандай жекешелік кемелерді ресми түрде жасамады, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыстың басында Гудйер әуе кемелерін суасты қайталаушыларға қарсы пайдалану мәселесі маңызды жаңжал тудырды. Әртүрлі деректерде «Резолют» және «Волонтер» әуе кемелері «жекешелік мәртебесімен» жұмыс істегені айтылады, бірақ Конгресс ешқашан комиссияны бекітпеді, ал президент оған қол қоймады. Марк және репрессия мәселесі 11 қыркүйекке жасалған шабуылдан кейін Конгресс алдында және 2007 жылдың 21 шілдесінде конгрессмен Рон Пол көтерді. Шабуылдар «әуе қарақшылығы» актілері ретінде қарастырылды және 2001 жылғы Марк және репрессия туралы заң ұсынылды, ол президентке шетелдік мемлекетке қарсы соғыс ашудың орнына, нақты террористерге қарсы марк және репрессия хаттарын пайдалануға өкілеттік беретін еді. Террористерді дәстүрлі әскери тәсілдермен күресу қиын болғандықтан қарақшылармен салыстыруға болады. 2009 жылдың 15 сәуірінде Пол Аден шығанағындағы сомалилік қарақшылар мәселесін шешу үшін марк хаттарын пайдалануды ұсынды. Алайда, Пол ұсынған заңдар қабылданып, заңға айналдырылмады. 2022 жылы Ресейдің Украинаға басып кіруі кезінде АҚШ Конгресі ресейлік олигархтарға тиесілі яхталарды тәркілеу үшін «президентке марк және репрессия хаттарын беруге рұқсат беру» туралы заң жобасын қарады.
Article I of the United States Constitution lists issuing letters of marque and reprisal in Section 8 as one of the enumerated powers of Congress, alongside the power to tax and to declare war. However, since the American Civil War, the United States as a matter of policy has consistently followed the terms of the 1856 Paris Declaration forbidding the practice. The United States has not legally commissioned any privateers since 1815, although the status of submarine hunting Goodyear airships in the early days of World War II created significant confusion. Various accounts refer to airships Resolute and Volunteer as operating under a "privateer status", but Congress never authorized a commission, nor did the President sign one. The issue of marque and reprisal was raised before Congress after the September 11 attacks and again by Congressman Ron Paul on July 21, 2007. The attacks were defined as acts of "air piracy" and the Marque and Reprisal Act of 2001 was introduced, which would have granted the president the authority to use letters of marque and reprisal against the specific terrorists, instead of warring against a foreign state. The terrorists were compared to pirates in that they are difficult to fight by traditional military means. On April 15, 2009, Paul also advocated the use of letters of marque to address the issue of Somali pirates operating in the Gulf of Aden. However, the bills Paul introduced were not enacted into law. During the 2022 Russian invasion of Ukraine, the United States Congress considered a bill to "[authorize] the President to issue letters of marque and reprisal" in order to seize yachts owned by Russian oligarchs.