Кіріспе

Нневи – Нигерияның оңтүстік-шығысындағы Анамбра штатындағы сауда және өнеркәсіптік қала. Анамбра штатындағы Онтишадан кейін екінші ірі қала болып табылады, ал Нигерияда толығымен жасалған алғашқы мотоцикл – «NASENI M1» Нневиде өндірілді. 2006 жылғы Нигерия халық санағы бойынша Нневидің халқы шамамен 391 227 адамды құрады. 2019 жылғы бағалау бойынша Нневидің халқы 900 000-нан астам адамды құрайды. Нневи қалалық аймағы және оның серіктес қалаларында 2005 жылы 2,5 миллионға жуық тұрғын тұрды. 2020-2025 жылдар аралығында Африка құрлығындағы ең жылдам өсіп келе жатқан он екінші қала болады деп күтілуде, өсім 5,18% шамасында.

Тарих

Нневи ауызша тарихы мен мифологиясында қоян ('эви') соғыстар кезінде Нневи қаласын негіздеушілерді құтқаруда маңызды рөл атқарды. Тарихы бойында Нневи өзінің әскери күшін қолданып шекараларын сақтап келді, осы себепті Нневиде қоянды өлтіруге немесе жеуге қазірге дейін тыйым салынған. Нневи XV ғасырдан 1904 жылға дейін, британдық отаршылдық басқыншылығына дейін тәуелсіз мемлекет ретінде өмір сүрді. Нневи мемлекеті төрт ауданға (ірі ауылдарға) бөлінген: Отоло, Уруагу, Умудим және Нневичи. Ауылдар қауымдардан тұрады, ал қауымдар өз кезегінде 'ұмнуна' деп аталатын туысқандық бірліктерге бөлінеді. Әр 'ұмнуна'ның 'оби' деп аталатын ең көне отбасысы болған. Төрт ауылдың пайда болуы туралы әртүрлі пікірлер болды, себебі ешкім Нневидің бастапқы тарихын және ауылдардың қалыптасуын толыққанды айта алмайтын. Сол кезде бұл аймақта тарих жазылмаған. Доктор Оконкво Алутудың "Нневи тарихы" еңбегінде Нневи халқының ең алғашқы атасы Ммаку болғандығы айтылады. Ол Ндониден көшіп келіп, Икенга есімді ұлға ие болды. Икенганың төрт ұлы болды: Нневи, Ису, Ифите және Ичи. Нневи алты ұлға әке болды: Дигбо, Уру, Езе, Эке, Эвелудиконву және Ннага. Дигбо Отолоны дүниеге әкелді, ол Нневи ұрпағының атымен аталатын жалғыз ауылдың негізін қалаушысы болды. Қалған үш ауылды Нневидің басқа ұлдары мен көшіп келген адамдар құрды.

Игбо тарихындағы Нневидің орны

Игбо тайпасы қазіргі Шығыс Нигерияға қоныс аударған кезде олар үш көшбасшымен келді, олардың екеуі рухани көшбасшылар еді, ал үшіншісі – туғаннан-ақ патша атанған мұрагерлік патша, Оби. Біріншісі – Авканың Езе Нри, діни патша, екіншісі – Арочуквудың Езе Аро, патша, ал үшіншісі – Нневидің Оби, саяси және соғыс басшысы. Онтиша халқы Игбо жеріне кейіннен келген қонақтар мен қоныс аударушылар. Аро тайпасы осы тарихты жақсы біледі (Нневи Игбо тайпасының туысы және көшбасшысы болғандықтан) және осы себепті Нневиде Аро тайпасының қоныстары жоқ. 1780 жылдары Нневидің Оби Околи тақтан түсті, себебі сарай ішіндегі дәстүрге негізделген саясат оны ығыстырды. Дәстүрлі патшалық заң бойынша, тәждік ханзада қайтыс болған Обидің жаназасын өткізуге тиіс еді, бірақ Оби Околи қатысуға үлкермеді және қайтыс болған Оби Околи I-нің жерленгенінен кейін ғана үйіне келді. Оның інісі (қарасты Оби Околи I-нің кіші әйелі) оның орнына жаназаны өткізіп, Igwe Нневи атанды, бірақ ол Оби атандыра алмады (яғни, аға ұлы). Оби Околи әулеті қудаланып, қазірге дейін Нневидің Умудим ауданындағы Умуне Аламда паналады. Оби Околи әулеті әлі күнге дейін Нневидің Офорын сақтап жүр. Эдо – Анаэдо еліндегі барлық Алусидің (Игбо: құдай) ең жоғарғы құдайы. Осы біріктіруші Алусидің орталық қасиетті орны – Нкво Нневидегі, орталық базарда орналасқан. Нневиде тағы төрт құдай бар: Ана, Еземеви, Езе және Эле. 1885 жылы еуропалықтар христиан дінін әкелді және көптеген нневиліктер қазір христиан дінін ұстанады. Нневи, Ичи және Орайфите – Анаэдо мемлекетін құрады. Анаэдо қауымдастықтарының ортақ ата-тегі, сенімдері және дәстүрлі құндылық жүйелері бар. Нневи – Нигериядағы маңызды сауда және өндіріс орталығы. Жоғары коммерциялық белсенділігіне байланысты, қала басқа штаттар мен елдерден миллиондаған көшпенділерді тартты. Нневидің Офаласы – жыл сайын Нневидің Igwe-сінің тәж киюі, Afiaolu (жаңа пияз фестивалі) және Ikwuaru мерекелерін өткізу үшін ұйымдастырылатын мәдени фестиваль. Нневи Корольдігі Анаэдо деп те аталады, яғни "Алтын жер" (Нневидің жоғарғы құдайы және құдайлары).

География

Географиялық тұрғыдан алғанда, Нневи Нигерияның тропикалық жаңбырлы орман аймағында орналасқан. Топырақтың шаюы мен эрозияға ұшырауы салдарынан кейбір аймақтарда топырақ кеуекті құмды жерге айналғанмен, ол бай ауыл шаруашылығы өнімдеріне және іскерлік сауданың орталығы болып табылады. Қала Нигер өзенінің шығысында, Нигерияның Анамбра штатындағы Онитша қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай шамамен 22 километр қашықтықта жатыр.

Үкімет

Нневидің дәстүрлі монархы Игве деп аталады. Игвелер патшасыз өмір сүруімен танымал, сондықтан Игболардың «Игболар патшасыз» деген кең таралған сөзі бар. Басқа Игбо руларында британдық отаршыл әкімшілер уәкілдік басшыларды құрды, олар кейін Игве лауазымы мен атағын алды және осы күнге дейін сайланады. Нневиде Игве – иси-оби (Обилердің басшысы), сондықтан Игве, сөзбе-сөз аударғанда «көктегі» немесе «жоғары» деген мағына береді, себебі ол діни және саяси символ – Офоның иесі. Ол туып өседі, тағайындалмайды немесе сайланбайды, ал мұрагерлік институты дәстүрлі құқық және артықшылық болып табылады. Бұл лауазым ауыстырылмайды және келісімге келмейді. Ол сондай-ақ Оби болып табылады. Оби – билік жүргізетін басшылардың атағы; ол аристократиядағы герцогқа тең. Қазір ол Ннофо патшалық әулетінен шыққан 20-шы монарх. Игве Кеннет Оризу III – Анамбра штатының бірінші санаттағы басшысы, сондай-ақ Анамбра штаты Басшылар үйі төрағасының орынбасары.

Нневиді құрайтын төрт руда Обилер бар. Ең жоғары және ең үлкен Оби – Отоло Оби, ол сонымен қатар Нневи Игвесі. Бас діни қызметкер Афамефуна Оби, Оби Беннетт Окафор және Оби Джордж Ониекаба қазіргі кездегі Уруагу, Умудим және Нневичи Обилері. Бұл үш Оби, Игве Оризу III төрағалық етіп, Нневидегі рухани, дәстүрлі және қоғамдық мәселелерді талқылайтын Игве Кеңесін құрайды.

Сонымен қатар, «Нзуко Ора Нневи» деп аталатын белсенді қалалық бірлестік бар. Бұл 18 жасқа толған Нневи тұрғындарының (жергілікті тұрғындар) Нневидің дамуына үлес қоса алатын форумы. Бұл одақ Нневи тұрғындарының өмір сапасын арттыратын құрылымдар мен нысандарды құруға ынталандыру және қолдау үшін құрылды.

Құқықтық жүйе

Нневидің ежелгі құқық жүйесі жазба заңға негізделмеген. Ол табиғи заң болып табылды, әдет-ғұрып, дәстүр, азаматтық және қылмыстық істерді қамтыды. Нневидегі құқықтық процесс кеңейтілген туыстық жүйенің лабиринты арқылы өтті. Қылмыскерге немесе қылмыскерге қарсы алғашқы шағым оның атамекеніндегі оби деп аталатын отбасы басшысына білдірілуі керек еді. Отбасы басшысы өзінің кеңейтілген туыстық бірлігінен ақсақалдар мен кіші обилерді сотқа шақырады, ал шағымданушы, егер екеуі де бір отбасынан болмаса, өзінің кеңейтілген туыстық жағынан ақсақалдар мен кіші обилерді шақырады. Бұл обилер жасалған қылмыстың сипатына байланысты, бірінші инстанция соты ретінде қызмет етеді. Егер шағымданушы мен айыпталушы берілген үкімге қанағаттанса, сот осы жерде аяқталуы мүмкін, немесе олар істі сол кеңейтілген отбасының келесі жоғары обиіне, жоғарылап, жеткізе алады, мүмкін, мәселе әулеттегі ең жоғары обиге дейін жетеді. Егер шағымданушы осы сәтте қанағаттанбаса, ол аудан обиіне шағымданады және оның отбасы басшылары үкімдерін қорғау үшін сотқа шақырылуы мүмкін. Осы құқықтық рәсім арқылы кінәлілік немесе кінәсіздік оңай анықталады, өйткені шешім табиғи әділдікке ғана негізделген. Қылмыстар мен қылмыстық әрекеттер үшін жазалар олардың ауырлығына қарай белгіленді. Ауыр қылмыс жасағаны анықталған адамның құлдыққа сатылуы немесе өмір бойына қоғамнан қуылдырылуынан басқа амалы болмауы мүмкін. Адам өлтіру Эдо Құдайының тыйымына қайшы келгендіктен, ол жазаланбады. Нневидегі сот жүйесі үш санаттағы істерді мойындаған сияқты: жеңіл құқық бұзушылықтар, нағыз қылмыстық істер және борыш, қалыңдық және жер дауына қатысты азаматтық істер. Заңдарды бұзу белгілі бір джуджуға қарсы жасалған қылмыс саналды және оны құрбандық арқылы өтеу керек еді. Мысалы, "эке" деп аталатын питон түрін өлтіруге немесе "эви" деп аталатын қоян тұқымдасына жататын кеміргішті жеуге тыйым салынған. Бұл заңдар қасақана бұзылмаған, ал егер кездейсоқ бұзылса, қылмыскер сот процесінсіз дереу құрбандық шалады. Ауыр қылмыстарға қатысты қылмыстық кодекс Нневиде Игболандтың басқа жерлеріне қарағанда көбірек дамыған сияқты. Қылмыстардың жеті негізгі түрі болды, олар "ори оби" деп аталды, өйткені олардың тергелуі әрқашан ауданның обиінде жүргізілді.

Саясат

Нигерия саясатында Нневидің үлесі зор. А. А. Нвафор Оризу; Нигерия Сенатының Бірінші Республикадағы президенті және кейін 1966 жылғы бірінші төңкеріске дейін Президент міндетін атқарушы, М. К. Ажулучуку; ұлтшыл, отаршылдыққа қарсы күрескен және Бірінші Республиканың заң шығарушысы, бас З. С. Оби (Онунеквулуигбо Игбо); Бірінші Республика саясаткері, сэр Луи Одумегву Оджуку, OBE, Чукумека Одумегву Оджуку (Икемба Нневи); бұрынғы Шығыс Нигерияның әскери губернаторы және жойылған Биафра Республикасының президенті, жолдас доктор Эдвард Икем Океке; PRP-ның вице-президенті және Президенттің арнайы кеңесшісі (Екінші Республика), Ф. С. Нвокеди; Нигерияның тұңғыш тұрақты хатшысы, доктор Дози Икедифе (Икенга Нневи); Ohanaeze Ndigbo-ның бұрынғы Бас Президенті, профессор А. Б. С. Нвосу; Шығыс Орталық штаты мен Анамбра штатының бұрынғы Денсаулық сақтау комиссары, доктор Чу Оконгу; бұрынғы Қаржы министрі; доктор Дэвид Беннет Анагву Офомата; Нигерия теміржол корпорациясының алғашқы үндістерден шыққан Медициналық директоры, Анамбра Денсаулық сақтау басқармасының алғашқы бас директоры/төрағасы және ескі Нневи аудандық әкімшілік бірлестігінің төрағасы.

Нневи сонымен қатар төмендегілер сияқты белгілі нигериялықтардың туған жері. (Адамдар) бөлімін қараңыз.

Экономика

Нигериядағы Азамат соғысынан кейін 1970 жылы Нневидің экономикалық орталыққа айналу жолы басталды. Нигериядағы Азамат соғысы кезінде елдің әртүрлі қалаларында тұратын Нневи халқы зор шығынға ұшырады, сондықтан олар барлық инвестициялары мен бизнестерін үйлеріне қайтарып әкелуге шешім қабылдады. Едо Нневи құдайына тиесілі Агбо Эдо ормандық жері тазаланып, «Нкво Нневи» нарығы деп аталатын жаңа базар құруға жағдай жасалды. Осы нарықтың дамуы жергілікті экономиканың қарқынды өсуіне түрткі болды. Африкадағы қарқынды дамып келе жатқан қала және маңызды өнеркәсіптік-коммерциялық орталық ретінде Нневиде қаржылық белсенділік өте жоғары, сондықтан мұнда ірі банктер мен басқа да қаржы институттары орналасқан. Қала мен оған жақын қалалардың маңында өнеркәсіп орындары көптеп орналасқан. Аймақта пальма майы, косметика, мотор және мотоциклдің қосалқы бөлшектері, кітаптар мен кеңсе тауарлары, мата, электр сымдары және тағы да басқалары көптеп өндіріледі. Басты сауда орталықтарына «Нкво Нневи» нарықтары жатады: жаңа мотоцикл қосалқы бөлшектері нарығы (Африкадағы ең ірі қосалқы бөлшектер нарығы), «Агбо Эдо» мотор қосалқы бөлшектері нарығы, «Нвагбала» нарығы, генератор бөлшектері нарығы, электр бөлшектері нарығы, «Нкво Нневи» жалпы нарығы (Име Афия), Нневи ағаш сатушылар нарығы (Огбо оси), «Нвафор» нарығы, «Эке Амаоби» нарығы, «Эке Очие», «Эке Ичи» нарығы, «Орие Отубе» нарығы, «Окпуноэгу» нарығы және т.б.

Ауыл шаруашылығы және орман шаруашылығы

Неви халқының негізгі қызметі сауда, өндіріс және шаруашылық, сондықтан олар күнделікті өмір сүру үшін негізінен саудаға, кәсіпкерлікке және ауыл шаруашылығына тәуелді. Көптеген невиліктер (Неви халқы) mbụbọ (үй бақшалары) және ubi (алыс бақшалары) иеленеді, онда олар әдетте өз шаруашылық өнімдерін өсіреді. Осы өнімдер жиналғаннан кейін әдетте сату үшін нарыққа әкелінеді. Басты ақшалық дақылдарға май пальмасы, рафия пальмасы, жер жаңғағы, қарбыз, мақта, какао, резеңке, жүгері және тағы басқалар жатады. Сондай-ақ, тамыржеміс, маниок, таро, нан жемісі және үш жапырақты тамыржеміс сияқты азықтүлік дақылдары да көп көлемде өндіріледі. Невидің тропикалық жаңбырлы орманда орналасқандығы, оған өнеркәсіптік өңдеуге кең мүмкіндігі бар тропикалық ауыл шаруашылығы дақылдарын өндіруге экологиялық негіз береді.

Өнеркәсіп саласы

Нневиде көптеген ірі отандық өндіріс кәсіпорындары бар, оның ішінде Ibeto компаниялар тобы, Cutix және ADswitch, Uru Industries Ltd, Omata Holdings Ltd, Cento компаниялар тобы, Coscharis компаниялар тобы, Innoson компаниялар тобы, Ebunso Nig. Ltd, John White Industries, Ejiamatu компаниялар тобы, Chicason Group, Louis Carter Group. Нневидегі қосалқы бөлшектер зауыттары шоғырланған өнеркәсіпшілердің көпшілігі сонымен қатар саудагерлер, және осы саудагерлердің көпшілігі саудагер ретінде (әдетте автокөлік бөлшектері) танымал болған өнімдерін өндіреді, ал көпшілігі өнімдерін бұрыннан бар тарату желілері арқылы тарата бастады. Нневи Шығыс Нигерияның өнеркәсіптік өсінің бір бөлігі болып табылады. Қала мәдени құндылықтарға негіделген институттар арқылы, күрделі желілер құрып, Азиядан импорттаушылармен сауда қатынастары арқылы халықаралық деңгейге жетті. Соңғы он жылда Нневи қаласы қарқынды индустрияландыруды бастан өткерді. Әртүрлі салаларда 20-дан астам орташа және ірі кәсіпорындар құрылды. 1970 жылдан бері Нневи тұрғындары Нигериядағы автокөлік бөлшектері саудасының шамамен 80-90 пайызын бақылайды. Нкво Нневи базары Нигерияда автокөлік бөлшектерін импорттау және көтерме сауда жасаудың негізгі орталығы болып табылады. Нневидің өнеркәсіпшілері шетелдік технологияларды жергілікті қажеттіліктерге бейімдеп, мыңдаған адамды жұмыспен қамтамасыз етеді және Нигерия азаматтарының нақты қажеттіліктеріне жауап беретін тауарлар мен қызметтерді қолжетімді етеді. Қаланың ішінде алғашқы отандық автомобиль өндіріс орны орналасқан, ал алғашқы толығымен Нигерияда жасалған мотоцикл Ұлттық Ғылым және Инженерлік Инфрақұрылым Агенттігі (NASENI) тарапынан Нневиде өндірілді.

Автокөлік бөлшектері

Неневи қаласы дамыған автоөнеркәсібімен танымал. 1912 жылы Дим Чукумека Одумегву Ожукуудың әкесі, сэр Луис Ожукуу – автомобильге ие болған және оны жүргізген алғашқы игбо адамы болды. 1940 жылға қарай Неневи тұрғындары Нигериядағы моторлық қосалқы бөлшектерді жеткізуде басымдық құрған халықаралық сауда желісінің орталығына айналды. Кейін қала сауда мен өнеркәсіп орталығына айналып, Африкадағы ең ірі автокөлік бөлшектері нарықтарының біріне ие болды. Неневи қаласы – нағыз "өндіріс кереметі". Қалаға шағын және орта кәсіпорындар орналасып, өнімдерін Нигерия нарықтарына ғана емес, сонымен қатар шетел нарықтарына да, әзірге шектеулі көлемде, сатуда. Қаланың индустриялануы 1970 жылдар шамасында Неневи моторлық бөлшектер саудагерлері "түпнұсқа" бөлшектердің көшірмелерінен гөрі өз брендтік өнімдерін сатуды бастаған кезде басталды. Неневиде автокөлік және мотоцикл қосалқы бөлшектерін сататын бірнеше дилер бар; Неневи мотоцикл қосалқы бөлшектері нарығы Батыс Африкада кеңінен танымал. Сонымен қатар, Нигериядағы алғашқы автозауыт, Неневи кәсіпкері Инноцент Чукума Оно мен қытайлық автокомпанияға тиесілі.

Мәдениет

Неуи, тарихи қала ретінде, көптеген мәдени шаралар мен мерекелерге толы, сондай-ақ мәдени ескерткіштермен әсемделген орындарға ие, оның ішінде Эдо На Эземеви киелі орны, Удоогугугугу киелі орны (Ичи), Каману киелі орны (Ичи) және Неуи қаласының барлық бөліктерінде шашыраңқы орналасқан көптеген басқа да киелі орындар бар. Неуиде көптеген фестивальдер өтеді, олардың ең танымалдарының бірі – Жаңа ямс (Афиолу, сондай-ақ Ифеджиоку фестивалі деп те аталады), қаланың барлық бөліктері оған қатысады және барлық құрамындағы қалалардан маскарадтар қатысады. Бұл фестивальге түрлі шаралар мен тойлар тартылады, оларды Неуи тұрғындары ең жоғары құрметпен сақтайды. Кез келген Неуи азаматының үйінде, әдетте, кез келген бейтаныс немесе қонақ келген жағдайда, олардың тоңазытқышында жаңғақ, баклажан және арахис майы болады. Әрбір үйге келу, қонаққа жаңғақ ұсынумен басталады, ол қонақтың қызу қарсы алынғанын көрсетеді. Жаңғақ ұсыну рәсімі, Жоғары Құдайға және басқа да құдайларға дұғалар мен баталар берумен шабыттандырылған, қонақ пен үй иесінің қауіпсіздігі үшін. Бұл Неуи халқының кез келген дәстүрлі рәсімдеріндегі әдет-ғұрып болып табылады.

Өнер және қолөнер

Жергілікті суретшілер осы ауылдық қауымдастықтарда гүлденеді. Аймақта жасалған өнер туындыларының ішінде: оюлы есіктер, әртүрлі үлгідегі таяқтар, мүсіндер, сыбызғылар, ағаштан жасалған диірмендер мен иінтіректер, гонгтар және танымал сөйлейтін барабандар бар. Сонымен қатар, металл бұйымдары мен түрлі өнімдер де жергілікті шеберлердің қолынан туады.

Мәдени киім

Ерлердің дәстүрлі киімі – кең көйлектің немесе гудзи орамасының үстінен киілетін ұзын жеңді жейде. Гудзи орамасы белге байланылып, тобыққа дейін иіліп түседі. Бұл киімге бас киім және таяқ қосады, ол қолдау және қорғану құралы ретінде пайдаланылады. Әйелдердің дәстүрлі киімі – шалбардың үстінен киілетін блузка. Бұл әйелдер киіміне бас киім, сырғалар және әшекей алқалар немесе дәстүрлі әшекейлер жатады.

Жаңа Ям фестивалі

Нневиде Ири джи ọhụrụ (жаңа ям жеу) мерекесі маңыздылығынан мәдени фестиваль болып саналады. Нневи халқы әдетте тамыз айының соңында жаңа ям фестивалін тойлайды, оның барысында түрлі мерекелік шаралар ұйымдастырылады. Бұл шараларға Игве (Патша) арқылы рәсімдік амалдар орындау, Игбо ерлер мен әйелдерінің, сондай-ақ олардың балаларының мәдени билері, қазіргі заманғы қойылымдар түрінде Игбо мәдениетін көрсету, маскарад билері және Игбо халқының тағамдарынан жасалған әртүрлі дәмді тағамдарды көптеп дайындау кіреді. Мереке күнінің бірінші күні Нневи Игвесі сарайында жиналған өнім үшін құдайлар мен ата-бабаларға алғыс айту рәсімін өткізеді, содан кейін ямды ауыл тұрғындарына бөліп береді. Құдайға алғыс айту дұғасынан кейін Игве бірінші ямды жейді, өйткені оның мәртебесі Нневи қауымдастығы мен жердің құдайлары арасында делдалдық қызмет атқаруға мүмкіндік береді деп сендіріледі. Жаңа ям жеу рәсімдері – қоғамның өнімді дақылға ие болуына көмектескен құдайларға алғысын білдіру мақсатын көздейді. Бұл Игбо халқының үш негізгі қағидасын көрсетеді: олардың практикалық, діни және ризашылыққа толы көзқарастары. Бұл рәсім ғасырлар бойы сақталып келеді және отбасы мен достарға, барлық адамдарға жергілікті қоғамға деген адалдығын және ынтымағын көрсетуге мүмкіндік беретін жағдай жасайды. Осы себепті, әлемнің түкпір-түкпіріндегі Игбо халқы бұл мерекені ерекше қызығушылықпен тойлайды, өзінің бай мәдени мұрасын сақтап, дамытуға атсалысады.

Қылмыс

Қылмыс деңгейі төмен, бірақ жер мен отбасы мүлігін бөлісу сияқты азаматтық даулар бар. Соңғы кезде базар алаңы мен банктерде жергілікті полициямен байланысты деген күдік туғызған, жақсы ұйымдастырылған қылмыстық шабуылдар кеңінен жарияланды. Қазіргі уақытта, 1990-жылдардың соңында қылмыс өршіген кезде Нневи қаласында бірнеше жыл бойы қызмет еткен "Баккасси Бойз" деп аталатын жергілікті жасақ құруды қайта қарастыру туралы ашық пікірталас жүріп жатыр. Бұл топтың жұмыс істеу тәсілі көптеген адамға қатігездік деп көрінгенмен, қажет деп есептелді – сотталған ұрылардың дене мүшелерін өткір пышақпен бөліп, тірідей өртеп, көпшілік алдында жазаланды. Мемлекеттік басшының рұқсатымен әрекет еткен бұл топтың іс-қимылдары адам құқықтарын қорғаушылар мен азаматтық құқық қозғалысы тарапынан адам құқықтарын бұзушылық деп қарастырылып, олардың әрекеттеріне қарсы күрес жүргізілді. Соңғы кезде Нневи салыстырмалы түрде тыныш, тек белгілі жергілікті тұрғындарды көп сомада сыйақы үшін ұрлаудың сирек жағдайлары орын алып отыр.

Көлік

Нневидегі басты көлік құралы – мотоциклдер. Көптеген үйлерде кем дегенде бір мотоцикл болады, сондай-ақ коммерциялық мотоциклдер де жетерлік. Қала бойынша көлік қызметін толықтыратын шаттлдар мен үш дөңгелекті көліктер де бар. Нневи екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан бері көптеген көлік және логистика компанияларының отаны ретінде танымал.