Кіріспе

Британдық Seagull – 1930 жылдардың соңынан 1990 жылдардың ортасына дейін Дорсет графтығының Пул қаласында екі тактілі сыртқы моторларды өндіретін британдық өндіруші. Олардың "Классикалық" қозғалтқыштары ондаған жылдар бойы беріктігімен, қарапайымдылығымен және сенімділігімен үлгі болғанмен, тұтынушылардың талғамы өзгергеннен және қатаң шығарындылар ережелері күшіне енгеннен кейін компания ақырында банкротқа ұшырады. Толық қозғалтқыштардың өндірісі 1996 жылы тоқтатылды, ал 1999 жылы бренд құқықтарын басқа компания сатып алды. Қазіргі қолданыстағы қозғалтқыштарға арналған қосалқы бөлшектерді өндіру жалғасуда.

Тарих

Британдық Seagull кеме моторлары алғаш рет Marston Seagull деген атпен сатылды. Олар Джон Марстон Ltd компаниясының Вулвергемптон қаласындағы "Санбимленд" зауытында Джон Уэй Хоуп пен Билл Пиннингер атты инженерлер жасады. Кейін бұл екеуі 1937 жылы өндіріс құқығын сатып алып, моторларды Bristol Seagull деп сата бастады, сосын Пуль қаласына көшіп, Британдық Seagull деген атауды қабылдады. Британдық Seagull кеме моторларының бірнеше үлгісі бар, көбінесе бір цилиндрлі, сумен салқындатылатын екі тактілі қозғалтқышпен жабдықталған. Алғашқыда "Әлемдегі ең жақсы кеме моторлары" деп аталған, кейін "Әлем үшін ең жақсы кеме моторлары" деп өзгертілді. Кейбір қозғалтқыштарда Вильерс патенттеген инерциялық генераторы (flywheel magneto) болса, сол жағында қарапайым карбюратор орналасқан. Цилиндр басына бекітілген кішкентай латунь отын багының сыйымдылығы 10:1 немесе 25:1 аралығында болатын, мұндағы отын мен майдың арақатынасы карбюраторға отын құбыры арқылы гравитациялық күшпен берілетін. Моторды қолмен тартылатын арқанмен іске қосуға болады, бірақ кері инерциялық стартер де қосымша опция ретінде қарастырылған. Моторды беріліс қорабымен және винтпен байланыстыратын екі түтік болды, алдыңғысы қозғалтқыш валын, ал артқысы су астына шығатын газ шығару құбыры ретінде қызмет етті. Моторлардың беріктігі жоғары сапалы материалдардың қолданылуының арқасында жоғары болды, мыңдаған моторлар жылдар бойы, тіпті қатал теңіз жағдайында және дамып келе жатқан елдерде де жұмыс істеді. Seagull кеме моторлары қарапайым конструкциялы, салыстырмалы түрде баяу айналатын винтке ие болғандықтан, қанатты қайықтарда, моторлы қайықтарда және шағын яхталарда қолдануға өте ыңғайлы болды. Silver Century Plus үлгісі 26 футқа дейін жететін корпусты жылжыта алса, Seagull кеме моторлары жоғары жылдамдықты кемелер үшін жарамсыз болды.

Модельдер

Компанияның алғашқы қозғалтқыштарының бірі 1930 жылдардағы Marston модельдерінен дамытылған 102-модель болды. 102-модель қозғалтқыштары салыстырмалы түрде үлкен болды және су шашыратылатын шығарылысы бар біртұтас цилиндр блогы мен бас бөлігіне ие болды. Кейбір 102 модельдерінің қайықтары винтпен жабдықталғандықтан "Баржа итеруші" деген атқа ие болды. Seagull бренді ең танымал болған модельдер қатары – "Classic" қатары. Бұл "төртбұрышты блок модельдері" 64 куб.см. көлемді Featherweight (Forty Minus деп те аталады) және Forty Plus, сондай-ақ 102 куб.см. көлемді Century және Century Plus модельдерін қамтыды. Forty Minus және Plus бірдей қуат агрегаттарын пайдаланды, бірақ Plus үлкенірек беріліс қорабымен және винтпен жабдықталған. Century және Century Plus модельдерінде одан да үлкен беріліс қораптары мен винттер қолданылды. Классикалық модельдердің қозғалтқыштары 1950 жылдардың соңынан 1990 жылдардың ортасына дейін өндірілді, және көптеген үлгілері бүгінгі күнге дейін күнделікті қолданыста. Бұл ұзақ қызмет ету мерзімі жоғары сапалы металдарды және жоғары кернеулі бұрандалар мен шпилькаларды пайдаланудың нәтижесі. 1980 жылдардың басында зауыт британдық Seagull қайықтарының жаңа QB сериясын шығарды. Queen's University, Белфаст (содан QB деген атау шыққан) қуат агрегаттарын жасады, оның машина жасау факультеті екі тактілі конструкцияны жаңғыртуға маманданған. Қара түске боялған, кейде "Ирландиялық чайка" деп аталған бұл модельдер сумен салқындатылатын шығарылысы және цилиндр порты өзгертілген, тыныш және тиімді қозғалтқыштармен жабдықталған. 1980 жылдардың соңында British Seagull өнімдік қатарына тағы екі модельді қосты: 170 және 125 модельдерін. Олар қозғалтқышты жабатын қаптамамен жабдықталған, жаңартылған карбюраторлармен және цилиндр блоктарымен жабдықталған. Алайда, екі жаңа модель де дұрыс емес есептелген коленвал буксаларынан зардап шекті, нәтижесінде компанияға кепілдік талаптары келіп түсті. Осы уақытқа дейін "Дүниедегі ең жақсы қайықтан тыс мотор" (маркетингтік слоганы бойынша) өте сенімділігімен мақтанған, бірақ бұл жаңа модельдер танымал болмады және компанияның беделін түсірді. Өндіріс аяқталуға жақын, "5R" деп аталатын жаңа модель ұсынылды. Бұл қозғалтқыштың дизайны бұрынғы модельдерден едәуір өзгеше болды, ол QB қозғалтқышына адаптерлік пластина арқылы бекітілген Yamaha 4HP қайықтан тыс мотордан алынған стандартты беріліс қорабын пайдаланды. Бұл модельдер көк түске боялған, ал соңғы үлгілерде ("алтын бастары" деп аталды) алтын түске боялған винттер мен кері іске қосу құрылғылары болды.

Отын мен майдың қоспасы

1931-1945 жылдар аралығында жасалған модельдерде бензин мен майдың қатысы 8:1 немесе 10:1 болуы тиіс еді. 1942 жылдан бастап шығарылған модельдерде 10:1 қатысы 1979 жылға дейін қолданылды. Одан кейін 25:1 қатысы белгіленді, бірақ 125 және 170 модельдері енгізілген кезде ол қайтадан өзгертілді. Алайда, 50:1 қатысымен жұмыс істеген қозғалтқыштар тез жұмыс істемей қалды, сондықтан British Seagull қайтадан 25:1 қатысын ұсынды. Мұндай жоғары май мөлшері коленвалды подшипниктерінің жұмыс принципіне байланысты қажет болды. Алғашқы қозғалтқыштарда қысқа, ал кейінгілерінде ұзын подшипниктер қолданылды, осы себепті майға қойылатын талаптар өзгерді. Ұзын подшипниктер 1967 жылдан бастап қолданыла бастады, ал 1967-1979 жылдар аралығында жасалған қозғалтқыштарды карбюраторды реттеу арқылы 25:1 қатысымен пайдалануға болады.