Кіріспе

1967 жылы түсірілген жапондық кайдзю фильмі, режиссері – Харуясу Ногучи. Фильм Обелиск аралында Гаппа деп аталатын шала туған монстрді тапқан жапон журналистерінің тобы туралы. Журналистер осы жандарды клеткаға қамап, Жапонияға әкеледі, ол елде медиа назарына айналады. Бұл арал тұрғындарын және Гаппаның толық бойға жеткен ата-анасын ашуландырады, олар балаларын іздеп Жапонияға жол тартады. Фильмнің сюжеті 1961 жылғы британдық «Горго» фильмінің сюжетімен дерлік толықтай сәйкес келеді. Фильм 1967 жылы Жапонияда «Daikyojū Gappa» деген атпен кинотеатрларда көрсетілді, бірақ АҚШ-та «Prehistoric Planet-тен келген монстр» деген атпен тікелей теледидарда көрсетілді. «Variety» және Фил Харди фильмге жағымды пікір білдірді. 1991 жылғы «Қызыл карлик» телесериалының «Meltdown» атты эпизодында Жапонияға шабуыл жасаған Гаппалардың кейбір кадрлары қолданылды.

Сюжет

Токиодан келген экспедиция "Плеймэт" журналының иесі, ашкөз Фуназу мырзаның курортқа айналдыруды көздеген "Обелиск" аралына сапар шегеді. Арал тұрғындары экспедицияны құшақтап алады, бірақ Хироши мен Итоко есімді екі мүше, Саки есімді жергілікті баланың өтініштерін ескермей, тыйым салынған аймаққа басып кіреді. Олар құлаған мүсінмен жабылған үңгірге кіріп, алып жұмыртқа табады, одан "Гаппа" деп аталатын "құс-келтір" монстры шығады. Жергілікті тұрғындар күмәнданушы ғалымдардан баланы алып кетпеуді өтінеді, оның ата-анасын ашуландыруы мүмкін екенін айтады, бірақ ғалымдар оған құлақ салмайды. Үңгір ішінде Гаппаның екі ата-анасы жанартаудың астындағы жер асты суларынан көтеріліп, кезегімен жолындағы барлық нәрсені қиратады. Тек Саки ғана аман қалады, оны американдық әскери флот құтқарып, Жапонияға жеткізеді. Ал осы уақытта ғалымдар Гаппаны зерттеп, оның жайлы хабар әлемге таралады. Сагами шығанағының үстінде екі алып ұшқыш жаратылыстың пайда болғаны экспедиция мүшелерін таң қалдырады. Гаппаның ата-аналары ұрпақтарын іздеп қалаларды қиратады және әскери қаруларға мойынсұнбайды. Хироши, Итоко, Саки және экспедиция ғалымы профессор Тоноока, шешімді Фуназу мырзаны баланы босатып, ата-анасына қайтаруға көндіруге тырысады. Фуназу мырза, ақыры Гаппаны ата-анасына қайтаруға келіседі. Содан кейін олар үш адам Обелиск аралына қайта оралады.

Жазу

1967 жылы Жапонияда "Кайджу бумының" ең жоғары нүктесі болды және көптеген жапон киностудиялары өздерінің монстр фильмдерін жасап жатты. "Никкацу" да осы үрдіске қосылып, өз фильмін жасауды шешті. Бірнеше идеялар туды, бірақ олар жеміс бермеді. "Гигант жәндік Гигант" (大怪獣ギガント, Daikaiju Giganto): Жерге құрғақ жәндікке ұқсайтын алып ғарыштық тіршілік келіп, қиратушылық тудырады. "Үлкен қалампир монстры Аркитиус" (大烏賊アーキティウス, Oiki Akitiusu): Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде нацистік U қайығына Аркитиус деп аталатын алып қалампир шабуыл жасайды. "Үлкен Момонра" (怪獣モモンラ, Daikaiju Momonra): Жапонияға ұшқыш, алып мутацияланған батпақ тышқаны шабуыл жасайды. Ал "Рейгон: Теңіз түбінің шайтаны" (海底の魔王レイゴン, Kaitei no mao Reigon): "Рейгон" деп аталған алып манта-рей бір күні пайда болып, бүкіл әлемде апат тудырады, содан кейін алып игуанамен шайқасады. Бұл "Гаппа" фильмін түсіруге кіріспес бұрын "Никкацу" компаниясының ұсынған идеяларының төртінші және соңғы іске аспаған жобасы болды. Бұл идея төрт жобаның ішінде ең көп дамытылды, оған сюжеттік синопсис, болжамды сценарий және кайдзю идеялары жасалды. Жобалауды Хидео Кодама жүзеге асырды; ал жобаның сценарийін Шуничи Юкимуро мен Рюзо Наканиши жазды.

Түсірілім

Фильмнің сценарий авторлары Ген Ямазаки мен Рюзо Наканишимен сұхбаттасқанда, фильмге шамамен 500 000 000 иен (шамамен 1,4 миллион доллар) мемлекеттік қаржыландыру түскенін айтты, бұл «Никкацу» фильмінің орташа қаржыландыруынан он есе жоғары. Фильмнің продюсері Есей Кой парламент мүшелерімен бірге оқыған және ақша алу үшін саяси ықпалын пайдаланған. «Гаппа» фильмінің түсірілімі шамамен 40 күнге созылды, бұл режиссер Харуясу Ногучидің әдеттегі фильмдерін түсіруге жұмсайтын уақыттан екі есе көп.

Арнайы әсерлер

Фильмдегі монстрлардың костюмдері мен арнайы эффектілерін бұрын Toho компаниясында жұмыс істеген Акира Ватанабе жасады.

Шығару

Gappa 1967 жылдың 22 сәуірінде Жапонияда Daikyojū Gappa деген атпен шықты. Фильм АҚШ-та ешқашан кинотеатрларда көрсетілген емес. American International Television алғаш рет 1967 жылы басталған "15 New Science Fiction" теледидар жинағында осы фильмін "Тарихқа дейінгі планетадан келген монстр" деп ұсынды; фильмнің телепремьерасы 1968 жылы өткен болуы мүмкін. Фильмнің ағылшын тіліндегі нұсқасының диалогтарын жазған автор – Уильям Росс. Жапон ғылыми-фантастика, фантастика және қорқыныш фильмдері жөніндегі автор Стюарт Галбрейт IV фильмнің американдық нұсқасын нашар дубляждалған деп сипаттады, ал 1994 жылға дейінгі үй бейне нұсқалары 16 мм теледидар көшірмесінен жасалған нашар сапалы дубликаттар еді. Фильм Alpha Video, Mill Creek Entertainment, Tokyo Shock және Image Entertainment сияқты әртүрлі компаниялар арқылы DVD форматында шығарылды. Gappa the Triphibian Monster 2020 жылдың 25 ақпанында АҚШ-та Blu-ray форматында, жапон және ағылшын тілдерінде дыбыспен, сондай-ақ ағылшын тіліндегі субтитрлермен бірге жарық көрді.

Қабылдау

Қазіргі заманғы сын тұжырымдарында Variety журналы Gappa жанының "сәтті дебют жасағанын және қазірге дейін "ең жақсы монстр" екенін" мәлімдеді. Variety басылымы "бұл жапондық монстрларды тағы бір көруге болатын жалғыз нұсқа" деген қорытындыға келді және "көптеген эффектілер жақсы жасалған, олардың бірнешеуі тамаша" екенін, соның ішінде Атаминің қирауы ең жарқын тұсқа жатқанын атап өтті. Кейінгі сын тұжырымдарында Фил Харди өзінің "Ғылыми фантастика" (1984) кітабында фильм туралы айтты. Фильмге жазылған сын "эффектілер өте жақсы, ал сценарий әзілді балалар комедиясына лайық" деп мақтады. Стюарт Галбрейт IV фильмді 1961 жылғы британдық "Горго" фильмінің ресми рұқсатысыз қайта түсірілімі деп сипаттады. Галбрейт адам кейіпкерлерін "бояусыз тілшілер мен ғалымдар" деп сипаттады және "актерлердің ешқайсысы ерекше тартымды емес" деп түсіндірді. Галбрейт Акира Ватанабе жасаған эффектілерге қатысты "жақсы, бірақ Эйджи Цубураяның жұмысындағы мінсіздікке ұмтылысы жетіспейді" деген пікір білдірді.