Кіріспе

1967 жылғы Джеймс Бондтың туынды романы

«Жеймс Бонд кішінің 003½ оқиғалары» – 1967 жылғы Джеймс Бондтың туынды романы, авторлық құқығы Glidrose Productions компаниясына тиесілі. Алғаш рет 1967 жылы Ұлыбританияда Jonathan Cape баспасында, ал кейін 1968 жылы АҚШ-та Random House баспасында жарық көрді. Америкалық басылымы «003½: Джеймс Бонд кішінің оқиғалары» деп аталды. Роман Р. Д. Маскотт псевдонімімен жазылған. Роман Джеймс Бондтың туған інісі болған кейіпкерге негізделгенімен, Иан Флемингтің өзінің романдары бойынша Бонд жалғыз бала және жетім еді. 1966 жылы Гарри Салцман 003½ негізінде болуы мүмкін, бірақ іске аспаған SPECTRE ұйымымен күрескен он жасар бала туралы телесериал жариялады. Кейін Джеймс Бонд фильмдерінің продюсерлері Салцман мен Брокколи 003½ сюжетіне негізделген толық метражды фильм немесе телесериал жасауды жоспарлады. Продюсерлер Лондондағы бірнеше белгісіз сценарийшілермен сюжеттік идеяларды талқылады. «Жеймс Бонд кішінің 003½ оқиғалары» 8-14 жастағы жастарға бағытталған әдебиет желісін іске қосудың сәтсіз әрекеті деп есептеледі. 1991 жылы Eon Productions / Danjaq компаниясы осы атпен орташа сәттілікке жеткен телесериалды шығарды. Сериалдың табысы көптеген романдарына, бейне ойындарына және комикстерге әкелді. 003½-ке қатысы жоқ, Ian Fleming Publications 2005 жылдан бастап 1930 жылдардағы Джеймс Бондтың жасөспірім кезін бейнелейтін «Жас Бонд» оқиғаларының табысты жастарға бағытталған желісін жариялай бастады. Бұл Джеймс Бонд сериясының ресми лицензияланған туындысы болғанымен, кітаптар канонындағы орны – егер болса – ешқашан анықталған жоқ.

Авторы

"Джеймс Бондтың кіші 003½ оқиғаларын" кім жазғаны белгісіз болды, бірақ Роалд Даль мен Кингсли Амис сияқты көптеген авторлар мүмкін авторлар ретінде аталды. Амис, бір жылдан кейін Роберт Маркхэм псевдонимімен «Полковник Сун» романын жариялағандықтан, көбінесе күмәнді деп есептелді; алайда, Р.Д. Маскотттан айырмашылығы, Амистің «Полковник Сун» романының авторы екендігі ешқашан құпия сақталған жоқ. Амистің жазу стилі де Маскотттікінен ерекшеленді. Ал Роалд Даль, керісінше, кейбір ұқсастықтарды көрсетті, әсіресе 1975 жылы жазған «Дэнни, әлем чемпионы» кітабында. 1967 жылы «Джеймс Бондтың кіші 003½ оқиғалары» жарық көрген жылдың өзінде Даль «Енді екі рет қана өмір сүресің» фильміне сценарий жазды. Даль 003½ романын жазған болуы мүмкін деген дәлелдер болғанымен, оның жазбағанына қатысты да дәлелдер жеткілікті болды. Бірнеше сарапшылар бұл романды Артур Кальдер Маршаллға жатқызды. Кальдер Маршалл стиль жағынан ұқсас көптеген кітаптар жазған; оның «Менің жастығымның сиқыры» (1951) және «Қызыл ұл» (1961) кітаптарындағы кейіпкерлер мен ортаның сипаттамалары «Джеймс Бондтың кіші 003½ оқиғаларындағы» сипаттамаларға ұқсас болды. Сонымен қатар, R.D. әріптері Артур есімімен байланысты ойын екені де айтылды, ол көбінесе Арти деп қысқартылады. Бірнеше жыл бұрын, қазір тоқтатылған 007Forever.com сайты Артур Кальдер Маршаллдың Р.Д. Маскотт псевдонимі артындағы автор екенін дәлелдейтін толыққанды аргумент келтірді. Бұл егжей-тегжейлі талдау жазу стиліне баса назар аударды және «003½: Джеймс Бондтың кіші оқиғалары» романының нақты абзацтарын Кальдер Маршаллдың шамамен сол кезде жарық көрген бірнеше романдарымен салыстырды. «Оның Ұлылықтың құпия қызметкері» баяндайтын мәліметтерге сәйкес, Маскоттың кім екені ондаған жылдар бойы құпия сақталды, бірақ оның мұрагерлері оның Артур Кальдер Маршалл (19 тамыз 1908 – 17 сәуір 1992) екенін растады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Сюжет Джеймс Бонд Хэйзли Холлда не болып жатқанын анықтауға тырысқан кезден басталады. Ол және Шила Смит, оның "құдайы", осы құпияның іздерін қуалайды, бірақ Джеймс жарақаттанғанда ақпарат полиция командирі сэр Катберт Коннингтауэрге жеткізіледі. Коннингтауэр ақырында істі шешкені үшін мақтау алады және Джеймске ештеңе айтса, қорқытады.

Кейіпкерлер

Джеймс Бонд (Кеңесші): Дэвид Бондтың ұлы, Джеймс Бонд 007-нің туысы. Оның "Арыстандардың мақтанышы" деп аталатын мектептес достарының тобы бар. Джеймстің үй иесі және доктор Хартсорн оны 003 1/2 деп атайды. Ол әйгілі ағасына хат жазады, ол оған жинақы пышақ жібереді. Рагглз ханым: Джеймстің ата-анасы Дар-эс-Саламда болғанда оның күтімімен айналысады. Ол командир Сэр Катберт Коннингтауэрмен Джеймстің Хейзли Холлда тапқандары туралы байланысады. Фрейм ханым: Хейзли Холлдың бұрынғы иесі. Джеймске шатырға кіруге ерекше рұқсат берген. Джеймс онда өз заттарын сақтаған. Ол оқиғаның басында ұйқыда қайтыс болады. Мерк мырза: Немец. Өте ірі денелі. Кең, шпатель тәрізді мұрын, иіліңген шаш, үлкен ерін. Жүсінді қызыл шаш, қызыл қырлы сақал, білезіктерінің артқы жағында қызыл шаш. Ол жоғары сыңғырлаған дауыспен сөйлейді. Хейзли Холлдың жаңа иесі. Гатвик әуежайында Совет Одағынан Ұлыбританияға жол тартқан 2 миллион фунт стерлингтік алтынды ұрлайды. Шила Смит: бала, Джеймстен сәл кіші. Ол Меркпен бірге Хейзли Холлда тұрады. Сурет салады және эскиздер жасайды. Оның анасы, Кэтрин Смит, дүкеннен ұрлық жасағаны үшін Холлоуэй түрмесінде алты айға сотталған. Джеймс оны эскиз құралдарымен Хейзли Холл сарайына кіруге көндіреді, сонда ол шатырдан өз заттарын ала алады. Морин Габб (Мо тәтесі): Қызыл шашты, шалақ әйел. Жұқа, ұзын беті және салбыраған мойны. Мерктің аспазы және үй шаруасын жүргізушісі. Шила Смиттың күтімімен айналысады. Донал: Мерктің қолбасшысы. Биік, мықты, қалың кеуделі. Спорттық костюм киеді. Мо тәтесінің сүйіктісі. Пэдди: Мерктің қолбасшысы. Аяқтары қисық. "Кішкентай". Командир Сэр Катберт Коннингтауэр: "Мен көрген тыңшылар" кітабының авторы, бұрынғы теңіздік барлау қызметкері. XK120 Jaguar көлігін жүргізеді. Беті жартылай піскен қара жидек түсімен. Джин ішеді. Тіс протезі тағады. Әйелдерге құмар. Джеймстің жедел іздестіру жұмысына еңбек еткені үшін мақтануға тырысады. Одри Веддерберн: Актриса. ITV-нің "Дауылдар" бағдарламасында "Честити Карстерс" рөлін ойнайды. Қорғаушы иттер өсіреді. Оларды Меркке сатады. Командир Сэр Катберт Коннингтауэрге көмектеседі. Шила оны Хейзли Холлда суретке түсіреді. Джеймс олардың арасында қылмысты тоқтатудан гөрі басқа да нәрселер болуы мүмкін деп ойлайды. Бір түні Джеймс оны Коннингтауэрмен бірге оның Jaguar көлігінде көреді. Леди Коннингтауэр: Командир Сэр Катберт Коннингтауэрдің әйелі. Бұрын әдемі болған, қазір қырсық, бірақ әлі де мақтаншақ және асыл, тіпті уайымдағанда да. "Арыстандардың мақтанышы": Джеймстің өзінің тобы. "Мақтаныш" Хейзли Холлдың оқ-дәрі қоймасында ойнайтын. Олар Мерктің Хейзли Холлды қоршауына наразы болып, партизандық соғыспен жауап береді: бензин бактарына күміс құм құйды, бір дюймдік кілем тырнақтарымен дөңгелектерді тесіп, май багіна су құйды, күзетші иттерді улауға тырысады, бірақ сәтсіз аяқталады. Джеймстің кеңесі бойынша, "Мақтаныш" "Баркер операциясын" іске қосады: Джеймс Хейзли Холлға кіре алуы үшін түн бойы Мерктің күзетші иттерін алаңдатады. Сол жерде Джеймс Меркті полиция машинасымен және әскери киім киген адамдарын камуфляжға салынған Bedford жүк көліктерімен алтынды ұрлауға бағытталатынын көреді. Скиверл Жорам: "Арыстандардың мақтанышы" мүшесі. Ол браконьерлер отбасынан шыққан. Джеймс дайындық мектебіне бір жылға кеткеннен кейін, қазіргі "Мақтаныш" басшысы. Скиверл Джеймстің қайтып келуіне наразы, Джеймс "Мақтаныш" басшылығын қайтарып алады деп қорқады. Джеймс пен Скиверл бұрын жақсы достар болған; олар Шила Смит үшін ұрысады. Джеймс Скиверлдің Шиланың овчарка күшігін улағанын түсінеді. Скиверл Жорам Джеймске Шиланың "көкөріске мініп жүрген циган" екенін айтады. Олар Джеймсті "Арыстандардың мақтанышынан" шығарып салады. Билл Ашер: "Арыстандардың мақтанышы" мүшесі. Химияшының ұлы. Чарли Норт: "Арыстандардың мақтанышы" мүшесі. Джон Линг: Бойскаут, Джеймстің "Арыстандардың мақтанышынан" орнын басады. Боби Маус: "Арыстандардың мақтанышы" мүшесі. Альфи Маус: Боби Маустың әкесі. "Паб" ("Арыстан мен біржан"). Бір жағы салдақ, беті сымбатты, денесі сау адам. Алтын сынықтары Хейзли Холлда сақталғанына күдікпен қарайды. "Арыстандар тобы" "Арыстан мен біржан" пабында жиналады. Нэнс Маус ханым: Альфи Маустың әйелі. Боби Маустың анасы. "Арыстан мен біржан" пабының аспазы. Күйеуінің Мерк алтынды ұрлағаны туралы полицияға хабарласуына рұқсат бермейді. Полиция олардың пабына қарап, жұмыс уақытынан кейін ішімдіктер ұсынғандары үшін оларды мазалап отыр. Нобби Скейлс: Пошташы. Көптеген кәсіптердің шебері. Ол әркімнің ісіне араласады. Ол Мерктің доберман-пинчерінің біреуін өлтіру үшін пошта машинасынан пайдаланады. Дэвид Бонд капитан: Джеймс Бонд Кеңесшінің әкесі. (Джеймс Бонд 007-нің бауыры.) Әуе компаниясының пилоты. Өзінің әкесінен үш жыл бұрын Монкшилл иелігін мұраға алған (Кент және Суссекс шекарасындағы Бикон Хиллде). Оқиғаның соңында Хейзли Холл қайтадан сатылымға шығады және Дэвид Бонд капитан тұрақ, қоршалған бақша және шатырды сатып алады. Дэвид Бонд капитан Монкшиллді сатудан пайда көреді. Бонд ханым: Джеймс Бонд Кеңесшінің анасы. Оның қарындасы Пенни ауруханада жатыр, сондықтан ол күйеуі Дэвид Бондпен бірге Пеннидің балаларын күту үшін Дар-эс-Саламға ұшып кетеді. Лес Боттом: Daily Clarion газетінің қылмыстық жаңалықтар тілшісі. Уайчерли Пиджон канон: Пастор. Хигнетт мырза, ғылым магистрі, Манчестер: Орта мектеп директоры. Жүзі қамыр тәрізді, көздері кішкентай. Аспирация жасайды және әріптерін түсіреді. Дейнтри сержант: Полиция. Альфи Маустың айтуынша, Дейнтри "бір жарым метрлік білімсіздік". Мерк Хигнетт студенттерінің оның жүк көліктерін бүлдіргеніне шағымданады. Сатан: Мерктің овчаркасы (еркек). Шила оның бірнеше күтімшілерінің бірі. Джеймс Шиланың көмегімен иттің досы болады. Цербер: Мерктің овчаркасы (әйел). Шила оның бірнеше күтімшілерінің бірі. Джеймс Шиланың көмегімен иттің досы болады. Дэш мырза: Фрейм ханымның бақташысы. Манвелл мырза (және қызы): Ветеринар, Хейзли мүлігінің жанындағы мал фермасының иесі. Land Rover көлігін жүргізеді. Бір түні Леди Коннингтауэрдің күйеуінің Jaguar көлігімен соқтығысып қалады. Хартсорн доктор: кітаптың соңында жараланған Джеймске көмек көрсетеді. Оған плеврит, екі жақты пневмония және байланыс тінінің жыртылуы диагнозын қояды. Хаббард ханым: жергілікті балалардың авторы. Оның бағының төменгі жағында ғана емес, жоғары жағында да феялар бар деп мәлімдейді.

Қабылдау

Клэр Томалин The Observer журналында: «Оқиға – шебердің қолындағы шағын, тамаша жеңіс. Егер сіз адамдарға моральдық емес, тірек сүйектеріне дейін қорқыныш сезімін сыйлағыңыз келсе, Рождествоға осы кітаптан жақсысы жоқ». "Кітапхана журналы" былай деп жазды: «Бұл британдық серия ересектерге арналған түпнұсқасынан алынған, әдеби сапасы жоғары емес, бірақ күтілгеннен де жақсы. Бондтар отбасының қарым-қатынастарын және оқиғаның негізгі интригасын түсіндіретін баяу бастаудан кейін, жас 003 1/2 (Джеймс Бондтың жүрегінен туған інісі) құпияны ашуға кіріскенде оқиға қарқын алады. Ол қатты күзетілген меншіктің құпиясын ашады, алтын тонаушылармен және күзетші иттің шабуылымен күреседі. Қылмыскерлер ақыры, болжамды болса да, қанағаттанарлық түрде ұсталады. Ирония мен әзіл-қалжың осылайша қарапайым оқиғаға көңіл көтеріп, жаңа леп береді». Урсула Робертшоу The Illustrated London News басылымына жазған хатында кітаптың «Мүлдем ұлдарға арналған. Бұл өте қызықты, бірақ жылдам және қанды, сондықтан тым қатал ата-аналардың ұлдарына беруге болмайды». Балалар әдебиетінің сыншысы Марджери Фишер одан да сыншыл болды: «003 1/2 үш деңгейде сатира болып көрінеді. Біріншіден, алтынды тонаушылармен және кодты бұзатын, демек, өте шебер әуесқой баламен кітап жас детективтер романына пароди жасап тұр. Жасыру Бонд қара және инфрақызыл камерасымен, дзюдо қағидаларымен ("Дұшпанға қарсы тұрма, онымен бірге бол") Мисс Блайтонның су тапаншасын алып жүретін балаларының алыс туысы. Содан кейін (автордың ниетіне мен толық сенімді емеспін), оқиғаның жылдам дамуы мен оқиғадағы бейсақтық Джиммидің әйгілі ағасының ерліктеріне сатира болуы мүмкін. Егер солай болса, бұл сатирани көптеген оқырмандар байқамайды немесе көруге ынталанбайды. Маскотт бізге оқиғаның қараңғы жақтарын және қауіпке жақындауды көрсетті (сондай-ақ, өте жақсы сомдалған әйел кейіпкерін). Бірақ бір лақ ештеңе жасамайды, Шилидің әңгімелері мен сүйісі, лас киімдері осы кітапты шынайы реалистік ете алмайды». Punch журналының сыншысы Марджори Д. Лори Кристофер Чемберленнің «қанағаттанарлық иллюстрацияларын» мақтады, бірақ кітап туралы басқа пікір білдірмеді.