Ли Хәйден Роуз: Американдық баскетбол жаттықтырушысының өмірі мен мансабы

Кіріспе

Ли Хайден Роуз (23 қазан 1936 – 5 сәуір 2022) – американдық баскетбол жаттықтырушысы және жоғары оқу орнының спорттық әкімшісі. Ол 1964–65 жылдары Трансильвания университетіндегі ерлер баскетбол командасының бас жаттықтырушысы қызметін уақытша атқарды, ал 1968–1975 жылдары тұрақты негізде; 1975–1978 жылдары Солтүстік Каролина университетінде (Шарлотта); 1978–1980 жылдары Пердью университетінде; және 1980–1986 жылдары Оңтүстік Флорида университетінде жұмыс істеді, мамандық жолында 388–162 есебімен жеңіс тіркеді. Роуз екі рет NCAA I дивизионы баскетбол турнирінің «Финал төрттігіне» командаларды жеткізді – 1977 жылы «Шарлотта 49ers» және 1980 жылы «Пердью Бойлермейкерс» командаларымен. Колледжтен кеткеннен кейін Роуз 1986–2008 жылдар аралығында Ұлттық баскетбол лигасының (NBA) бірнеше командасында көмекші жаттықтырушы болып жұмыс істеді.

Колледждік жаттықтырушылық мансап

Роуз, Кентукки штатының Ирвин қаласында туған, 1958 жылы Трансильвания университетін бітірген. Бітірген соң С.М. Ньютон басшылығымен ассистент жаттықтырушы болып жұмыс істеді. Кейін Цинциннати университетінде де осындай қызмет атқарды. Соңынан бас жаттықтырушы және спорт директоры ретінде түлектері болған университетіне оралды және сегіз маусымда 160 жеңіске қол жеткізді. 1975 жылы UNC Шарлоттаның бас жаттықтырушысы және спорт директоры болып тағайындалды. Осы үш маусымда «49ers» командасын бір рет NIT чемпионатына (1976) және NCAA Final Four турниріне (1977) жеткізді. 1977 жылы «The Sporting News» журналы оны «Жылдың үздік жаттықтырушысы» деп таныды, сондай-ақ «Sun Belt» аймағының «Жылдың жаттықтырушысы» және Шарлотта қаласының «Жыл азаматы» атағына ие болды. Роуздың Шарлоттадағы үш маусымдық көрсеткіші – 72–18 (.800). 1978 жылы Роуз Шарлоттадан Пердью университетіне кетіп, 1979 жылғы маусымда оларды NIT чемпионатына жеткізді. 1980 жылғы маусым ақпан айынан бастап қиындықтарға толы болды, себебі Оңтүстік Флорида университеті Роузды бас жаттықтырушы лауазымына сұхбатқа шақыруға рұқсат сұрады, және оған келісім берілді. «Boilermakers» командасы Индиананы жеңіп, Final Four турниріне жолдама алды. Роуз NCAA тарихында екі әртүрлі команданы NCAA турнирінің жартылай финалына жеткізген он жаттықтырушының бірі болды. Кейін Роуз спорт директоры Джордж Кингпен арақатынасының шиеленіскенін айтты. Роузды жұмысқа алу алдында Фред Шаус (Кинг операция жасағандықтан, оның орынбасары ретінде Роузбен сұхбаттасқан) оны сұхбатқа шақырған, ал Кингпен алғашқы кездесуде ол Роузға: «Сен ешқашан меннен көп ақша таппайсың» деген. Ойыншылармен де қарым-қатынас ушығып, маусым аяқталғаннан кейін бір ойыншы: «Оның кететінін тілеймін» деген пікір білдірді. Роуз екі маусымнан кейін 50–18 (.735) көрсеткіш жинағаннан соң Пердьюден кетті. 1980 жылдың 4 сәуірінде (Final Four ойындарынан үш күн өткен соң) ол Оңтүстік Флорида университетінің бас жаттықтырушысы болып тағайындалды, оның жалақысы Пердьюде алған жалақысынан екі есеге артты. Джин Киди оны Пердьюде ауыстырды және 25 жыл бойы жаттықтырды. Роуз мектептегі достарымен байланысын үзбеді және «Көп рет бәрі жақсы болар еді деп тіледім. Бірақ бұл жараспады» деді. Ол «Bulls» командасын тарихындағы алғашқы постсезондық турнирлерге қатыстырды, үш рет NIT турниріне жолдама алды, содан кейін 1986 жылдың шілдесінде командадан кетіп қалды.

Rose, a native of Irvine, Kentucky, is a 1958 alumnus of Transylvania University where he served as an assistant coach after graduation under C. M. Newton. He then took a similar position at the University of Cincinnati before returning to his alma mater as head coach and athletic director and recorded 160 wins in eight seasons. In 1975 he became the head coach and athletic director at UNC Charlotte, where in three seasons he took the 49ers to one NIT championship game (1976) and to the NCAA Final Four (1977). In 1977 he was named The Sporting News National Coach of the Year, the Sun Belt Coach of the Year, and Charlotte's "Citizen of the Year". In three seasons Rose's record at Charlotte was 72–18 (.800). Rose left Charlotte for Purdue University in 1978. In the 1979 season, he led them to the NIT Championship Game. The 1980 season came under a cloud beginning in February, when it was reported that the University of South Florida asked for permission to interview Rose for the head coach position, which was received. The Boilermakers beat Indiana to reach the Final Four. Rose became one of only ten coaches in NCAA history to take two different schools to the semifinals of the NCAA tournament. Rose later stated that his relationship with athletic director George King was strained. Rose had been interviewed by Fred Schaus (who as assistant athletic director interviewed Rose due to King having surgery) before being hired, and in the first meeting with King, he told Rose that "You'll never make more money than I do." Relations with the players were wavering, with one player reacting to the idea of leaving Purdue the day after the season ended by saying "I hope he leaves". Rose left Purdue after two seasons after compiling a 50–18 (.735) record. It was announced on April 4, 1980 (three days after the Final Four game) that he was hired to be the head coach at the University of South Florida with a salary doubled from the one he had at Purdue; Gene Keady replaced him at Purdue and coached there for 25 years. For his part, Rose stayed in touch with friends at the school along with stating that “I’ve wished many times that it worked out. But it just wasn’t a fit.”. He coached the Bulls to their first postseason appearances in team history, reaching the NIT three times before leaving in July 1986.

Кейінгі мансап

1986 жылы колледжтен зейнеткерлікке шыққаннан кейін Роуз төрт НБА командасының көмекші жаттықтырушысы болды: Сан-Антонио Спёрс (1986–1988); Нью-Джерси Нетс (1988–1989); Милуоки Бакс (1991–1992) және Шарлотта Хорнетс (1996–2001). Ол сондай-ақ 1990-шы жылдардың ортасында «Бакс» командасының ойыншылар құрамын қадағалау вице-президенті болды. Роуз әйелімен бірге Солтүстік Каролина штатының Шарлотта қаласында тұрды, және олар «Шарлотта 49ers» баскетбол командасының дерлік барлық ойындарын тамашалады. 2007 жылдың 7 маусымында Роуз «Шарлотта Бобкетс» командасына бас жаттықтырушы Сэм Винсенттің штабына қатысу үшін шақырылды. Оның төрт немересі бар: Ли Роуз, Кристи Роуз, Джеймс Роуз және Александер Роуз. Роуз 2022 жылдың 5 сәуірінде 85 жасында дүние салды.